Ngân hàng Standard Chartered "dính đòn" 250 tỉ USD?
Cơ quan quản lý ngân hàng của Mỹ vào đầu tuần này đã cáo buộc “đại gia” ngân hàng Standard Chartered tội giúp Iran “rửa” hàng trăm tỉ USD.
(TT&VH) - Cơ quan quản lý ngân hàng của Mỹ vào đầu tuần này đã cáo buộc “đại gia” ngân hàng Standard Chartered tội giúp Iran “rửa” hàng trăm tỉ USD. Tuy nhiên, Standard Chartered đã bắt đầu phản công khi nói rằng họ nghi ngờ cáo buộc nói trên chỉ là một đòn bẩn nhằm gây thiệt hại cho mình.
Ngày 6/8, ông Benjamin Lawsky, lãnh đạo Sở Dịch vụ Tài chính New York (NYDFS) đã tung một “quả bom” vào giữa thị trường tài chính thế giới khi tuyên bố công ty Anh Standard Chartered đã giúp Iran rửa trót lọt ít nhất 250 tỉ USD, thông qua chi nhánh của công ty đặt tại Mỹ.
Nghi án rửa tiền 250 tỉ USD
Lawsky nói rằng trong một thập kỷ qua, Standard Chartered đã thực hiện 60.000 giao dịch trái phép với Iran, bất chấp việc nước này đã bị Mỹ cấm vận tài chính. Theo Lawsky, hành động của Standard Chartered đã khiến hệ thống tài chính Mỹ “trở nên dễ tổn thương trước những kẻ khủng bố, buôn bán vũ khí, các ông trùm thuốc phiện và các chế độ tham nhũng”.
“Đây là một vụ việc liên quan tới Iran, rửa tiền và an ninh quốc gia” - Lawsky tuyên bố hôm 8/8 - “Chúng tôi sẽ tiếp tục làm việc chặt chẽ với các đối tác bảo vệ pháp luật, ở cả cấp bang và liên bang. Không một ngân hàng nào, dù lớn hay nhỏ, ở trong nước hay ngoài nước, được đứng trên luật pháp”.
Cơ quan NYDFS nằm dưới quyền ông cũng triệu tập các đại diện của ngân hàng, yêu cầu họ phải xuất hiện trong phiên xử diễn ra vào ngày 15/8 tới, với hậu quả có thể dẫn tới việc Standard Chartered bị tước giấy phép hoạt động ở New York.
Sự kiện Standard Chartered đã kéo dài một mùa làm ăn tồi tệ của các ngân hàng Anh, từng được xem là tâm điểm giúp thúc đẩy nền kinh tế trong nước và là biểu tượng mới trên sân chơi tài chính toàn cầu. Trước đó ngân hàng Barclays đã bị điều tra vì thao túng tỉ giá lãi suất. Vụ bê bối của Barclays nghiêm trọng và gây phẫn nộ tới mức một số chính trị gia muốn gỡ bỏ logo của ngân hàng ra khỏi chương trình xe đạp công cộng được ưa thích ở London. Chưa hết, ngân hàng HSBC đã bị Thượng viện Mỹ cáo buộc làm ăn với khủng bố và họ phải lên tiếng xin lỗi. Ngân hàng cũng đã phải bỏ ra 700 triệu USD để xử lý các khoản phạt do phạm luật.
 |
Chưa chắc đã phạm luật
Trong những phản ứng đầu tiên, Standard Chartered nói rằng thông tin do NYDFS đưa ra chưa phản ánh một bức tranh đầy đủ và chính xác. Giám đốc điều hành Standard Chartered Peters Sands đã gọi sự đe dọa của Lawsky là động thái “hoàn toàn gây bất ngờ”.
Ngân hàng nói rằng họ đã phạm sai lầm, nhưng số tiền bị nghi giao dịch bất hợp pháp chỉ rơi vào khoảng 14 triệu USD, chứ không phải 250 tỉ USD như cáo buộc. Ngoài ra, công ty cho biết sai phạm đã được thực hiện một cách vô tình, chứ họ không có ý phá rào quy định”.
Theo hãng tin Reuters, tâm điểm của các cáo buộc ở New York hiện tập trung vào cái gọi là hoạt động “giao dịch quay đầu” (U turn transaction). Các “giao dịch quay đầu” này nói tới việc tiền được chuyển tới cho các khách hàng Iran có tài khoản tại Anh và Trung Đông. Tiền được giao dịch thông qua chi nhánh của Standard Chartered ở New York, nhưng không được chuyển đi từ Iran và cũng chẳng chảy về đây.
Được biết, suốt 2 năm qua cơ quan quản lý cấp liên bang ở Mỹ đã điều tra nghi vấn Standard Chartered thực hiện giao dịch trái luật với Iran. Song tờ New York Times dẫn lời một số quan chức liên bang nói rằng dù các hoạt động giao dịch này có thể “có vấn đề”, chưa chắc chúng đã là bất hợp pháp.
Việc ông Lawsky có những tuyên bố mạnh miệng nhằm vào Standard Chartered đã vấp phải phản ứng từ giới chức Anh. Thống đốc ngân hàng trung ương Anh quốc Mervyn King đã lên tiếng bênh vực Standard Chartered khi nói rằng chỉ có mình ông Lawsky, chứ không phải tất cả các nhân vật đang điều tra sai phạm của ngân hàng, lên tiếng đưa ra thông tin bất lợi. Ông cũng kêu gọi “các cơ quan đang tiến hành điều tra nên hợp tác với nhau và hạn chế việc đưa ra quá nhiều tuyên bố công khai cho tới khi cuộc điều tra hoàn tất”.
Khả năng cạnh tranh không lành mạnh
Hiện có rất nhiều nghi vấn “chơi bẩn” xuất hiện trong vụ Standard Chartered. Thông thường các nhà điều hành sẽ cảnh báo trước với các ngân hàng về việc họ đã rơi vào tầm ngắm điều tra và có thể bị trừng phạt. Nhưng trong trường hợp của Standard Chartered, chẳng có ai cảnh báo về việc ông Lawsky sẽ chĩa mũi dùi vào công ty.
Một trong những điểm đáng ngờ nữa là cho tới nay Standard Chartered vẫn là ngân hàng ít dính bê bối nhất. Nó cũng nổi tiếng vì thu lời liên tục, tương phản hẳn với việc các đối thủ đang vật lộn trong cảnh khó khăn. Mới chỉ tuần trước, Standard Chartered đã báo tăng lãi ròng thêm 11,3% lên mức 2,86 tỉ USD. Và trước ngày thứ Hai tuần này, cổ phiếu của Standard Chartered nằm trong nhóm hàng đầu của các ngân hàng châu Âu.
Nhưng sau tuyên bố của Lawsky, nó đã tụt mất 16% trong 3 ngày đầu tiên của tuần này, tương ứng với việc khiến công ty “bốc hơi” mất 10 tỉ USD.
Một số nhà phân tích nói rằng việc một nhà điều hành ngân hàng ở New York, nơi tập trung nhiều công ty tài chính lớn của Mỹ, công kích một ngân hàng Anh nằm trong các tính toán cạnh tranh không lành mạnh. “Hiển nhiên là các ngân hàng Mỹ sẽ thu được lợi ích từ sự cố này. Và câu hỏi được đặt ra là vì sao các ngân hàng Mỹ không bị những cuộc săm soi tương tự?” - Ian Gordon, một nhà phân tích ngân hàng của công ty chứng khoán Investec Securities cho biết.
Đây cũng là quan điểm của nghị sĩ John Mann, thành viên ủy ban tài chính Quốc hội Anh. “Tôi tin đây là một hành động đã được tổ chức từ cấp cao nhất trong chính quyền. Tôi tin Washington đang cố thắng trong một cuộc chiến thương mại, nhằm chuyển các giao dịch từ London sang New York” - Mann nói, đồng thời yêu cầu cơ quan lập pháp Anh mở cuộc điều tra vào vụ việc.
Tường Linh (Theo Reuters)