NSƯT Vũ Thắng Lợi và "Mùa chim én bay": Để tiếng hát người lính gọi mùa Xuân

Ngày 13/3 tới, live concert "Mùa chim én bay" của NSƯT - Trung tá Vũ Thắng Lợi sẽ diễn ra tại Nhà hát Hồ Gươm - không gian biểu diễn hội tụ những tiêu chuẩn âm thanh và công nghệ sân khấu hàng đầu hiện nay.

Nhưng vượt lên khuôn khổ của một live concert cá nhân, "Mùa chim én bay" là một tuyên ngôn nghệ thuật. Ở đó, Vũ Thắng Lợi không chỉ xuất hiện với tư cách ca sĩ, mà là một nghệ sĩ - chiến sĩ ý thức sâu sắc về vai trò gìn giữ, tiếp nối và làm mới dòng nhạc cách mạng trong bối cảnh đương đại.

Khi người lính chọn con đường "chuẩn mực nhưng không cũ"

Giữa thị trường âm nhạc sôi động, nơi các xu hướng liên tục thay đổi, Vũ Thắng Lợi kiên định với một lối đi riêng: sang trọng, chuẩn mực và đậm chất nhân văn. Anh không xem âm nhạc đơn thuần là giải trí, mà là cầu nối ký ức, là phương tiện kể lại câu chuyện về quê hương, đất nước bằng ngôn ngữ nghệ thuật đỉnh cao.

Nhìn lại hơn một thập kỷ làm nghề, nam nghệ sĩ đã từng bước xây dựng một "gia tài ký ức" cho riêng mình. Từ những album mang tính tự sự như Tình ca (2014), Khát vọng (2020), Quê (2021) đến chuỗi live concert cá nhân: Khát vọng (2019), Con đường âm nhạc (2022), Hà Nội riêng tôi (2022), Quê hương (2023)… mỗi cột mốc đều đánh dấu một bước chuyển trong tư duy nghệ thuật.

Nếu ở giai đoạn đầu, anh tìm cách khẳng định vị trí của một giọng ca thính phòng mẫu mực, thì những năm gần đây, Vũ Thắng Lợi cho thấy sự chuyển động rõ rệt: không chỉ hát đúng, hát đẹp, mà còn tìm cách tái cấu trúc không gian biểu đạt của dòng nhạc truyền thống trong bối cảnh giao hưởng hiện đại.

"Mùa chim én bay" vì thế không đơn thuần là tên một ca khúc. Đó là ẩn dụ cho sự hồi sinh, cho khát vọng vươn mình của âm nhạc cách mạng trong một kỷ nguyên mới. Có thể nói, từ mini concert "Tình ca" ở Rạp Công nhân cho tới liveconcert "Mùa chim én bay" Vũ Thắng Lợi đã có một bước tiến dài ấn tượng.

Tinh thần chủ đạo của concert "Mùa chim én bay" là Symphony (giao hưởng). Gần 100 nghệ sĩ, nhạc công - những đồng đội của Vũ Thắng Lợi trong Dàn nhạc Giao hưởng Quân đội, nơi nghệ sĩ đảm nhận vai trò Phó Giám đốc Dàn nhạc - sẽ cùng đứng trên sân khấu. Đây là một quy mô hiếm thấy đối với một live concert cá nhân trong dòng nhạc chính thống.

Đảm nhận vai trò Giám đốc âm nhạc là nhạc sĩ Hồng Kiên - người nhiều năm đồng hành cùng Vũ Thắng Lợi. Theo nhạc sĩ, thử thách lớn nhất không nằm ở quy mô, mà ở bài toán nghệ thuật: làm sao để gần 100 nhạc công không "nuốt chửng" giọng hát, mà ngược lại, trở thành chất xúc tác nâng đỡ cảm xúc.

Qua từng dự án, nhạc sĩ Hồng Kiên nhận thấy sự trưởng thành rõ rệt của Vũ Thắng Lợi. Từ chỗ còn bỡ ngỡ ở những sản phẩm đầu tiên, nam ca sĩ ngày càng chủ động, chi tiết và kỹ tính. Ở concert thứ năm này, anh gửi những bản ghi chú dài cho từng ca khúc trong số 20 tác phẩm, phân tích tinh thần, sắc thái, cao trào cần đạt tới. Sự tỉ mỉ ấy phản chiếu rõ tinh thần người lính: đã làm là làm đến nơi đến chốn.

Không chỉ dừng ở phối khí, ý tưởng còn mở ra khả năng tái cấu trúc không gian biểu diễn. Hồng Kiên từng gợi mở phương án để nghệ sĩ xen kẽ khán giả, nhằm tạo kết nối trực tiếp giữa dàn nhạc và người nghe - một cách xóa nhòa ranh giới sân khấu truyền thống.

Bài toán của "người lính hát"

Đạo diễn sân khấu Cao Trung Hiếu - người có hơn 10 năm đồng hành cùng Vũ Thắng Lợi - nhìn thấy ở anh một sự đối lập thú vị: môi trường quân đội vốn kỷ luật, nhưng trong người lính lại luôn tồn tại khát vọng nghệ thuật và lãng mạn.

Theo Cao Trung Hiếu, đêm nhạc lần này là một "bài toán kép": tạo không gian để người nghệ sĩ được "vùng vẫy", nhưng trong một cấu trúc tổ chức chặt chẽ của dàn nhạc giao hưởng. Sự tự do thể hiện ấy không phải bộc phát, mà là tự do trong khuôn khổ - giống như chính bản chất của người lính.

Anh cam kết xây dựng một concept tối giản, tinh tế nhưng đủ sức giữ khán giả suốt ba tiếng đồng hồ. Thay vì phô trương công nghệ, sân khấu sẽ làm nền cho tiếng hát và âm nhạc tỏa sáng - đúng tinh thần mà Vũ Thắng Lợi theo đuổi: lấy giá trị nghệ thuật làm trung tâm.

Concert được chia thành ba phần rõ rệt. Trong đó, phần I: "Ký ức Biên thùy & Mùa xuân đầu tiên" đưa khán giả trở lại những năm tháng gian lao mà anh dũng, nơi những ca khúc cách mạng vang lên với diện mạo mới nhưng vẫn giữ nguyên tinh thần.

Phần II: "Nghĩa tình quê hương & Tình mẹ" tôn vinh vẻ đẹp tâm hồn Việt, khắc họa hình ảnh người lính không chỉ trên chiến tuyến mà trong đời sống thường nhật.

Phần III: "Hà Nội & Khát vọng hòa bình" là những tình khúc về Thủ đô - nơi truyền thống và hiện đại giao thoa, nơi quá khứ hào hùng và tương lai rực rỡ cùng song hành.

Điểm nhấn đặc biệt được hé lộ ở màn kết: toàn bộ khán giả sẽ cùng hòa giọng với dàn nhạc giao hưởng dưới một màn chỉ huy độc đáo, biến đêm nhạc thành không gian kết nối cộng đồng.

Bên cạnh các đồng đội như Trung tá Trịnh Phương, Trung tá Viết Danh, concert còn có sự góp mặt của Phạm Thu Hà, Hồng Duyên và đặc biệt là Hà An Huy - đại diện cho thế hệ nghệ sĩ trẻ.

Với Vũ Thắng Lợi, việc mời Hà An Huy không chỉ là lựa chọn nghệ thuật mà còn là một thông điệp: âm nhạc cách mạng không phải "vùng ký ức đóng khung", mà có thể đối thoại với Gen Z nếu được thể hiện bằng tinh thần hiện đại và chân thành.

Anh tự nhận mình là "phần gìn giữ" - người đặt những viên gạch nối giữa thế hệ đi trước và thế hệ mai sau. Giữ cái "đúng" của tác phẩm gốc, nhưng thổi vào đó hơi thở mới qua phối khí giao hưởng; tôn trọng truyền thống, nhưng không ngại làm mới.

"Chim én" và lời hứa với mùa Xuân

"Mùa chim én bay" vì thế không chỉ là một concert. Đó là cột mốc khẳng định hành trình "vượt ngưỡng" của một nghệ sĩ luôn tự làm khó mình để tiến xa hơn.

Từ những ca khúc ra đời trong khói lửa chiến tranh - được "đổi bằng máu và lửa" - đến không gian giao hưởng hiện đại giữa lòng Hà Nội hôm nay, tiếng hát Vũ Thắng Lợi trở thành nhịp cầu nối quá khứ và tương lai.

"Khi bài hát cuối cùng vang lên và khán giả cùng hòa giọng, tôi biết rằng chim én đã thực sự mang mùa xuân về", anh chia sẻ.

Trong kỷ nguyên mới, khi đất nước bước vào những chặng đường phát triển mạnh mẽ, hình ảnh người lính hát không còn chỉ gắn với ký ức chiến tranh. Đó là biểu tượng của sự gìn giữ giá trị, của tinh thần trách nhiệm và khát vọng sáng tạo.

Với "Mùa chim én bay", Vũ Thắng Lợi không chỉ mang đến một đêm nhạc. Anh đang kiến tạo giá trị âm nhạc hiện đại và hình ảnh người chiến sĩ hào sảng nhưng đầy chất thơ, chuẩn mực nhưng không khô cứng - nơi tiếng hát người lính tiếp tục ngân vang giữa kỷ nguyên mới.