VĐV cử tạ Trần Lê Quốc Toàn: Cử tạ giúp tôi thành người

(TT&VH Cuối tuần)  - Đến tận bây giờ, Trần Lê Quốc Toàn vẫn chưa hết hạnh phúc khi lần đầu tiên đăng quang tại SEA Games 26 ở hạng cân 56kg nam, mang về tấm huy chương vàng lịch sử cho cử tạ Việt Nam. Trao đổi với TT&VH Cuối tuần, Toàn thừa nhận mình khao khát một tấm huy chương tầm cỡ thế giới, để sánh ngang đàn anh Hoàng Anh Tuấn.

6 năm rèn luyện thành “Hercules” mới   

* Cơ duyên nào đưa Quốc Toàn đến với bộ môn cử tạ?

- Gia đình tôi vốn có hoàn cảnh kinh tế khó khăn, năm 14 tuổi tôi đã sớm đi làm công nhân đúc tượng đá thạch cao ở một xí nghiệp gần nhà. Công việc vất vả nhưng không có tương lai rõ ràng khiến tôi quyết định tìm hướng đi mới. Thấy tôi có tố chất sức mạnh, một người bạn gần nhà chỉ tôi tới gặp huấn luyện viên Phan Văn Thiện xin theo làm vận động viên cử tạ. Phải nói rằng khi ấy tôi mới nặng 34 kg và chưa có thể hình lý tưởng, nhưng thầy Thiện sớm chấm tôi vì sự quyết tâm và cố gắng từ ngày đầu ấy. Dù có nhiều khó khăn trong sự nghiệp, tôi vẫn coi cử tạ là lẽ sống, là cánh cửa để thay đổi số phận nên tôi chưa từng hối hận khi quyết định trở thành vận động viên chuyên nghiệp.

* Tập mất bao lâu, Toàn có được chiến công đầu tiên trong sự nghiệp thi đấu?

- Buổi đầu xin theo làm vận động viên cử tạ cũng chẳng dễ dàng gì với tôi. Hơn 6 tháng đầu tiên, tôi chưa có tiền chế độ, tiền ăn nên vẫn phải về nhà kiếm thêm việc làm, ăn thêm bữa để đủ no. Tập tầm 6 tháng, tôi chính thức đi thi tại giải trẻ quốc gia tổ chức tại Hải Dương và đoạt luôn tấm huy chương vàng ở nội dung 56 kg. Tưởng chừng ngày về vô cùng ngọt ngào, tôi lại đón nhận tin người cha thân thương qua đời. Đó là cú sốc trong ngày tôi kiếm được đồng tiền đầu tiên từ cử tạ để báo hiếu cha mẹ mình.

* Tại giải vô địch quốc gia năm 2009, Toàn từng đoạt chức vô địch hạng 56 kg và vượt qua đàn anh Hoàng Anh Tuấn. Nhưng ngay cả thời điểm vô địch Đại hội thể dục thể thao năm 2010, Toàn vẫn chưa có được sức bật tại các giải đấu quốc tế trong 2 năm tiếp theo?

- Một phần do tôi thiếu may mắn nên chưa thể phát lộ tài năng ngay lập tức. Ngay ở SEA Games 25, mọi niềm tin trong hạng cân 56 kg vẫn thuộc vào đàn anh Hoàng Anh Tuấn. Bản thân thành tích vô địch Đại hội thể dục thể thao toàn quốc cũng không so được với tấm huy chương vàng Olympic trẻ của Thạch Kim Tuấn. Khi SEA Games 26 diễn ra, áp lực từ Hoàng Anh Tuấn, Thạch Kim Tuấn vẫn rất lớn, bởi họ có thành công, tên tuổi sớm hơn tôi. Không còn cách nào khác, tôi phải cố gắng tập luyện và chờ thời cơ. Và sau 6 năm ăn tập cử tạ, tôi cũng có tấm huy chương vàng đầu tiên tại SEA Games 26. Càng tự hào hơn bởi trước đây chưa lực sỹ nào Việt Nam đăng quang nội dung 56kg ở các kỳ SEA Games cả.

Tăng thêm 9 kg nhờ tập huấn

* Vậy giải đấu nào giúp Toàn phát lộ tài năng và trở thành “mũi giáp công” chính của cử tạ Việt Nam?

- Tại giải vô địch thế giới 2011 tổ chức tại Pháp, tôi và Thạch Kim Tuấn cùng tham dự hạng cân 56 kg. Cũng như mọi lần, Tuấn được đánh giá có cơ hội đoạt huy chương cao hơn tôi. Nhưng trong cuộc thi này, tôi thi đấu khá tốt và có thành tích tổng cử 275 kg. Thời điểm tôi bước vào động tác cử quyết định tấm huy chương đồng, tâm lý lẫn quyết định mức tạ nâng chưa chính xác. Thay vì tăng 4 cân, tôi chỉ cần tăng thêm 1 kg là đã có thể đoạt hạng ba. Sau khi trở về tham dự SEA Games 26, Ban huấn luyện mới thay đổi chiến thuật và xem tôi như một ứng viên thật sự cho tấm huy chương vàng. Tôi rất mừng khi mình đã không phụ sự kỳ vọng, lẫn những ngày khổ luyện mệt nhọc để có được tấm huy chương vàng quý giá ở hạng cân 56 kg, với tổng cử 280 kg.

Huy chương vàng cử tạ SEA Games 26 Trần Lê Quốc Toàn. Ảnh: Quang Nhựt

* Bí quyết nào giúp Toàn “lột xác” hoàn toàn chỉ trong 2 giải đấu ngắn ngủi diễn ra sát nhau như vậy?

- Sau khi đứng thứ 4 ở giải thế giới, tôi tự tin vào năng lực của bản thân hơn rất nhiều. Đặc biệt là khi đối diện áp lực để thay thế đàn anh Hoàng Anh Tuấn, khiến tôi càng quyết tâm thi đấu. Thứ 2, tôi đã có một chuyến tập huấn vô cùng thành công tại Bulgari trước ngày dự SEA Games. Trước khi sang Châu Âu luyện tập, thành tích tổng cử của tôi chỉ tầm 279-280 kg, nhưng khi qua ấy, tôi nâng thành tích tổng cử thêm được 9 kg nữa. Ngoài việc khí hậu Bulgari lạnh, tránh việc đổ mồ hôi liên tục, gây mất sức, chế độ dinh dưỡng, thuốc men hỗ trợ cũng rất tốt. Tôi còn được tập luyện bên các VĐV hàng đầu thế giới, nên phát triển nhanh hơn trong thành tích cũng nhờ vậy.

Quyết tâm giành huy chương châu Á

* Toàn có tiếc không khi thành tích tổng cử 280 kg đoạt huy chương vàng SEA Games 26 không được Liên đoàn cử tạ thế giới tính đến. Ngay cả suất đi Olympic 2012 tại London, Anh, cử tạ Việt Nam cũng chỉ lựa chọn một trong hai người, hoặc là Thạch Kim Tuấn hoặc Trần Lê Quốc Toàn?

- Dù sao đi nữa tôi cũng hạnh phúc với thành tích này. Việc nâng thêm 5 kg so với giải thế giới, chứng tỏ tôi vẫn đi đúng trên hành trình phấn đấu. Tấm huy chương Bạc của Hoàng Anh Tuấn tại Bắc Kinh năm 2008 là mốc son không dễ vượt qua. Tôi lẫn Thạch Kim Tuấn đều đứng trước áp lực phải thay thế đàn anh tại giải đấu tới. Hiện tại, thành tích của tôi và Tuấn khá ngang nhau. Nếu ai thắng tại giải vô địch cử tạ châu Á diễn ra tại Hàn Quốc vào tháng 4/2012, người đó sẽ được lãnh đạo Tổng cục Thể dục thể thao và bộ môn cử tạ lựa chọn. Trước ngày thi đấu, chúng tôi sẽ được cử sang tập huấn dài hạn tại Bulgaria.

* Mục tiêu lớn nhất của Toàn trong thời gian tới đây là gì. Tại các giải đấu lớn tới đây, Toàn nghĩ ai là đối thủ nguy hiểm nhất?

- Khát vọng lớn nhất của tôi lúc này là phải nằm trong tốp có huy chương. Nếu muốn đạt huy chương, tôi phải nỗ lực nâng thêm mức tổng cử lên con số 294 - 295. Thành tích 290 kg tổng cử của Hoàng Anh Tuấn tại Olympic 2008 vẫn là thách thức mà tôi cần vượt qua. Đặc biệt, đương kim vô địch thế giới người Trung Quốc, Wu Jiangbiao, có thành tích tầm 292 kg. Cho nên việc vượt qua ngưỡng 290 kg, tôi mới có thể nói chuyện tranh vàng với các đối thủ tới từ Trung Quốc, Indonesia tại giải châu Á tới đây.

* Vậy Toàn trăn trở gì nhất trong sự nghiệp đến lúc này? Theo Toàn, cử tạ Việt Nam còn phải làm để thực sự tự tin hơn khi bước ra tầm thế giới?

- Ngoài mong muốn có thành tích tốt ở các giải đấu, Toàn muốn xây một căn nhà vững chãi cho mẹ và 2 em ở nhà. Từ ngày ba mất, cuộc sống gia đình càng gian khó, tôi càng phải cố gắng hơn để giúp đỡ mẹ và em, dù bận bịu với những chuyến tập huấn xa nhà cả năm trời. Cử tạ cho tôi nhiều thứ khiến tôi càng phải cố gắng để trả ơn những người nuôi tôi thành người đến lúc này.

Nhiều chuyên gia nước ngoài vẫn khen vận động viên cử tạ Việt Nam có tố chất và ý chí để vươn ra thế giới. Tiếc rằng điều kiện thi đấu ở môn cử tạ rất nghiệt ngã. Sự hỗ trợ từ ngân sách nhà nước là đáng quý, nhưng vẫn chưa đủ để có thể giúp vận động viên cử tạ phát triển hết tiềm năng. Chúng tôi mong rằng môn cử tạ cũng được xã hội hóa và có thêm nhiều nhà tài trợ. Lúc ấy, các lực sĩ Việt Nam có thể an tâm tập luyện và mang về nhiều tấm huy chương quý giá về cho thể thao nước nhà.

* Xin cảm ơn Trần Lê Quốc Toàn và chúc anh sẽ đoạt vé dự rồi có thứ hạng cao tại Olympic London 2012!

Mộc Miên (thực hiện)