Học bổng tìm đạo diễn

Hôm nay, 27/5, đạo diễn Phillip Noyce sẽ trao một học bổng du học Hàn Quốc ngắn hạn trị giá 30 triệu đồng cho một đạo diễn trẻ Việt Nam tài năng nhưng chưa có điều kiện du học. Ai sẽ được xướng tên?

(TT&VH Cuối tuần) - Hôm nay, 27/5, đạo diễn Phillip Noyce sẽ thay mặt công ty Saigon Media trao một học bổng du học Hàn Quốc ngắn hạn trị giá 30 triệu đồng cho một đạo diễn trẻ Việt Nam tài năng nhưng chưa có điều kiện du học. Ai sẽ được xướng tên?

Đây là lần đầu tiên một công ty Việt Nam trao học bổng du học cho đạo diễn điện ảnh Việt Nam, tuy nhiên không vì thế mà các đạo diễn trẻ, thậm chí là những bạn trẻ say mê điện ảnh không có những cơ hội tương tự.

Dự án điện ảnh của quỹ Ford hoạt động tại Việt Nam từ năm 2006 đã trao nhiều học bổng ngắn hạn và dài hạn du học tại Mỹ, Hàn Quốc cho những người say mê điện ảnh. Và thống kê cho thấy, tất cả các học bổng dài hạn đều thuộc về các bạn trẻ mới chỉ đặt những viên gạch đầu tiên trong sự nghiệp của mình chứ không phải các đạo diễn đã thành danh. Phan Gia Nhật Linh (Phanxine), Nguyễn Hoàng Quý Hà, Nguyễn Thái Hà, Vũ Quỳnh Hà - 4 người nhận được học bổng du học bậc đại học của Ford đều chưa có tên trong làng phim ảnh. Còn những đạo diễn đã đi học vài tháng tại Mỹ thì toàn tên tuổi ăn khách như Lê Bảo Trung, Đào Duy Phúc, Lê Thanh Sơn… Lý do rất đơn giản, những đạo diễn đã thành danh chẳng ai muốn bỏ ra mấy năm trời để đi học trong khi họ ở giữa cái rốn của thị trường phim ảnh đang nhộn nhịp hơn lúc nào hết. Một phía khác, Dự án điện ảnh của quỹ Ford cũng đã nhiều lần tỏ ý muốn trao học bổng cho sinh viên các trường Sân khấu - Điện ảnh nhưng thất bại vì không tìm ra người đủ tiêu chuẩn, chủ yếu là trình độ Anh ngữ để có thể du học.

Du học tại chỗ với thầy Phillip Noyce

Theo trường phái “kiên quyết không học tiếng Anh và không thèm du học” còn có một đạo diễn “tiền tỷ” là Vũ Ngọc Đãng. Năm 2005, cùng với Lê Bảo Trung, Vũ Ngọc Đãng được Thành ủy TP.HCM “đánh tiếng” sẽ cấp học bổng để sang Bỉ du học nhưng Đãng phân vân và rồi quyết định không đi. Trước đó, Vũ Ngọc Đãng cũng được một studio ở Hong Kong ngỏ ý mời anh học và làm việc ở đó một vài tháng nhưng Đãng cũng từ chối. Anh còn mải mê với các bộ phim luôn gây sự chú ý với những cái tên rất kêu mặc dù “phim nào tôi làm cũng bị chửi cả” (lời của Đãng trong bài trả lời phỏng vấn báo Thanh Niên).

Còn đạo diễn (cũng) “tiền tỷ” Lê Bảo Trung thì gặp phải chuyện khác. Đang là đạo diễn ăn khách, tuy nhiên, sau khóa học ngắn hạn tại Đại học USC (Mỹ), Lê Bảo Trung trở về và hoàn toàn thất bại với bộ phim Tết Công chúa Bạch Tuyết khiến nhiều người không thể nhận ra một Lê Bảo Trung lắm chiêu nhiều trò từ Đẻ mướn đến Võ Lâm truyền kỳ.

Hóa ra chuyện du học cũng không đóng vai trò quyết định với sự hay, dở của một đạo diễn, nhất là khi nhìn vào những đạo diễn nói không với du học và tiếng Anh như Trương Nghệ Mưu. Nhưng có lẽ nên nhìn nhận điều này như quan điểm của đạo diễn Nguyễn Vinh Sơn khi ông nói về chuyện xây nền cho điện ảnh rằng: “Ông Hồng Sến không biết tiếng Tây (thậm chí viết còn sai chính tả tiếng Việt), thời đó, ông cũng không xem phim nước ngoài, nhưng những khuôn hình và cách kể của ông như một người lão luyện, tài năng giống như kiếp trước đã là đạo diễn nổi tiếng ở nước nào đó rồi (trong khi mình coi phim phát mệt, đọc phát mệt cũng chưa làm được như vậy). Nhưng cũng không thể nói Hồng Sến có đi ra nước ngoài học đâu mà bắt tôi đi học?”!

Số tiền 30 triệu đồng là lộ phí để người được tặng đến dự LHP Pusan vào tháng 9/2011 với thư mời chính thức của LHP này, sau đó sẽ được hướng dẫn tham quan, thực tập tại một phim trường nổi tiếng ở Pusan. Ngoài ra Saigon Media sẽ tìm các nguồn tài trợ để có thêm kinh phí giúp người nhận học bổng có thể tham gia các hoạt động khác. Điểm đặc biệt, đơn vị trao học bổng không dựa vào sự tiến cử của Hội Điện ảnh mà nhờ một nhóm đạo diễn trẻ tham gia YxineFF trong đó đứng đầu là Phanxine, đạo diễn trẻ đã tốt nghiệp khóa đạo diễn bậc đại học tại trường điện ảnh USC (Mỹ) với học bổng của quỹ Ford, làm việc này.

Người giành được học bổng chính là Trần Lý Trí Tân, sinh năm 1982, tốt nghiệp trường Sân khấu – Điện ảnh TP.HCM từ năm 2009. Từ năm 2007 đến nay, Trần Lý Trí Tân đã thực hiện các phim ngắn Mặt nạ, Bướm đêm, Sám hối, Con người, Cắt, Đứa bé nhìn thấy lửa (phim tài liệu ngắn), Điều kỳ diệu, Đánh cắp của kẻ cắp ... trong đó hai phim Cắt và Đứa bé nhìn thấy lửa được vào vòng trình chiếu tại LHP cộng đồng người Việt tại Mỹ 2009. Cắt cũng được mời tham gia châu Á diễn ra tại San Diego.

D.V.A