Khi World Cup bị ảnh hưởng yếu tố bên ngoài

Trong lịch sử, World Cup nhiều lần bị ảnh hưởng bởi các tác động từ bên ngoài và giải đấu lớn nhất hành tinh vào mùa Hè năm nay cũng vậy.

Đã qua cột mốc 100 ngày trước khi tới trận đấu đầu tiên ở World Cup 2026, nhưng những diễn biến căng thẳng ở Trung Đông đã khiến nhiều người đặt câu hỏi ở khả năng tham dự giải đấu lớn nhất hành tinh của đội tuyển Iran.

World Cup bị ảnh hưởng bởi căng thẳng chính trị

Nếu Iran rút lui hoặc bị loại, họ sẽ trở thành đội tuyển đầu tiên kể từ năm 1950 không tham dự World Cup dù đã giành quyền góp mặt, sau Ấn Độ và Pháp. Cả hai trường hợp rút lui năm 1950 đều không mang tính chính trị.

Sau khi đội tuyển Scotland từ chối suất tham dự mà họ được quyền nhận nhờ đứng thứ 2 tại giải British Home Championship và Thổ Nhĩ Kỳ cũng rút lui sau khi được mời thay thế Áo (đội đã rút lui trước đó), Pháp trở thành 1 trong 3 đội được mời để đủ số lượng. Đội tuyển Bồ Đào Nha và Ireland từ chối, còn Pháp chấp nhận, nhưng rồi cũng bỏ cuộc khi nhận ra quãng đường di chuyển tới Brazil và trong giải đấu quá tốn kém.

Quay ngược thời gian về World Cup 1938. Thời điểm ấy, Jules Rimet là vị chủ tịch vĩ đại nhất mà FIFA từng có, xét cả về tầm vóc đạo đức lẫn kỹ năng ngoại giao. Có lẽ thành tựu lớn nhất của ông là tại đại hội FIFA tổ chức ở Berlin trong kỳ Thế vận hội 1936, ông đã đảm bảo rằng Pháp chứ không phải nước Đức của Hitler sẽ đăng cai World Cup 1938.

Chỉ có 15 đội tham dự vòng chung kết năm đó thay vì 16 như kế hoạch. World Cup 1938 diễn ra trong bối cảnh bóng đá Italy bị ảnh hưởng bởi chế độ phát xít của Benito Mussolini. Theo tờ The Guardian, tại các trận đấu đã xuất hiện những cuộc biểu tình chống phát xít, trong khi đội tuyển Italy đáp lại việc trang phục thi đấu bị trùng màu với Pháp ở trận tứ kết bằng cách khiêu khích khi mặc áo đấu màu đen.

Khi Thế chiến II bùng nổ năm 1939, FIFA buộc phải hủy bỏ World Cup 1942 và 1946. Đây là lần đầu tiên và cũng là lần duy nhất giải đấu bị đình chỉ vì chiến tranh thế giới.

Câu hỏi cho World Cup 2026

World Cup 1974 diễn ra trong bối cảnh chính trị quốc tế căng thẳng và chịu nhiều tác động từ các sự kiện lớn. Cuộc chiến Yom Kippur xảy ra vào tháng 10/1973. Sau vụ tấn công khủng bố nhằm vào các vận động viên Israel tại Olympic Munich 1972, Tây Đức đã đặt tình trạng an ninh ở mức báo động cao cho kỳ World Cup mà họ là chủ nhà.

World Cup 1974 thường được nhớ đến với đội tuyển Hà Lan và triết lý "bóng đá tổng lực". Sự kiện cũng đáng chú ý khác là đội tuyển Tây Đức đe dọa đình công ngay trước thềm giải đấu. Hành động này khiến HLV Helmut Schon vô cùng phẫn nộ, vì ông cho rằng đó là sự từ bỏ trách nhiệm với quốc gia. Áp lực lớn đến mức ông bị suy sụp tinh thần và chỉ có thể ăn thức ăn nghiền trong thời gian đó.

Ngay trước khi World Cup 1974 khởi tranh, Stanley Rous bị thay thế ở vị trí chủ tịch FIFA bởi Joao Havelange. Thế giới khi ấy đang thay đổi nhanh chóng: Những trật tự cũ sụp đổ, kinh tế suy thoái. World Cup 1974 vì thế diễn ra trong bầu không khí bất ổn và đầy hoài nghi.

Nhiều điều trong bối cảnh đó nghe rất quen thuộc ở thời điểm hiện tại. Một lần nữa, Mỹ lại bị cuốn vào xung đột ở Trung Đông, ngoài ra, bạo lực từ các băng đảng ma túy ở Mexico là mối lo lớn. Điểm khác biệt lần này là yếu tố gây xáo trộn lớn nhất lại đến từ chính lãnh đạo của quốc gia chủ nhà chính, người có mối quan hệ chính trị đặc biệt gần gũi với chủ tịch FIFA. Có ít nhất 4 quốc gia đã giành quyền dự World Cup đang trực tiếp liên quan đến cuộc xung đột.

World Cup từng vượt qua nhiều cuộc khủng hoảng trong quá khứ, nhưng ở thời điểm hiện tại, có nhiều lo lắng cho giải đấu lớn nhất hành tinh, vốn sẽ khai mạc sau đây 3 tháng nữa.