Nhìn vào những kết quả không mấy tích cực mà cả Barca lẫn đội tuyển TBN phải đón nhận trong thời gian gần đây, có quá chăng khi đặt câu hỏi phải chăng tiqui-taca đang trở nên bình thường đối với thế giới bóng đá?
Ba năm qua chính là khoảng thời gian đẹp đẽ nhất trong lịch sử bóng đá Tây Ban Nha. Với lối đá tiqui-taca đầy biến ảo, mà hạt nhân là những cầu thủ trưởng thành từ lò đào tạo La Masia, bóng đá xứ sở Đấu bò đã hoàn toàn thống trị thế giới từ phương diện CLB cho tới đội tuyển quốc gia. Trong khi "La Furia Roja" lần lượt lên ngôi ở hai giải đấu lớn nhất là EURO 2008 và World cup 2010, thì những người Catalunya cũng hoàn toàn thống trị thế giới ở cấp CLB với tổng cộng 12 chức vô địch giành được trên mọi đấu trường. Đó là những thành tích có thể nói là “vô tiền khoáng hậu” trong lịch sử của môn túc cầu.
Ba năm qua là quãng thời gian tiqui-taca trở thành nỗi khiếp sợ với mọi hàng phòng ngự trên thế giới, là cơn ác mộng đối với các thủ môn, là bài toán không có lời giải đối với các HLV hàng đầu. Cho dù đó là Người đặc biệt Jose Mourinho nổi tiếng tài năng trong cách vận dụng chiến thuật linh hoạt hay tư duy phòng ngự siêu đẳng; hay là Sir Alex Ferguson, người có khối “tài sản khổng lồ” về kinh nghiệm cầm quân, hay Arsene Wenger, Joachim Loew…, tất cả đều có cùng một điểm chung. Đó là đều thất bại khi đối đầu với tiqui-taca.
Nhưng ở đời, rõ ràng là không có gì vĩnh cữu, có thể tồn tại mãi mãi, và tiqui-taca cũng không nằm ngoài quy luật đó. Sau nhiều lần liên tiếp thất bại, các đối thủ giờ đây đã tỏ ra thận trọng hơn với lối đá biến ảo này. Cách thông dụng nhất mà các HLV đang sử dụng chính là tổ chức phòng ngự có chiều sâu, tầng tầng lớp lớp. Để đối phó với Barca họ sẵn sàng dựng xe bus trước khung thành của đội nhà… và ngày càng có nhiều hơn những đội bóng thành công với lựa chọn này. Những Real của mùa giải năm ngoái hay Milan, Bilbao, Real Sociedad…và mới nhất là đội tuyển Anh là những ví dụ điển hình nhất.
Từ những vấn đề của Barca...Cho tới thời điểm này của mùa giải, đội bóng xứ Catalunya vẫn đang là đội duy nhất bất bại trên mọi đấu trường. Tuy nhiên, những cú vấp đang xuất hiện với mật độ ngày càng cao. Mặc dù La Liga mới chỉ đi qua được 11 vòng đấu, nhưng thầy trò Pep Guardiola đã 4 lần phải chia điểm, và bị Real bỏ xa đến 3 điểm trên bảng xếp hạng. Từ những đội bóng có máu mặt như Valencia, Sevilla cho đến những đội bóng nhỏ hơn như Bilbao hay Real Sociedad, tất cả đều biết phải làm gì để kiếm được điểm khi đối đầu với “gã khổng lồ” xứa Catalunya.
Các đối thủ giờ đây đã không còn tỏ ra sợ hãi tiqui-taca như trước nữa, vì biết rằng với hàng phòng ngự “tầng tầng lớp lớp”, họ sẽ ít nhiều thành công. Những Valencia, Sevilla, Bilbao…sẽ là những tấm gương cho các đội bóng khác học hỏi khi đối đầu với Messi và các đồng đội. Không còn dễ dàng giành chiến thắng như trước, thầy trò Guardiola đang có sự khởi đầu tệ nhất trong vòng 3 năm trở lại đây, bị Real vượt mặt, và lần đầu tiên người ta bắt đầu tin vào khả năng lật đổ của đội bóng Hoàng gia vào cuối mùa.
![]() |
Các nhà dương kim vô địch thế giới và Châu Âu vẫn rất mạnh mẽ, bằng chứng là họ vẫn toàn thắng tại vòng loại EURO 2012 vừa qua. Nhưng nên nhớ đó ở bảng đấu của Tây Ban Nha, những CH Czech, Scotland, Lithuania, Liechtenstein hoàn toàn không phải là đối thủ của thầy trò Del Bosque, nên toàn thắng là điều có thể lý giải. Với những đối thủ lớn hơn lại là chuyện khác. Kể từ sau chức vô địch thế giới giành được tại Nam Phi năm 2010, đội bóng có biệt danh “La Furia Roja” đã gặp rất nhiều khó khăn khi đối đầu với các đội bóng đẳng cấp thế giới. Họ đã lần lượt bị Argentina, Bồ Đào Nha đánh cho tơi tả, bị Italia vượt qua và mới nhất là thất bại trước đội tuyển Anh.
Mặc dù đó chỉ là những trận giao hữu, nhưng không thể nói là Bò tót không muốn giành chiến thắng, vấn đề là sức mạnh của họ đang có vấn đề. Những thất bại liên tiếp trước các đội bóng lớn sẽ ảnh hưởng rất lớn đến tâm lý của các nhà đương kim vô địch trong các giải đấu chính thức. Liệu có phải họ đang suy yếu?
Công lao Jose Mourinho
Nói một cách công bằng và khách quan nhất, chính HLV Jose Mourinho là người có công lớn nhất trong nỗ lực khắc chế tiqui-taca. Thành công của Mou cùng Real trong mùa giải năm ngoái đã bị che phủ bởi những chức vô địch mà thầy trò Pep Guardiola giành được. Nhưng nếu xem xét kỹ thì rõ ràng so với các đồng nghiệp khác, Mou chính là người có thành tích tốt nhất khi đối đầu với đội bóng xứ Catalunya. Ngày còn dẫn dắt Inter, Người đặc biệt có 4 lần đối đầu với Pep và ông đã có 1 trận hòa, 2 trận thua kèm theo 1 trận thắng. Nhưng đó lại chính là chiến thắng giúp Inter loại Baca ở bán kết Champions League và thẳng tiến đến chức vô địch.
Chuyển sang Real, Mou đã có 7 lần giáp mặt với Pep, và ông có 1 trận thắng, 3 trận hòa và để thua 3 trận. Đó là thành tích tốt, nếu so với thành tích của Sir Alex, người đã phải nhận 2 trận thua toàn diện trong các trận Chung kết, và Arsene Wenger, với 1 thắng, 1 thòa và 2 trận thua với tỉ số đậm là 4-0 và 4-1 khi đối đầu với Barcelona. Qua những lần đối đầu với Barca ở mùa giải năm ngoái, Mou chắc chắn sẽ ngày càng kinh nghiệm và bản lĩnh hơn khi giáp mặt với người đồng nghiệp bên kia chiến tuyến. Trận "Kinh điển" lượt đi vào tháng 12 tới đây, vì thế, sẽ cực kỳ đáng chờ đợi.
Dù mùa giải vừa mới chỉ đi qua được 1/3 chặng đường, Barca vẫn là một đội bóng không dễ gì vượt qua, Tây Ban Nha vẫn đang là những nhà đương kim vô địch Châu Âu và thế giới, nhưng rõ ràng họ đã bắt đầu cảm nhận được những khó khăn dành cho mình. Với những kết quả tích cực mà một số đội bóng giành được trong thời gian gần đây, phải chăng tiqui-taca đang trở nên bình thường hơn, và thế giới bóng đá sắp được giải cứu khỏi những bước chân chinh phạt của họ? Chúng ta hãy cùng chờ xem…
Hà Sơn
* Bài viết thể hiện quan điểm của độc giả. Bạn đọc có thể phản hồi ngay trong mục comment dưới đây, hoặc gửi bài viết vào địa chỉ hòm thư điện tử quocte.ttvh@gmail.com.