Những kẻ “côn đồ hợp pháp” ở Hàn Quốc

(TT&VH) - Tại Hàn Quốc, những người đàn ông này được gọi là các nhân vật xử lý việc vặt. Nhưng thực chất họ là các tay anh chị núp bóng công ty hợp pháp, sẵn sàng dùng sức mạnh cơ bắp và những lời hăm dọa để giải quyết các vụ tranh chấp mà cảnh sát không muốn can thiệp.

Tuần này, cái tên yongyeok đã trở thành tâm điểm chú ý của dư luận Hàn Quốc, sau vụ 250 thanh niên to khỏe lực lưỡng đã tìm tới khu Insadong của Seoul để dẹp loạn bán hàng rong.

Côn đồ ngang nhiên lộng hành

Hình ảnh do các phóng viên truyền hình ghi được cho thấy những người đàn ông này đã đạp đổ các xe hàng, vứt các cây kẹo truyền thống, bánh rán nóng và quà tặng thủ công của người bán hàng xuống đất, trong khi nạn nhân của họ, phần lớn là phụ nữ, đang kêu khóc thảm thiết. Vài người bán hàng rong bị ném xuống vỉa hè và một người già sau đó phải nhập viện vì gãy xương. Khách mua hàng nhìn sự việc với ánh mắt kinh ngạc, không hiểu điều gì đang diễn ra.

Những người đàn ông trên thực chất đã được Kim Oh-hyeon, một quan chức chính quyền địa phương ở Seoul, thuê mướn để giải quyết công việc. Kim nói rằng ông đã thương thảo với 76 người bán hàng rong ở Insadong trong nhiều tháng, đề nghị họ chuyển đi nơi khác kinh doanh nhưng không thành công. Khi cảnh sát từ chối giúp đỡ việc cưỡng bức di dời, Kim đã thuê một công ty yongyeok, với phí tổn 20.000 USD/ngày để họ xử lý tranh chấp.

Hình ảnh vụ xô xát giữa các yongyeok và người bán hàng rong
ở Insadong do báo chí Hàn Quốc ghi lại

“Các tay bán hàng rong không biết phải quấy. Chúng tôi phải cho họ thấy mình kiên quyết theo đuổi mục tiêu tới cùng” - ông nói.

Trên toàn Hàn Quốc có khoảng 3.000 công ty yongyeok chuyên thụ lý các vụ tranh cãi về đất đai và những tranh chấp dân sự khác của người dân. Hàng ngũ của họ gồm những thanh niên trẻ, khỏe, nương nhờ vào lỗ hổng của luật pháp và thường sử dụng vũ lực cùng những lời hăm dọa để gây áp lực lên các nạn nhân, phục vụ cho lợi ích của khách hàng. Mặc dù các tay đầu gấu này nói rằng họ là doanh nhân hợp pháp, làm việc theo khuôn khổ pháp luật, giới phê bình cho biết không ít trong số họ có liên hệ với tội phạm có tổ chức và sẽ dùng đủ mọi cách để đạt được mục đích của mình.

Một công cụ để xử lý tranh chấp

Trong bối cảnh Hàn Quốc đang triển khai các dự án phát triển đô thị lớn, yongyeok được các nhà phát triển bất động sản sử dụng khá nhiều để xua đuổi những người đang sống trong các khu nhà thu nhập thấp ra đi. Những ngôi nhà này sẽ bị đập đi để người ta xây các chung cư cao cấp mới, vốn mang đến lợi nhuận cao hơn.

Năm 2009, các chủ đất ở khu Yongsan tại Seoul đã tìm cách xua đi các chủ cửa hàng ăn uống không chịu đóng cửa hàng của họ nằm tại khu đất sắp được dùng để xây chung cư cao tầng mới. Sau đó cảnh sát đã phải tấn công vào khu chợ, khi các chủ cửa hàng cố thủ bên trong. Không may một vụ hỏa hoạn đã xảy ra làm 4 người dân và một cảnh sát thiệt mạng.

Với các chủ doanh nghiệp, yongyeok giống như một phương án B hiệu quả, một cách thức để giải quyết tranh chấp nhanh chóng. “Chuyện giống như bạn nhờ mafia vậy” - Brendon Carr, một luật sư đang làm việc ở Seoul đánh giá - “Bạn trả giá để ai đó làm một việc mà chính quyền không sẵn lòng thực hiện”.

Một ví dụ điển hình là trường hợp của Sohn Byeong-cheol. Sohn là người bán bánh đậu đỏ bị câm điếc ở Insadong. Ông từng được Tổng thống Lee Myungbak ca ngợi vì tinh thần lao động hăng say, dù có khiếm khuyết về sức khỏe. Tổng thống Lee thậm chí còn ký tặng lên gánh hàng rong của Sohn và ông tin rằng đó là lá bùa hiệu quả để ông tránh khỏi những kẻ đầu gấu du côn. Nhưng tháng này, vài tay yongyeok đã tới cướp chiếc xe bán hàng rong của ông đi mất dạng. Không thể mắng chửi những kẻ hà hiếp mình, Sohn chỉ còn biết bật khóc. “Tôi sợ chúng” - Sohn viết thư trả lời phóng viên Los Angeles Times, vài ngày trước khi xe hàng của ông bị cướp mất - “Tôi biết có ngày chúng sẽ tới tìm mình”.

Cảnh sát cũng “bó tay”

Park Seung-min, chủ công ty yongyeok đã xử lý vụ Insadong, nói rằng ông ta không phạm luật. “Công ty tôi khác với những công ty yongyeok trái phép khác, vốn dùng đầu gấu để làm các công việc bạo lực. Chúng tôi luôn cố tránh xa bạo lực” - ông nói.

Nhưng khi bị chất vấn về vụ đánh người bán hàng rong, Park nói rằng chuyện đó là khó tránh khỏi. “Khi 250 người đàn ông đầu nóng vào cuộc, nhiều chuyện có thể xảy ra. Họ là con người và cũng có lúc bùng nổ xúc cảm nếu vấp phải những việc như bị người dân chửi bới chẳng hạn” - ông ta giải thích.

Điều đáng chú ý là ảnh hưởng của “đầu gấu hợp pháp” đang lan ra dần trong văn hóa đại chúng Hàn Quốc. Tháng trước, một nghệ sĩ nổi tiếng đã xuất bản một cuốn truyện tranh mô trả một sinh viên đại học phải làm nghề yongyeok để có tiền đóng học phí.

Với các chuyên gia như Carr, việc yongyeok lộng hành có lỗi lớn từ phía cảnh sát. “Trong nhiều trường hợp, cảnh sát chỉ đóng vai người ngoài cuộc. Rất nhiều người dân đã báo cáo với chính quyền về việc bị đầu gấu bắt nạt. Nhưng cảnh sát không ghi nhận các báo cáo và họ đối xử với dân y như thể họ không có quyền gì cả” - ông tuyên bố.

Cheon Seong-hyeon, phát ngôn viên Cơ quan Cảnh sát Quốc gia thì phân trần rằng lực lượng cảnh sát có nguồn lực hạn chế để giải quyết những xung đột như vậy. “Công việc của cảnh sát là bảo vệ người dân khỏi hiểm nguy và những mối đe dọa, không phải đi tịch thu các xe đẩy bán hàng rong. Chỉ khi nào họ có hành động bất hợp pháp hoặc bạo lực, chúng tôi mới vào cuộc” - ông nói.

Khi được hỏi về hành động bạo lực của các yongyeok chống lại người bán hàng rong ở Insadong và Yongsan, vốn được báo chí ghi lại trong đó có cảnh một số viên cảnh sát khoanh tay đứng nhìn, ông Cheon tuyên bố bất kỳ ai bị thương bởi yongyeok đều có thể kiện họ ra tòa. “Chỉ khi đó cảnh sát chúng tôi mới tiến hành các hoạt động điều tra đầy đủ” - ông tuyên bố.

Gia Bảo