Hiến kế những vấn đề “nóng” trong quy hoạch TP.HCM

Xin được nêu về 2 vấn đề bức thiết đối với người dân thành phố là kẹt xe và ngập nước triền miên. Điều mà quy hoạch vẫn chưa thể khắc phục.

(TT&VH) - Quy hoạch tổng thể TP.HCM đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt từ năm 1998. Đặc điểm của quy hoạch này là quy hoạch cải tạo. Đây là một thành phố trẻ, hơn 300 năm tuổi, nên công việc cải tạo hết sức phức tạp, đòi hỏi phải có tầm nhìn xa hơn, cao hơn. Xin được nêu về 2 vấn đề bức thiết đối với người dân thành phố là kẹt xe và ngập nước triền miên.

Nhiều năm qua, thành phố không phát triển được diện tích mặt đường giao thông. Trong khi đó, nhu cầu sử dụng phương tiện giao thông tăng lên đột biến, trên một mặt đường chật hẹp, cùng lúc lưu thông đến 5 - 6 loại xe. Nghịch lý này là mâu thuẫn sơ đẳng của giao thông đô thị TP HCM. Ước tính ở thời điểm hiện tại TP.HCM có 4,4 triệu xe gắn máy, 600 ngàn ô tô, 1 triệu xe các tỉnh lưu thông thường ngày. Với lượng xe ô tô như thế, thật chưa phải là nhiều so với một siêu đô thị.

Giải bài toán kẹt xe ở TPHCM phải bắt đầu từ quy hoạch và quản lý đô thị. (Nguồn: SGGP)

Vấn đề quan trọng là chọn giải pháp nào để phát triển, mở rộng mặt đường? Theo tôi, câu trả lời là đường giao thông trên cao. TP.HCM chưa thấy thể hiện giải pháp giao thông trên cao trong quy hoạch tổng thể, chỉ có tuyến giao thông trên cao Nhiêu Lộc - Thị Nghè đưa ra để tranh cãi, kém thuyết phục. Tôi cho rằng giải pháp giao thông trên cao là khả thi, rẻ tiền và thực hiện nhanh. Nó là giải pháp cho hôm nay và cho mai sau khi mặt nước biển dâng cao. Sự quan ngại hệ thống giao thông trên cao ảnh hưởng mỹ quan đô thị. Chúng ta hãy tin rằng sự phát triển của nền kiến trúc hiện đại, sẽ biến hệ thống giao thông trên cao thành cảnh đẹp cho đô thị mai sau.

Một số tuyến giao thông trên cao ban đầu xin được gợi ý: từ sân bay Tân Sơn Nhất về trung tâm, có thể nối tiếp về quận 7; tuyến cầu Sài Gòn đi Điện Biên Phủ về miền Tây; tuyến Trần Hưng Đạo nối Sài Gòn - Chợ Lớn...

Vấn đề thoát nước đô thị, bất lợi của TP.HCM là cao độ mặt đất tự nhiên không cao hơn mặt nước biển bao nhiêu (trung bình +2m, địa chất thuộc loại đất yếu). Chúng ta đã san lấp các ao hồ chứa nước lớn của thành phố trong khi chưa quy định cao độ san nền. Bây giờ dù có đưa ra giải pháp đê bao hay hệ thống cống ngầm đều tốn kém và khó khả thi.

Trước đây, Sài Gòn có những hồ và khu vực chứa nước rất lớn. Đó là hồ Rạch Miễu, chứa nước cho khu vực Tân Bình và Gò Vấp, rồi đưa ra rạch Cầu Bông; hồ Kỳ Hòa đưa nước ra rạch Bùng binh, dẫn vào kênh Nhiêu Lộc - Thị Nghè; Đầm Sen đưa nước ra kênh Tân Hóa; vùng trũng khu vực đường Cộng Hòa dẫn xuống kênh Nhiêu Lộc - Thị Nghè; đồng Ông Cộ chứa nước đưa ra rạch Văn Thánh và cả một hệ thống rạch, ngòi. Hiện nay không còn nữa!

Bây giờ tiếc nuối, nhưng không thể lập lại hiện trạng đó. Vấn đề là tìm giải pháp khả thi và kinh tế nhất. Theo tôi giải pháp khả thi là nạo vét kênh rạch, tìm kiếm địa điểm đào hồ, có thể là nhiều hồ nhỏ để có khối tích tương đương với yêu cầu. Các địa điểm cần quan tâm như quận 2, quận 12, quận 9, quận Thủ Đức, quận Bình Thạnh... Giải pháp này sẽ góp phần tạo cảnh quan và môi trường sinh thái cho cuộc sống đô thị.

KTS Trần Kim Tấn