Rạp & những câu chuyện kể (Bài 6): Long đong Nhà hát Giao hưởng
Nhà hát GHNVK bắt đầu phận long đong: trụ sở ngồi nhờ (Sở Thể dục Thể thao), diễn viên tập nhờ (bên Trường múa)..., bởi dự án xây dựng Nhà hát hiện lập kỷ lục về tốc độ rùa bò!
(TT&VH Cuối tuần) - Ngay sau khi trụ sở làm việc của Nhà hát Giao hưởng Nhạc Vũ Kịch TP.HCM (GHNVK) được bàn giao cho Tổng công ty văn hóa Sài Gòn, khu nhà hai mặt tiền trung tâm quận 1 (rạp Khải Hoàn cũ) nhanh chóng trở thành Trung tâm thương mại. Còn “chủ cũ” - Nhà hát GHNVK bắt đầu phận long đong: trụ sở ngồi nhờ (Sở Thể dục Thể thao), diễn viên tập nhờ (bên Trường múa), sân khấu biểu diễn nhờ (Nhà hát Thành phố, hiện do Công ty TCBD quản lý, bởi dự án xây dựng Nhà hát hiện lập kỷ lục về tốc độ rùa bò!
>> Chuyên đề: Rạp & những câu chuyện kể
10 năm"tình lận đận"
Từ 29/4/1999, Thành ủy TP.HCM đã có thông báo số 811-TB/TU về kết luận của Ban thường vụ Thành ủy, về quy hoạch phát triển cơ sở vật chất ngành văn hóa thông tin của TP.HCM đến năm 2010, trong đó việc xác định xây dựng Nhà hát GHNVK là tại địa điểm 23 Lê Duẩn, quận 1.
Nhưng khu nhà, đất tại 23 Lê Duẩn và Nhà hát GHNVK (thuộc Sở VH,TT&DL) có lẽ không có duyên phận, bởi "cuộc tình tay ba" đầy trắc trở. Ở thời điểm đó, 23 Lê Duẩn là trụ sở của Công ty Sổ số Kiến thiết (XSKT) thuộc Sở Tài chính, nếu giao 23 Lê Duẩn cho Sở VH,TT&DL để xây dựng Nhà hát GHNVK thì Công ty XSKT sẽ được bố trí về cơ sở 77 Trần Nhân Tôn, Q.5 (VAFACO) của Tổng Công ty Văn hóa Sài Gòn. Bù lại, Tổng công ty sẽ được đổi lại bằng 2 cơ sở do Sở VH,TT&DL đang quản lý là rạp Quốc Thanh (271 Nguyễn Trãi) và rạp Khải Hoàn (212 Nguyễn Trãi) cùng ở quận 1.
Ngày 17/5/2006 Văn phòng UBND-HĐND TP.HCM có Thông báo số 303/TB-VP về “Nội dung kết luận của Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Thành Tài tại cuộc họp về tiến độ thực hiện công trình dự án xây dựng…”, trong đó có những câu mang tính chất "hối thúc" như: "Tổng công ty Văn hóa Sài Gòn thực hiện bàn giao ngay mặt bằng nhà, đất… Sở Văn hóa Thông tin thực hiện bàn giao ngay mặt bằng nhà, đất…”. Tuy nhiên, không hiểu lý do tại sao mà các Sở, công ty của một thành phố hiện đại bậc nhất của nước ta trong hơn 5 năm vẫn chưa thể hoàn tất được việc hoán đổi, bàn giao các cơ sở cho nhau. Vì vậy, kể từ khi có ý kiến của Thành ủy về việc xây Nhà hát GHNVK cho đến 10 năm sau vẫn chưa phân định xong chuyện đất! Và việc xây dựng Nhà hát GHNVK trong tổng thể quy hoạch phát triển cơ sở vật chất ngành văn hóa thông tin của Thành ủy TP.HCM “tầm nhìn” 10 năm bị phá sản.
Nhà hát 1.000 tỷ trong mơ
Trong thời gian chờ đợi, Sở VH,TT&DL và Nhà hát GHNVK đã chủ động tiến hành việc chuẩn bị việc thiết kế cho nhà hát. Nhạc sĩ Võ Đăng Tín, Giám đốc Nhà hát trong dịp công tác nước ngoài đã tranh thủ tham quan tìm hiểu một số nhà hát hiện đại; Sở VH,TT&DL ngày 28/3/2008 có có tờ trình số 736/BC-SVHTT, báo cáo với UBND TP.HCM về “Tiến độ tổ chức thi tuyển quốc tế Nhà hát Giao hưởng Vũ kịch tại 23 Lê Duẩn”, với việc mời các nhà tư vấn và hội đồng giám khảo hàng đầu trên thế giới tham gia cuộc thi tuyển thiết kế nhà hát. Tổng kinh phí tổ chức thi tuyển dự kiến hơn 6 tỷ đồng ở thời điểm đó. Kinh phí xây nhà hát ban đầu dự kiến là khoảng 400 tỷ đồng, tới thời điểm này (2008) không thể xây dựng một nhà hát hiện đại, mà phải cần khoảng 1.000 tỷ đồng. Sở VH,TT&DL cũng đề xuất nếu kinh phí thành phố chưa bố trí được thì có thể cho phép kêu gọi xã hội hóa.
Như vậy, Nhà hát GHNVK chỉ đợi Cty SXKT bàn giao nhà, đất 23 Lê Duẩn là sẽ dọn đi khỏi rạp Khải Hoàn. Nhưng Công ty SXKT cho đến thời điểm này vẫn chưa bàn giao khu đất 23 Lê Duẩn cho Sở VH,TT&DL. Quá bí bách, Sở VH,TT&DL đề xuất UBND Thành phố giao Nhà hát TP.HCM cho Nhà hát GHNVK trong lúc chờ đợi dự án xây nhà hát! Còn lô nhạc cụ trị giá 47 tỷ đồng đã “cập bến” tháng 4/2009 thì phải... nằm đó trùm mền!
Cực chẳng đã, Sở VH, TT&DL phải tính đường khác. Rạp Thanh Vân (Điện Biên Phủ, quận 3) và rạp Nhân Dân (quận 5) được gấp rút sửa chữa nâng cấp. Đống nhạc cụ sau một thời gian nằm “vật vạ” khắp nơi ở trụ sở của Nhà hát GHNVK tại rạp Khải Hoàn, đã được chuyển đến rạp Thanh Vân với nhà kho tương đối rộng rãi có trang thiết bị bảo đảm nhiệt độ và độ ẩm theo đúng yêu cầu của nhà sản xuất. Rạp Thanh Vân cũng là nơi tập luyện của dàn nhạc và hợp xướng. Rạp Nhân Dân được sửa chữa dự kiến dùng làm văn phòng và nơi biểu diễn. Hiện nay, bộ phận vũ kịck của Nhà hát tạm thuê sàn tập của Trường Múa TP.HCM để tập luyện; còn bộ phận văn phòng chủ yếu là làm việc tại số 3 Phan Văn Đạt (trụ sở của Sở Thể dục Thể thao TP.HCM).
Bao nhiêu năm thì đến được Thủ Thiêm?
Khi Nhà hát GHNVK đã phân tán về nhiều địa điểm như trên thì nhận được một tin vui, mọi người cực kỳ phấn khởi. Theo Thông báo số 142/ TB-VP ngày 12/3/2009 của Văn phòng HĐND và UBND về “Kết luận của Chủ tịch UBND thành phố Lê Hoàng Quân về địa điểm xây dựng Nhà Giao hưởng Nhạc Vũ kịch thành phố” thì Nhà hát sẽ được xây dựng tại Công viên 23/9 với mặt bằng có diện tích 12.000m2 (chứ không chỉ 3.000m2 như ở 23 Lê Duẩn), vị trí mà trước đây dự tính xây tòa nhà 53 tầng.
Mọi người như mở cờ trong bụng, chẳng ai buồn đoái hoài tới “mảnh đất bé con” 23 Lê Duẩn nữa. Nhưng đùng một cái, trong cuộc họp của UBND thành phố với Nhà hát GHNVK và một số Sở, ban ngành khác vào ngày 10/11/2009, một số ý kiến cho rằng, nếu xây dựng Nhà hát GHNVK tại Công viên 23/9, nó sẽ đụng chạm đến các công trình ngầm mà UBND TP đã duyệt quy hoạch. Cuộc họp đi đến kết luận là Nhà hát GHNVK sẽ được xây dựng tại Thủ Thiêm trong một tổng thể quy hoạch với mặt bằng còn “hoành tráng” hơn cả ở Công viên 23/9.
Một cán bộ của Nhà hát than vãn: Từ 23 Lê Duẩn ra Công viên 23/9 phải mất 10 năm, còn từ Công viên 23/9 để đến được Thủ Thiêm (phải khảo sát chi tiết, giải phóng mặt bằng…) “đường xa vời vợi” có lẽ ít nhất cũng 15-20 năm nữa…
>> Chuyên đề: Rạp & những câu chuyện kể
10 năm"tình lận đận"
Từ 29/4/1999, Thành ủy TP.HCM đã có thông báo số 811-TB/TU về kết luận của Ban thường vụ Thành ủy, về quy hoạch phát triển cơ sở vật chất ngành văn hóa thông tin của TP.HCM đến năm 2010, trong đó việc xác định xây dựng Nhà hát GHNVK là tại địa điểm 23 Lê Duẩn, quận 1.
Nhưng khu nhà, đất tại 23 Lê Duẩn và Nhà hát GHNVK (thuộc Sở VH,TT&DL) có lẽ không có duyên phận, bởi "cuộc tình tay ba" đầy trắc trở. Ở thời điểm đó, 23 Lê Duẩn là trụ sở của Công ty Sổ số Kiến thiết (XSKT) thuộc Sở Tài chính, nếu giao 23 Lê Duẩn cho Sở VH,TT&DL để xây dựng Nhà hát GHNVK thì Công ty XSKT sẽ được bố trí về cơ sở 77 Trần Nhân Tôn, Q.5 (VAFACO) của Tổng Công ty Văn hóa Sài Gòn. Bù lại, Tổng công ty sẽ được đổi lại bằng 2 cơ sở do Sở VH,TT&DL đang quản lý là rạp Quốc Thanh (271 Nguyễn Trãi) và rạp Khải Hoàn (212 Nguyễn Trãi) cùng ở quận 1.
Trụ sở cũ của Nhà hát GHNVK (rạp Khải Hoàn) nhanh chóng
thành Trung tân thương mại sau khi bàn giao. Ảnh: T.T
thành Trung tân thương mại sau khi bàn giao. Ảnh: T.T
Tuy chủ trương có từ năm 1999, nhưng mãi hơn 6 năm sau, ngày 16/12/2005 UBND TP.HCM mới có quyết định số 6404/QĐ-UBND về việc thu hồi và bàn giao các khu nhà, đất đối với các đơn vị như đã nêu trên.
Ngày 17/5/2006 Văn phòng UBND-HĐND TP.HCM có Thông báo số 303/TB-VP về “Nội dung kết luận của Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Thành Tài tại cuộc họp về tiến độ thực hiện công trình dự án xây dựng…”, trong đó có những câu mang tính chất "hối thúc" như: "Tổng công ty Văn hóa Sài Gòn thực hiện bàn giao ngay mặt bằng nhà, đất… Sở Văn hóa Thông tin thực hiện bàn giao ngay mặt bằng nhà, đất…”. Tuy nhiên, không hiểu lý do tại sao mà các Sở, công ty của một thành phố hiện đại bậc nhất của nước ta trong hơn 5 năm vẫn chưa thể hoàn tất được việc hoán đổi, bàn giao các cơ sở cho nhau. Vì vậy, kể từ khi có ý kiến của Thành ủy về việc xây Nhà hát GHNVK cho đến 10 năm sau vẫn chưa phân định xong chuyện đất! Và việc xây dựng Nhà hát GHNVK trong tổng thể quy hoạch phát triển cơ sở vật chất ngành văn hóa thông tin của Thành ủy TP.HCM “tầm nhìn” 10 năm bị phá sản.
Nhà hát 1.000 tỷ trong mơ
Trong thời gian chờ đợi, Sở VH,TT&DL và Nhà hát GHNVK đã chủ động tiến hành việc chuẩn bị việc thiết kế cho nhà hát. Nhạc sĩ Võ Đăng Tín, Giám đốc Nhà hát trong dịp công tác nước ngoài đã tranh thủ tham quan tìm hiểu một số nhà hát hiện đại; Sở VH,TT&DL ngày 28/3/2008 có có tờ trình số 736/BC-SVHTT, báo cáo với UBND TP.HCM về “Tiến độ tổ chức thi tuyển quốc tế Nhà hát Giao hưởng Vũ kịch tại 23 Lê Duẩn”, với việc mời các nhà tư vấn và hội đồng giám khảo hàng đầu trên thế giới tham gia cuộc thi tuyển thiết kế nhà hát. Tổng kinh phí tổ chức thi tuyển dự kiến hơn 6 tỷ đồng ở thời điểm đó. Kinh phí xây nhà hát ban đầu dự kiến là khoảng 400 tỷ đồng, tới thời điểm này (2008) không thể xây dựng một nhà hát hiện đại, mà phải cần khoảng 1.000 tỷ đồng. Sở VH,TT&DL cũng đề xuất nếu kinh phí thành phố chưa bố trí được thì có thể cho phép kêu gọi xã hội hóa.
Dàn nhạc của Nhà hát GHNVK tập luyện tại rạp Thanh Vân
Tuy nhiên mọi việc gần như vẫn giậm chân tại chỗ chỉ vì Công ty XSKT chưa giao mặt bằng 23 Lê Duẩn cho Sở VH, TT&DL. Trong khi ấy, lô hàng gồm 81 nhạc cụ có giá trị 47 tỷ đồng do UBND TP mua sắm cho Nhà hát GHNVK chuẩn bị “cập bến”. Lo lắng số nhạc cụ bạc tỷ này sẽ có nguy cơ hư hỏng do không có nơi bảo quản tốt, ngày 17/2/2009, Sở VH,TT&DL có tờ trình gởi UBND TP.HCM, trong đó có nêu: Tổng công ty Văn hóa Sài Gòn đã bàn giao toàn bộ hồ sơ pháp lý mặt bằng nhà số 77-79 Trần Nhân Tôn (Công ty VAFACO), quận 5 cho Công ty XSKT thành phố thực hiện việc đầu tư xây dựng trụ sở mới; đồng thời việc bàn giao rạp Quốc Thanh (217 Nguyễn Trãi) và rạp Khải Hoàn (212 Nguyễn Trãi) cho tổng công ty Văn hóa Sài Gòn đã hoàn tất từ cuối năm 2005.
Như vậy, Nhà hát GHNVK chỉ đợi Cty SXKT bàn giao nhà, đất 23 Lê Duẩn là sẽ dọn đi khỏi rạp Khải Hoàn. Nhưng Công ty SXKT cho đến thời điểm này vẫn chưa bàn giao khu đất 23 Lê Duẩn cho Sở VH,TT&DL. Quá bí bách, Sở VH,TT&DL đề xuất UBND Thành phố giao Nhà hát TP.HCM cho Nhà hát GHNVK trong lúc chờ đợi dự án xây nhà hát! Còn lô nhạc cụ trị giá 47 tỷ đồng đã “cập bến” tháng 4/2009 thì phải... nằm đó trùm mền!
Cực chẳng đã, Sở VH, TT&DL phải tính đường khác. Rạp Thanh Vân (Điện Biên Phủ, quận 3) và rạp Nhân Dân (quận 5) được gấp rút sửa chữa nâng cấp. Đống nhạc cụ sau một thời gian nằm “vật vạ” khắp nơi ở trụ sở của Nhà hát GHNVK tại rạp Khải Hoàn, đã được chuyển đến rạp Thanh Vân với nhà kho tương đối rộng rãi có trang thiết bị bảo đảm nhiệt độ và độ ẩm theo đúng yêu cầu của nhà sản xuất. Rạp Thanh Vân cũng là nơi tập luyện của dàn nhạc và hợp xướng. Rạp Nhân Dân được sửa chữa dự kiến dùng làm văn phòng và nơi biểu diễn. Hiện nay, bộ phận vũ kịck của Nhà hát tạm thuê sàn tập của Trường Múa TP.HCM để tập luyện; còn bộ phận văn phòng chủ yếu là làm việc tại số 3 Phan Văn Đạt (trụ sở của Sở Thể dục Thể thao TP.HCM).
Bao nhiêu năm thì đến được Thủ Thiêm?
Khi Nhà hát GHNVK đã phân tán về nhiều địa điểm như trên thì nhận được một tin vui, mọi người cực kỳ phấn khởi. Theo Thông báo số 142/ TB-VP ngày 12/3/2009 của Văn phòng HĐND và UBND về “Kết luận của Chủ tịch UBND thành phố Lê Hoàng Quân về địa điểm xây dựng Nhà Giao hưởng Nhạc Vũ kịch thành phố” thì Nhà hát sẽ được xây dựng tại Công viên 23/9 với mặt bằng có diện tích 12.000m2 (chứ không chỉ 3.000m2 như ở 23 Lê Duẩn), vị trí mà trước đây dự tính xây tòa nhà 53 tầng.
Mọi người như mở cờ trong bụng, chẳng ai buồn đoái hoài tới “mảnh đất bé con” 23 Lê Duẩn nữa. Nhưng đùng một cái, trong cuộc họp của UBND thành phố với Nhà hát GHNVK và một số Sở, ban ngành khác vào ngày 10/11/2009, một số ý kiến cho rằng, nếu xây dựng Nhà hát GHNVK tại Công viên 23/9, nó sẽ đụng chạm đến các công trình ngầm mà UBND TP đã duyệt quy hoạch. Cuộc họp đi đến kết luận là Nhà hát GHNVK sẽ được xây dựng tại Thủ Thiêm trong một tổng thể quy hoạch với mặt bằng còn “hoành tráng” hơn cả ở Công viên 23/9.
Một cán bộ của Nhà hát than vãn: Từ 23 Lê Duẩn ra Công viên 23/9 phải mất 10 năm, còn từ Công viên 23/9 để đến được Thủ Thiêm (phải khảo sát chi tiết, giải phóng mặt bằng…) “đường xa vời vợi” có lẽ ít nhất cũng 15-20 năm nữa…
|
Cũng trong cuộc họp ngày 10/11/2009, một trong những kết luận của cuộc họp này là UBND TP sẽ xem xét việc giao Nhà hát Thành phố cho Nhà hát GHNVK. Tuy nhiên tới tháng 8/2010, UBND TP mới có yêu cầu chính thức Nhà hát Thành phố phải thanh lý hợp đồng cho thuê tầng hầm của nhà hát này để bố trí “chỗ ở” cho Nhà hát Giao hưởng nhạc vũ kịch. Riêng Nhà hát vẫn thuộc quản lý của Công ty tổ chức biểu diễn. |
Hữu Trịnh
Bản quyền © Báo điện tử Thể thao & Văn hóa - TTXVN