Real Madrid rối ren với Arbeloa

Alvaro Arbeloa với bộ khung riêng thiếu hiệu quả, dẫn đến việc Real Madrid dễ dàng bị đối thủ bắt bài và các Madridista không ngừng la ó.

Giữa nhiều áp lực, đồng thời Vinicius và Bellingham không đá trận Valencia, đến lúc Arbeloa phải tự thay đổi vì chính mình, cũng như vì CLB Hoàng gia.

Bộ khung của Arbeloa

Kể từ khi tiếp quản Real Madrid thay Xabi Alonso, Alvaro Arbeloa vẫn đang loay hoay trong hành trình định hình dấu ấn cá nhân. Sau 6 trận đầu tiên trên mọi đấu trường, ông thắng 4, thua 2 - con số nhìn qua không quá tệ, song nếu đi sâu vào diễn biến và cảm quan trận đấu thì khác. Một nửa số chiến thắng ấy đến trong thế chật vật, thiếu thuyết phục, thậm chí phải nhờ tới những khoảnh khắc giải cứu muộn màng, như derby thắng Rayo Vallecano 2-1. Real Madrid của Arbeloa chưa mang dáng dấp một tập thể có bản sắc rõ ràng, mà giống cỗ máy vận hành dựa trên quán tính nhân sự nhiều hơn là hệ ý tưởng chiến thuật.

Điểm dễ nhận thấy nhất trong giai đoạn đầu triều đại Arbeloa là sự phụ thuộc gần như tuyệt đối vào một bộ khung bất khả xâm phạm, gồm Fede Valverde, Jude Bellingham, Vinicius Junior, Kylian Mbappe và Thibaut Courtois. Họ gần như chơi trọn mọi phút có thể, bất kể trạng thái thể lực hay phong độ. Đó vừa là lựa chọn an toàn, vừa phản ánh thực tế rằng Arbeloa chưa, hoặc chưa kịp, xây dựng được những phương án đủ tin cậy. Khi hệ thống chưa hình thành, ông buộc phải bấu víu vào đẳng cấp cá nhân.

Ở khía cạnh quản trị phòng thay đồ, Arbeloa làm điều ngược lại người tiền nhiệm. Ông ve vuốt các ngôi sao lớn. Vinicius được bảo vệ công khai, Bellingham được nâng niu như báu vật, Valverde được ca ngợi như hiện thân tinh thần Madridismo. Nhưng bóng đá đỉnh cao không vận hành bằng lời khen, mà cần cấu trúc chiến thuật cụ thể, thứ mà Real Madrid vẫn thiếu.

Trường hợp Vinicius là ví dụ điển hình. Arbeloa từng nói thẳng ông không muốn cầu thủ Brazil "phải chạy quá nhiều để ép hậu vệ biên đối phương", nhằm giữ năng lượng cho các pha bứt tốc quyết định. Về mặt lý thuyết, đây là cách quản lý tải vận động quen thuộc với những cầu thủ tạo đột biến cao. Nhưng thực tế triển khai không hiệu quả. Vini ít tham gia pressing, thiếu hỗ trợ phòng ngự, trong khi đóng góp tấn công cũng không ổn định.

Cho tới lúc này, trận duy nhất Vini chơi đúng kỳ vọng là chiến thắng 6-1 trước Monaco. Một trận đấu mà đại diện Ligue 1 tự vỡ trận. Ngoài 90 phút bùng nổ ấy, nổi tiếng với cái ôm dành cho Arbeloa, phần còn lại là chuỗi màn trình diễn nhạt nhòa. Không ngạc nhiên khi Bernabeu nhiều lần la ó chính ngôi sao từng được xem là biểu tượng cảm xúc mới của CLB, từ trận Levante đến Vallecano.

Thay đổi là bắt buộc

Sự ưu ái chiến thuật dành cho Vinicius khiến cấu trúc pressing của Real Madrid méo mó. Khi một mắt xích tuyến đầu không tham gia gây áp lực, khối đội hình buộc phải lùi thấp hơn, kéo theo khoảng cách tuyến giãn rộng. Điều này lý giải vì sao Madrid của Arbeloa thường xuyên mất kiểm soát trung tuyến và phải sống nhờ khoảnh khắc, đặc biệt là những pha cứu thua của Courtois.

Courtois, theo cách nào đó, mới là "hệ thống phòng ngự" ổn định nhất của CLB lúc này. Thực tế, anh ổn định nhất nếu xét cả giai đoạn Alonso. Thủ môn người Bỉ liên tục có những pha cứu thua quyết định, từ các tình huống đối mặt cho tới phản xạ cự ly gần. Khi một đội bóng lớn phải dựa quá nhiều vào thủ môn để bảo toàn kết quả, đó hiếm khi là dấu hiệu tích cực về tổ chức chiến thuật.

Bellingham cũng không tránh khỏi hệ lụy. Màn ăn mừng trước Monaco càng khiến Jude hứng chịu những chỉ trích. "Hắn ta chỉ biết say xỉn", nhiều Madridista chỉ trích. Bellingham không hiệu quả như lời Arbeloa khen ngợi. Giờ đây, tiền vệ người Anh dính chấn thương cơ và nghỉ khoảng 1 tháng. Điều này đặt vấn đề lớn với Arbeloa. Ngoài ra, Vinicius không thể tham dự chuyến làm khách của Valencia tại Mestalla vì án treo giò.

Hai mắt xích tấn công trong bộ khung mà Arbeloa bám víu đến vào thời điểm nhạy cảm. Điều này buộc Arbeloa phải làm điều ông né tránh suốt 6 trận qua: Thay đổi. Không còn Vinicius để dồn bóng biên trái, không còn Bellingham cho các nhịp trung lộ, Real Madrid buộc phải làm mới cách tiếp cận trận đấu. Đây có thể là thời điểm để Mbappe được đặt vào trung tâm hệ thống theo đúng nghĩa, không chỉ là người kết thúc, mà là trực tiếp phát triển pha tấn công. Valverde có thể trở lại vai trò tiền vệ trung tâm, trong khi các phương án chiều sâu như Brahim Diaz, Rodrygo hay Arda Guler sẽ quyết định mức độ linh hoạt chiến thuật.

Khủng hoảng phơi bày vấn đề, nhưng cũng mở ra cơ hội tái thiết. Mestalla mang ý nghĩa vượt khỏi trận cầu 3 điểm. Nó là bài kiểm tra xem Arbeloa có đủ năng lực điều chỉnh mô hình hay chỉ tiếp tục bám víu vào bộ khung quen thuộc. Xa hơn, trước mắt Arbeloa là cuộc tái đấu với thầy Jose Mourinho ở vòng play-off Champions League – một đối thủ bậc thầy về tổ chức, kiểm soát không gian và khai thác điểm yếu cấu trúc, như đã diễn ra mới đây. Nếu Arbeloa không sớm tạo ra dấu ấn chiến thuật riêng, Madrid rất dễ rơi vào thế bị động toàn diện trước một tập thể Mourinho luôn cực đoan trong tính kỷ luật chiến thuật.

Chưa thể kết luận một triều đại chỉ sau 6 trận, nhưng cũng đủ để nhận diện xu hướng. Hiện tại, Arbeloa vẫn đang sống nhờ di sản nhân sự hơn là dấu ấn huấn luyện. Mestalla có thể là bước ngoặt khởi đầu cho quá trình tự định nghĩa của ông. Hoặc cũng có thể, đó chỉ là chương tiếp theo của một giai đoạn thất vọng chưa hồi kết.

Ngọc Linh