Bộ Tư pháp đề nghị thành phố Hà Nội bãi bỏ quy định về dạy thêm, học thêm trái pháp luật

Ngày 8/5, thông tin từ Cục Kiểm tra văn bản và Tổ chức thi hành pháp luật (Bộ Tư pháp) cho biết, trên cơ sở phản ánh từ công dân và cơ quan báo chí, đơn vị đã tiến hành kiểm tra Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND ngày 25/6/2013 của UBND thành phố Hà Nội và Hướng dẫn số 5898/HD-SGD&ĐT ngày 17/7/2013 của Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố.

Tại Kết luận số 01/KL-KTVB&TCTHPL ban hành ngày 4/5/2026, Cục Kiểm tra văn bản và Tổ chức thi hành pháp luật đã chỉ rõ những điểm vi phạm về nội dung và hình thức của các văn bản này.

Về mức thu tiền học thêm, theo Cục trưởng Cục Kiểm tra văn bản và Tổ chức thi hành pháp luật (Bộ Tư pháp) Hồ Quang Huy, thành phố Hà Nội quy định mức thu tiền học thêm do thỏa thuận bằng văn bản giữa cha mẹ học sinh với nhà trường bảo đảm phù hợp với điều kiện thực tế ở địa phương nhưng giới hạn bằng mức thu tiền học thêm tối đa một học sinh/tiết học tương ứng với số học sinh/lớp học.

Tuy nhiên, Điều 7 Thông tư số 17/2012/TT-BGDĐT ngày 16/5/2012 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Quy định về dạy thêm, học thêm (là văn bản có hiệu lực tại thời điểm ban hành Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND và Hướng dẫn số 5898/HD-SGD&ĐT) quy định mức thu tiền học thêm trong nhà trường do thỏa thuận giữa cha mẹ học sinh với nhà trường (điểm b khoản 1 Điều 7). Đồng thời, thông tư này không quy định hoặc giao chính quyền địa phương quy định mức tiền học thêm tối đa.

Hướng dẫn số 5898/HD-SGD&ĐT là văn bản hành chính cá biệt, ban hành để hướng dẫn thực hiện quy định về dạy thêm, học thêm trên địa bàn thành phố Hà Nội. Tuy nhiên, tại Mục 1 phần IV, văn bản này quy định về thu và quản lý tiền dạy thêm, học thêm trong nhà trường, trong đó xác định mức thu tối đa. Quy định này làm phát sinh quy phạm pháp luật (là quy tắc xử sự chung, có hiệu lực bắt buộc chung, được áp dụng đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân trên địa bàn Hà Nội) nhưng do Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố Hà Nội ban hành là không đúng hình thức, thẩm quyền, thuộc đối tượng kiểm tra, xử lý theo quy định của Chính phủ về kiểm tra, xử lý văn bản quy phạm pháp luật.

Như vậy, quy định mức thu tiền học thêm tối đa đối với dạy thêm, học thêm trong nhà trường tại Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND và Hướng dẫn số 5898/HD-SGD&ĐT cũng không phù hợp với quy định tại Thông tư số 29/2024/TT-BGDĐT

Về hình thức và thẩm quyền, hướng dẫn số 5898/HD-SGD&ĐT của Sở Giáo dục và Đào tạo là văn bản hành chính cá biệt nhưng lại chứa đựng quy phạm pháp luật (quy tắc xử sự chung, hiệu lực bắt buộc chung). Việc Giám đốc Sở ban hành văn bản có nội dung này là không đúng hình thức và thẩm quyền theo quy định.

Cục Kiểm tra văn bản và Tổ chức thi hành pháp luật nhấn mạnh, theo Thông tư số 29/2024/TT-BGDĐT (đã sửa đổi, bổ sung), việc dạy thêm, học thêm trong nhà trường hiện nay không được thu tiền của học sinh. Kinh phí tổ chức phải sử dụng nguồn ngân sách nhà nước và các nguồn kinh phí hợp pháp khác. Do đó, các quy định cũ của thành phố Hà Nội không còn phù hợp với khung pháp lý hiện nay.

Để đảm bảo tính hợp hiến hợp pháp của hệ thống pháp luật, kỷ luật, kỷ cương trong công tác xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật, Cục Kiểm tra văn bản và Tổ chức thi hành pháp luật kiến nghị Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội, Sở Giáo dục và Đào tạo khẩn trương xử lý các nội dung trái pháp luật. Đồng thời, yêu cầu tổ chức xem xét, xác định và xử lý trách nhiệm theo quy định của Đảng, của pháp luật đối với tập thể, cá nhân đã tham mưu, đề xuất và ban hành các văn bản này.

Sau khi Cục Kiểm tra văn bản và Tổ chức thi hành pháp luật (Bộ Tư pháp) kết luận nhiều nội dung tại các văn bản liên quan là trái pháp luật và không còn phù hợp, Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội vừa ban hành quyết định số 2339/QĐ-UBND bãi bỏ Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND ngày 25 tháng 6 năm 2013 của Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội ban hành quy định về dạy thêm, học thêm trên địa bàn.