Trước giờ G Giải César 2026: Sức nóng dâng cao với "Nouvelle Vague" thống lĩnh 10 đề cử

Giải César được xem là một trong những giải thưởng điện ảnh danh giá nhất tại Pháp, tương đương với vị thế của các giải thưởng lớn trên thế giới trong việc tôn vinh sự sáng tạo và tài năng trong lĩnh vực phim ảnh.

Được tổ chức hàng năm, giải thưởng này không chỉ ghi nhận những đóng góp xuất sắc của các nghệ sĩ, đạo diễn, biên kịch và kỹ thuật viên mà còn góp phần thúc đẩy sự phát triển của nền điện ảnh Pháp, một trong những cái nôi của nghệ thuật thứ bảy.

Chỉ còn vài giờ nữa, lễ trao giải lần thứ 51 sẽ diễn ra (vào rạng sáng ngày 27/2 theo giờ Việt Nam) tại Nhà hát Olympia ở Paris. Đây chính là thời điểm lý tưởng để nhìn lại hành trình lịch sử, cơ cấu tổ chức và những giá trị mà giải César mang lại cho nền phim ảnh nước này.

Sinh ra từ cảm hứng Oscar, trở thành niềm tự hào điện ảnh Pháp

Lịch sử hình thành của giải César bắt nguồn từ những năm 1970, khi ngành điện ảnh Pháp đang tìm kiếm một cách thức để tôn vinh các tác phẩm nội địa một cách chuyên nghiệp và quy mô. Ý tưởng thành lập giải thưởng này được Georges Cravenne, một nhà sản xuất phim nổi tiếng, đề xuất vào năm 1974. Ông lấy cảm hứng từ các giải thưởng lớn như Oscar của Mỹ, nhằm tạo ra một sự kiện tương tự để quảng bá và khích lệ nền phim ảnh Pháp.

Lễ trao giải đầu tiên được tổ chức vào ngày 3/4/1976 tại Cung Hội nghị ở Paris, với tên gọi ban đầu là Nuit des César. Buổi lễ đầu tiên đã trao 13 giải thưởng, và bộ phim Le Vieux Fusil của đạo diễn Robert Enrico đã giành giải Phim hay nhất.

Tên gọi César được lấy từ tên của nhà điêu khắc César Baldaccini, người đã thiết kế tượng đồng nhỏ hình người đàn ông khỏa thân, biểu tượng của giải thưởng. Từ đó, giải César nhanh chóng trở thành biểu tượng của sự xuất sắc trong điện ảnh Pháp, với số lượng hạng mục dần tăng lên theo thời gian để bao quát đầy đủ các khía cạnh sáng tạo.

Sự phát triển của giải César gắn liền với sự lớn mạnh của Académie des Arts et Techniques du Cinéma, tổ chức chịu trách nhiệm tổ chức và trao giải. Académie được thành lập vào năm 1975, với mục tiêu quy tụ các chuyên gia trong ngành điện ảnh Pháp.

Hiện nay, Académie có hơn 4.000 thành viên, bao gồm các đạo diễn, diễn viên, biên kịch, kỹ thuật viên, nhà sản xuất và các chuyên gia khác từ 14 ngành nghề khác nhau. Để trở thành thành viên, cá nhân phải đáp ứng các tiêu chí nghiêm ngặt, chẳng hạn như đã tham gia ít nhất hai bộ phim dài đủ điều kiện tranh giải César trong vòng 10 năm gần nhất, hoặc có đóng góp nổi bật trong lĩnh vực điện ảnh. 

Académie hoạt động như một hiệp hội chuyên nghiệp, với các ủy ban chuyên trách để đảm bảo tính công bằng và đa dạng trong quá trình chọn lọc. Sự tham gia của các thành viên này giúp giải César duy trì được uy tín và tính đại diện cho toàn ngành.

Quy trình đề cử và trao giải César được thiết kế chặt chẽ để đảm bảo tính minh bạch và dân chủ. Các bộ phim đủ điều kiện phải là phim dài được chiếu rạp tại Pháp từ ngày 1 tháng 1 đến ngày 31 tháng 12 của năm trước, với ít nhất một tuần công chiếu và đáp ứng các tiêu chí về ngôn ngữ, sản xuất.

Quy trình bỏ phiếu diễn ra hai vòng: vòng một để chọn các đề cử, và vòng hai để chọn người thắng cuộc. Các thành viên Académie bỏ phiếu trực tuyến hoặc qua giấy, với sự giám sát của một công ty độc lập và một viên chức tư pháp để bảo mật. Kết quả vòng một được công bố khoảng một tháng trước lễ trao giải, trong khi kết quả vòng hai chỉ được mở phong bì ngay tại sân khấu. 

Ngoài ra, còn có các hạng mục đặc biệt như César du Public dành cho phim có doanh thu cao nhất và César des Lycéens do học sinh trung học bình chọn. Quy trình này không chỉ tôn vinh chất lượng nghệ thuật mà còn khuyến khích sự tham gia của công chúng và thế hệ trẻ.

Giải César bao gồm khoảng 22 hạng mục chính, bao quát đầy đủ các khía cạnh của quá trình làm phim, từ Phim hay nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất, Diễn viên nam/nữ chính xuất sắc nhất, đến các hạng mục kỹ thuật như Kịch bản, Trang phục, Bối cảnh, Biên tập, Nhiếp ảnh, Âm thanh, Nhạc nền và Hiệu ứng hình ảnh. Giải còn tôn vinh phim tài liệu, phim hoạt hình, phim ngắn và phim nước ngoài hay nhất. Số lượng đề cử thường là 5 hoặc 7 tùy hạng mục, giúp tăng tính cạnh tranh và đa dạng.

Qua gần 50 năm, giải César đã tôn vinh nhiều bộ phim và nghệ sĩ trở thành biểu tượng của điện ảnh Pháp, như Amélie, The Artis, Of Gods and Men, Amour, cùng các tên tuổi lớn như Isabelle Huppert, François Truffaut hay Agnès Varda. Những thành tựu này không chỉ nâng tầm nghệ sĩ mà còn thúc đẩy sản xuất phim chất lượng cao và khẳng định sức hút quốc tế của điện ảnh Pháp.

Giải César còn góp phần quan trọng vào việc bảo tồn và phát triển bản sắc điện ảnh Pháp, khuyến khích các bộ phim phản ánh xã hội, lịch sử và thân phận con người, đồng thời hỗ trợ phim độc lập, phim ngắn và sự hợp tác quốc tế. Năm 2026, điện ảnh Pháp tiếp tục tỏa sáng trên trường quốc tế.

Sức nóng César 2026 - Jim Carrey được vinh danh sự nghiệp

Ngay trước thềm lễ trao giải, danh sách đề cử năm nay đã tạo nên sức nóng lớn. Bộ phim dẫn đầu là Nouvelle Vague của đạo diễn Richard Linklater, nhận tổng cộng 10 đề cử, bao gồm các hạng mục quan trọng như Phim hay nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất, Biên tập xuất sắc nhất, Trang phục xuất sắc nhất, Bối cảnh xuất sắc nhất và Hiệu ứng hình ảnh xuất sắc nhất.

Tác phẩm này là lời tri ân dành cho làn sóng mới của điện ảnh Pháp, tái hiện quá trình sản xuất bộ phim Breathless kinh điển của Jean-Luc Godard, với phong cách đen trắng đầy nghệ thuật và tinh thần sáng tạo của thập niên 1960. Theo sau là Case 137 (hay Dossier 137), The Ties That Bind Us (tựa Pháp: L'Attachement), The Great Arch mỗi phim nhận 8 đề cử, và The Little Sister với 7 đề cử.

Sự dẫn đầu của Nouvelle Vague cho thấy sức hút mạnh mẽ của một tác phẩm kết nối giữa truyền thống và hiện đại, đồng thời khẳng định sự đa dạng trong danh sách đề cử năm nay.

Một điểm nhấn đặc biệt khác là việc trao giải César danh dự (César d'Honneur) cho nam diễn viên Mỹ Jim Carrey. Giải thưởng tôn vinh sự nghiệp trọn đời này công nhận ông là "một trong những giọng nói nguyên bản nhất của điện ảnh hiện đại". 

Jim Carrey nổi tiếng với khả năng diễn xuất đa dạng, từ những vai hài kịch táo bạo trong The Mask, Ace Ventura: Pet Detective đến các vai diễn sâu sắc, giàu cảm xúc trong The Truman Show và Eternal Sunshine of the Spotless Mind. Việc trao giải cho Jim Carrey thể hiện tinh thần mở cửa của giải César đối với các tài năng quốc tế có ảnh hưởng lớn đến nghệ thuật điện ảnh.

Giải César đã và đang khẳng định vai trò là ngọn hải đăng dẫn dắt điện ảnh Pháp vượt qua thách thức, từ cạnh tranh với phim bom tấn quốc tế đến việc thích ứng với công nghệ mới. Với lịch sử phong phú, cơ cấu tổ chức vững chắc và sự tôn vinh đa dạng, giải thưởng này tiếp tục là nguồn cảm hứng cho các thế hệ làm phim tương lai. Khi lễ trao giải sắp diễn ra, người yêu điện ảnh trên toàn thế giới có thể mong đợi những bất ngờ thú vị từ nền phim ảnh giàu truyền thống này.