Bóng đá châu Âu 2024: Chờ đợi những chuyển mình

Năm 2024 đánh dấu những bước chuyển mình đáng chú ý của bóng đá châu Âu từ cấp độ CLB đến ĐTQG. Tất nhiên, mọi bước chuyển mình không chỉ toàn màu hồng của sự lạc quan mà còn ẩn trong đó những thách thức.

Không có gì thú vị hơn bắt đầu cho hành trình chuyển mình ấy từ sân chơi được coi là hút khách nhất của châu Âu: Champions League. Thể thức vòng bảng 32 đội truyền thống sẽ biến mất sau gần một phần tư thế kỷ song hành, nhường chỗ cho phiên bản 36 đội được sắp xếp lịch thi đấu theo mô hình Thụy Sĩ vốn khá phổ biến trong môn cờ vua nhưng khá lạ lẫm với làng túc cầu.

Champions League phiên bản mới sẽ ra sao?

Đó sẽ là lịch đấu mở nhằm phá vỡ sự nhàm chán của thể thức vòng bảng cũ. Điều này mang đến nhiều trận đấu giữa các ông lớn từ sớm, qua đó đảm bảo tăng nguồn thu đồng thời giải quyết vấn đề từ những trận đấu thủ tục vốn làm giảm sức hút ở các lượt trận cuối vòng bảng mùa này. Cuộc chiến giành vé vào vòng 1/8 trở nên khốc liệt hơn khi có thêm sự hiện diện của một lượt đấu knock-out.

Champions League thể thức mới mang đến câu trả lời trọng lượng cho dự án Super League vốn từng manh nha lôi kéo các CLB hàng đầu châu Âu bằng thể thức hấp dẫn. Ông Damien Comolli, cựu Giám đốc thể thao Tottenham và Liverpool và hiện đang giữ chức Giám đốc điều hành của CLB Toulouse, tin rằng đó là bước ngoặt quan trọng của Champions League: "Nếu thể thức mới của Champions League hoạt động hiệu quả, Super League sẽ chết ngay từ trong trứng nước. Còn ngược lại, ai đó sẽ cố gắng khôi phục lại dự án Super League. Trong mắt tôi, đây là bước ngoặt quan trọng trong lịch sử bóng đá châu Âu".

Đây không hẳn là một phát biểu tầm thường, nhưng bóng đá châu Âu đã trở nên phức tạp vì quá nhiều yếu tố chi phối. Một trong số ấy là phán quyết của Tòa án công lý châu Âu dù cho chừng đó quá muộn để Super League lật ngược thế cờ nhằm thu hút các đội bóng rời khỏi Champions League thể thức mới. Tuy vậy điều này không có nghĩa cuộc chiến giữa hai giải đấu này hoàn toàn chấm dứt. Nó còn phụ thuộc vào diễn biến từ những cuộc chiến khác. Một trong số ấy là việc Man City bị Premier League cáo buộc vi phạm Luật công bằng tài chính. Dù chúng ta khó có thể chờ đợi kết quả vụ việc sớm ngã ngũ trong năm nay (nhiều khả năng là 2025), từng động thái dù là nhỏ nhất của vụ việc này sẽ tác động lớn không chỉ đến Premier League nói riêng mà còn cả bộ mặt bóng đá châu Âu nói chung. Cách xử lý Man City từ hội đồng độc lập sẽ tác động đến vụ việc tương tự liên quan đến Chelsea vốn vẫn đang ở giai đoạn điều tra. Ít nhất, phần còn lại của Premier League đang mong chờ một thế lực nào đó cản bước nửa xanh thành Manchester hướng đến chức vô địch Premier League mùa thứ 4 liên tiếp. Nhắc đến hạng đấu cao nhất nước Anh, không thể bỏ qua việc Sir Jim Ratcliffe mua lại 25% cổ phần của MU có thể thay đổi những thảo luận về đội chủ sân Old Trafford.

EURO 2024, chuyển nhượng mùa Đông thế nào?

Nếu cấp độ CLB năm nay chứng kiến nhiều thay đổi, câu chuyện ở ĐTQG lại liên quan đến hai đội tuyển là Israel và Ukraine. Đây là hai đội tuyển sẽ tham gia vào lượt trận tranh vé vớt đến Đức tham dự EURO 2024. Khả năng hai đội đối đầu trực tiếp cho một trong những tấm vé ấy hoàn toàn có thể xảy ra nếu Israel đánh bại Iceland còn Ukraine đánh bại Bosnia. Những lo ngại nằm ở chỗ liệu có một làn sóng tẩy chay thi đấu với Israel như đã từng xảy ra ở tuyển Nga vì liên quan đến chính trị cách đây chưa lâu hay không.

Nếu câu chuyện của vòng loại EURO 2024 vẫn còn thời gian đủ dài để cân nhắc các kịch bản, kỳ chuyển nhượng mùa Đông này lại đặt ra một bài toán mới liên quan đến người đại diện. Mới đây, FIFA quyết định tạm đình chỉ việc thi hành điều luật mới liên quan đến người đại diện. Điều này khiến nhiều CLB bối rối vì không biết phải thực hiện theo cơ chế chuyển nhượng nào và chuẩn bị những giấy tờ cần thiết gì. Vấn đề nảy sinh vì nhiều quốc gia đã chuẩn bị sẵn sàng cho hệ thống giấy phép mới áp dụng ngay trong kỳ chuyển nhượng mùa Đông đầu năm nay. FIFA buộc phải "quay xe" quyết định mới một phần vì phán quyết của tòa án Dortmund trong lúc chờ tổ chức này tiến hành thủ tục kháng cáo. Thêm một yếu tố khác là vẫn còn những quốc gia như Thụy Sĩ khước từ việc tiến hành thủ tục chuyển nhượng mới. Đó chỉ là phần mới nhất trong cuộc chiến vốn đã kéo dài trường kỳ giữa FIFA và những người đại diện vốn coi các thương vụ chuyển nhượng là cơ hội hái ra tiền, tạo ra một ngành công nghiệp làm chao đảo thế giới bóng đá.

Vậy còn những thay đổi nào đáng chú ý của bóng đá châu Âu trong năm nay? Hãy chờ đợi cột mốc 10/1/2024, thời điểm các chính trị gia ở châu Âu có những cuộc thảo luận về mô hình thể thao tốt nhất cho châu lục. 

 Hạnh Mai