TTVN tại Asian Games 16: Thất bại của sự đầu tư dàn trải

Đoàn TTVN mang đến Quảng Châu số lượng VĐV đông nhất so với các Á vận hội trước và chưa bao giờ TTVN hy vọng lột xác như cuộc tranh tài lần này. Rốt cuộc, giấc mơ đó tan như bọt xà phòng vì sự đầu tư dàn trải.

(TT&VH) - Đoàn TTVN mang đến Quảng Châu số lượng VĐV đông nhất so với các Á vận hội trước và chưa bao giờ TTVN hy vọng lột xác như cuộc tranh tài lần này. Rốt cuộc, giấc mơ đó tan như bọt xà phòng vì sự đầu tư dàn trải.

Á quân SEA Games để làm gì?

Rõ ràng, về thành tích, chúng ta đã thất bại thê thảm khi chỉ đoạt một HCV, xếp sau Myanmar (2 HCV), Philippines (3), Indonesia (4), Malaysia (9), Thái Lan (11). Nếu so với 4 năm trước, dù cùng xếp thứ 6 khu vực Đông Nam Á nhưng chúng ta càng tụt hậu bởi Á vận hội tại Qatar, đoàn TTVN đã đoạt 3 HCV.

Lê Bích Phương giành HCV duy nhất cho TTVN ở môn Karatedo - Ảnh: Quốc Khánh

Vậy thì, ngôi vị Á quân tại SEA Games 25 cùng việc liên tiếp có mặt trong tốp 3 đấu trường này có ý nghĩ gì khi ai cũng biết SEA Games là giải đấu của nền thể thao trũng nhất hành tinh, còn được gọi là hội làng khi nước nào đăng cai cũng cố đưa những điều lệ và những môn thi đấu “ruột” của mình, chưa kể trọng tài “lem nhem” có truyền thống.

Nếu có “điều lệ” cho phép các đội Đông Nam Á quy đổi một tá HCV SEA Games 25 thành 1 HCV Asian Games 2010, thì đương nhiên TTVN (83 HCV) sẽ về nhì. Đơn giản bởi TTVN chỉ thua Thái Lan đúng 3 HCV. Trong khi đó, coi như gấp đôi Malaysia (40), Indonessia (43), gần gấp 3 Singapore (33) và hơn 4 lần Myanmar (12). Vậy mà, ngay cả Myanmar cũng ngạo nghễ xếp trên TTVN tại Á vận hội lần này thì quả là đau lòng!

Sẽ lý giải sao đây bởi lâu nay thể thao ĐNA thường quá đặt nặng thành tích và làm mọi cách để đạt thành tích cao nhất, bất chấp chất lượng tấm huy chương vàng đó như thế nào. Chúng ta không là ngoại lệ khi mang chuông đi “đấm” xứ người lần này. Về ý nghĩa đó, TTVN lần này đã thua đậm vì tất cả những tính toán để đạt thành tích đều sai số quá lớn nên thua cả Myanmar.

Bi kịch lạc quan

Tất nhiên, để đánh giá thất bại, sẽ là khách quan hơn khi nhìn vào chất lượng những tấm huy chương, điều mà lãnh đạo Đoàn TTVN lúc này đang bám lấy nhằm để biện giải cho bức tranh ảm đạm của TTVN.

Một lần nữa, để tránh ngộ nhận, chúng ta cần dũng cảm nhìn nhận rằng TTVN còn lâu mới bắt kịp thể thao Thái Lan. Trong số 11 HCV đoạt được, thì đến 7 tấm thuộc môn thể thao Olympic là điền kinh (1 HCV), boxing (1), đua thuyền buồm (3), taekwondo (2).

Dù chỉ là HCĐ 100m nhưng Vũ Thị Hương (bìa phải) đã làm nên lịch sử cho điền kinh VN tại Á vận hội 16. Ảnh: QK

Nhưng với Malaysia, thì chưa hẳn bởi tuy đối thủ này giành 9 HCV nhưng trong đó chỉ 2 cái của karatedo là danh giá. Indonesia có 4 HCV thì 3 tấm là của đua thuyền rồng, những nước thể thao tiên tiến họ chẳng thèm quan tâm môn này. Philippines giành 3 vàng thì chỉ 1 tấm đáng nể là boxing. 2 ngôi vô địch cầu mây đôi nam, đôi nữ của Myanmar cũng quý nhưng không nằm trong hệ thống Olympic.

Trong khi đó, 17 tấm HCB của TTVN thì đều có giá trị rất cao. 3 HCB điền kinh cá nhân của Vũ Thị Hương và Trương Thanh Hằng đều phá kỷ lục bản thân. Lê Thanh Liêm (cờ vua), Vũ Nguyệt Ánh (karatedo), 2 HCB rowing, Hà Minh Thành (25m súng ngắn bắn nhanh nam), Nguyễn Thị Hoài Thu (taekwondo), Nguyễn Thị Lụa (vật).

Bài học thất bại

Không nên đổ lỗi do xui nên trong số 17 tấm HCB trên, TTVN đã không biến chuyển được thành vàng. Nhiều VĐV đã mắc sai lầm nghiêm trọng, cùng không vượt qua được bản thân mình trong những thời điểm quyết định nhất.

HCB môn đua thuyền đều nằm ngoài dự tính của TTVN. Ảnh: QK

Vấn đề, tại sao VĐV yếu kém về tâm lý, có lẽ lý giải dễ chấp nhận được là do thiếu cọ xát quốc tế với tần suất cao. Họ đã không được đầu tư đặc biệt, chuyên sâu, cùng sự đãi ngộ hợp lý đối với một VĐV đẳng cấp cao như các nước. Chúng ta cần phải học theo Thái Lan khi họ đầu tư các môn Olympic rất bền bỉ và khoa học. Mặt khác, vai trò của HLV trong tham gia chỉ đạo về chiến thuật lẫn tâm lý cho VĐV, không thể chối bỏ sự thiếu nhạy cảm. Việc đánh giá ta và “địch” cũng không theo sát thực tiễn. Chẳng hạn, không ai kể cả BHL nghĩ đến khả năng Lê Bích Phương sẽ đoạt HCV.

Có cảm giác như TTVN đang mất phương hướng! Cũng may thất bại Asian Games lần này là bài học để chúng ta nhận ra mình đang ở đâu và cần làm gì.

NGỌC HÒA

Trưởng đoàn TTVN Lê Quý Phượng:
Nếu xét về mặt chỉ tiêu thì không thể hài lòng, nhưng thực chất khi xem xét trình độ chuyên môn thực sự của HLV, VĐV thì tôi cảm thấy hài lòng, vì chúng ta đã thi đấu hết sức bằng tất cả khả năng của mình. Các thành tích mà chúng ta đạt được tương xứng với trình độ của TTVN. Chúng ta có 17 HCB, nhưng thực sự chỉ có 4, 5 chiếc suýt soát với HCV, còn những chiếc HCB khác đều có khoảng cách khá xa. Chúng ta phải tổ chức lại, thực hiện theo đúng nguyên tắc về việc đào tạo VĐV cấp cao, từ tuyển chọn VĐV trẻ đến quá trình đào tạo, chăm sóc và cả quá trình dinh dưỡng.

Bên cạnh đó cũng cần phải ứng dụng khoa học kỹ thuật, chỉ như thế chúng ta mới có thể chắc chắn là khi thi đấu TTVN sẽ có bao nhiêu huy chương. Theo tôi, giờ đây TTVN phải chọn lối đi khác, đấy là những môn cơ bản, chứ không phải là những môn có khả năng giành huy chương. Nếu chỉ giữ tư duy theo kiểu kiếm huy chương thì chúng ta chỉ làm nên chuyện ở đấu trường khu vực, còn ra sân chơi quốc tế chỉ có 28 môn thể thao mà thôi. Nói một cách khác, chúng ta cần phải tập trung vào những môn thể thao Olympic.