Cứu cánh của VFF (Bài 3)

(TT&VH) - Sau thất bại tại AFF Suzuki Cup 2010, VFF không có Đại hội bất thường. Những đòi hỏi VFF phải tái cấu trúc như mong mỏi của dư luận và một số đối tương tham dự giải V-League lẫn hạng Nhất, cũng không dẫn đến Đại hội bất thường. 

Giờ đây, những người quan tâm và thực sự mong mỏi bóng đá nước nhà sẽ thay đổi, đang trông chờ vào Đại hội thường niên sẽ khai mạc ngày 3/11 tới. Có điều, nhìn vào tiền lệ của Đại hội thường niên, đặc biệt sự không đồng thuận của 2 bên (VFF và những người sáng lập Công ty Cổ phần bóng đá chuyên nghiệp VPF), mỗi chúng ta đã có thể cảm nhận được rằng: cuộc cách mạng bóng đá nước ta có vẻ đang diễn ra một cách nửa vời…

Bài 3: Cứu cánh của VFF

Ở 2 số báo trước, chúng tôi đã phân tích về thực trạng trì trệ của bóng đá VN, cả cấp ĐTQG lẫn giải quốc nội nhằm  chứng minh thêm xu thế phải tái cấu trúc VFF và mô hình giải đấu cũ. Nhưng, xu thế tất yếu đó đang gặp phải sự cố thủ mạnh mẽ, cũng là điều không lạ.

Quyền lợi không đi cùng trách nhiệm và nghĩa vụ

20 năm bóng đá nước nhà hội nhập, VFF trải qua 6 nhiệm kỳ. Nếu VFF có năng lực (con người, cách làm và tư tưởng cách tân), xây dựng được tình kế thừa thì chắc chắn nền bóng đá VN sau 20 năm, với tốc độ đầu tư  vật chất như hiện nay, sẽ phát triển tương ứng với tốc độ phát triển kinh tế, xã hội chung của đất nước.

Vậy mà, về phương diện con người: VFF chưa bao giờ tập trung được trí tuệ tập thể, phát huy được tính xã hội hóa đúng như bản chất của từ này trong lĩnh vực bóng đá nói riêng.

Về cách làm: không đưa ra được chiến lược phát triển nền bóng đá rõ ràng, biện chứng và có tính khả thi cao. Làm bóng đá theo kiểu đối phó, phục vụ mục tiêu trước mắt, nhiệm kỳ trước mắt.

Về tư tưởng: không dám cách tân, sợ bị phân chia quyền lợi lẫn quyền lực, nhất là khi V-League và hạng Nhất đang được coi là cái mỏ vàng lộ thiên. Đụng đến vấn đề gì ảnh hưởng đến quyền lợi của mình thì VFF luôn viện cớ quy định của FIFA, AFC.

Mỗi lần kéo nhau đi tham quan, học hỏi thì chỉ người của tổ chức mình đi, không có sự tham gia của các doanh nghiệp, sau đó về lập ngôn theo chủ ý của mình. Sắp tới nếu có chuyến đi “du học” nhưng với tư duy bảo thủ cố hữu, thì cũng chẳng hy vọng thay đổi.

Người ta nói quyền lợi, trách nhiệm và nghĩa vụ phải  đi liền với nhau. Quyền lợi mà VFF được hưởng ngày càng lớn. Đấy là cứu cánh để VFF tồn tại một cách khỏe mạnh. Nếu Eximbank không tài trợ 30 tỷ đồng/năm, bao nhiêu lợi tức khác không chảy về, có lẽ họ sẽ ủng hộ ngay việc ra đời VPF?

Trách nhiệm của VFF là phải tạo ra một sân chơi công bằng và trong sáng cho các CLB

Hưởng nhiều quyền lợi nhưng trách nhiệm và nghĩa vụ tạo ra một sân chơi chuyên nghiệp, công bằng, sạch sẽ thì VFF chưa làm được. Kể cả thành tích ĐTQG, nếu gặt hái thành công thì đấy cũng là cứu cánh của VFF.

Dân ta yêu ĐTQG, nên sẵn sàng bỏ qua tất cả những tồn tại của VFF nếu thành công. Đấy cũng là bảo bối để VFF nhiều lần vãn hồi tình thế. Ví như, ngôi vô địch AFF Suzuki Cup 2008 nhanh chóng nhấn chìm một mùa giải tệ hại, bạo lực leo thang làm chết người ở sân Vinh, trưởng BTC giải bị “trảm”.

Suy cho cùng, thành công của các ĐT là công lao của các CLB, nỗ lực của các tuyển thủ  và cả các nhà tài trợ là cơ bản. Dấu ấn của VFF trong việc nhào nặn nên một ĐT có sự ổn định về phong độ, có tính kế thừa cao, vẫn chưa thấy. Việc Malaysia đăng quang SEA Games 25 và AFF Suzuki Cup 2010 là nhờ cái tài của LĐBĐ nước này trong việc vạch ra chiến lược. Trong khi đó, đã có rất nhiều CLB ta thán quân hư khi lên ĐT, cầu thủ chấn thương đã bị VFF bỏi rơi, hoặc hỗ trợ cho có lệ. Đấy là một sự không công bằng cho các CLB.

Chưa bị cấp trên giám sát và “tuýt còi” gắt cao

Trong lịch sử các cú chấn chỉnh VFF, chưa bao giờ người ta thấy một lãnh đạo cấp trên của tổ chức này phê phán Thường trực VFF mạnh mẽ như nguyên Bộ trưởng Chủ nhiệm UB TDTT (cũ) Nguyễn Danh Thái. Sau vụ đền tiền cho HLV Christian Letard năm 2005, ông Thái đã chỉ đạo VFF rất rõ ràng.

Về cơ cấu bộ máy VFF, cần có sự kết hợp hài hòa giữa mô hình FIFA, AFC với những đặc thù của bóng đá VN, bộ máy VFF phải xây dựng theo mô hình của tổng công ty và hoạt động như một đơn vị kinh tế.

Về nhân sự, cơ cấu VFF phải được mở rộng với nhiều thành phần, trong đó phải có các nhà hoạt động chính trị xã hội, các luật gia, các nhà báo có uy tín, nhất là đại diện truyền hình, đặc biệt là các doanh nghiệp làm bóng đá và mong muốn được góp phần thúc đẩy bóng đá VN đi lên.

Danh sách này sẽ không giới hạn để sao cho VFF nhiệm kỳ tới thực sự là một tổ chức xã hội hóa, chuyên nghiệp hóa và hiện đại hóa, đưa bóng đá VN tiến vững chắc lên một tầm cao mới…

Để xảy ra sự cố sân Vinh năm 2008, ông Thái (lúc đó là Thứ trưởng Bộ VH-TT&DL) cũng đã yêu cầu VFF kiểm điểm nghiêm túc, trong đó có vai trò của trưởng giải.

Để sự phát triển của VFF tích cực hơn, không còn cách nào khác là Tổng cục TDTT, cơ quan quản lý Nhà nước cao nhất về TDTT đối với VFF, trên nữa là Bộ VH-TT&DL  phải tăng cường vai trò giám sát và kiểm soát được hoạt động của VFF.

Vai trò ở đây không có nghĩa là can thiệp trực tiếp vào những vấn đề thuộc chuyên môn và kỹ thuật, mà là định hướng, kiểm tra, giám sát, can thiệp vào những vấn đề liên quan để VFF thực hiện đúng những định hướng chính trị và pháp luật của Nhà nước.

Nếu không, sẽ tạo kẽ hở để VFF lấy làm cứu cánh, nhân danh VFF là một tổ chức xã hội nghề nghiệp, độc lập theo đúng tiêu chí của FIFA nên không ai có thể can thiệp sâu nếu không muốn bị FIFA phạt nặng.

Có lẽ, đến lúc Bộ VH-TT&DL, Tổng cục TDTT cần những chuyên viên (hoặc trợ lý cho Bộ trưởng, Tổng cục trưởng)  thực sự giỏi về bóng đá, có tâm và uy tín trong làng bóng đá như trước đây để giúp xử lý các vấn đề của VFF.

NGỌC HÒA