Thư Nam Phi: Internet & Bóng đá
Ở Nam Phi không có khái niệm “buôn” hay “nấu cháo” điện thoại. Và tuyệt nhiên không có những quán cafe internet ở Pretoria hay Johannesburg mà ở đó thanh thiếu niên dán mắt vào những trò chơi trực tuyến.
(TT&VH)- Chàng thanh niên da trắng lái chiếc xe 4 chỗ hơi cũ hạ kính xuống, cho người lao động da màu đang đào một cái hố trên vỉa hè một hộp khoai tây chiên đang ăn dở. Không thể tả hết được niềm hạnh phúc của người lao động chừng 25 tuổi ấy. Chúng tôi đã không kịp ghi lại hình ảnh xảy ra rất nhanh ấy khi cũng đang trên xe tới sân Loftus nằm gần trung tâm Pretoria.
Đó là sự khác biệt giàu nghèo, chứ không phải phân biệt chủng tộc ở Nam Phi. Cũng không phải chỉ có người da trắng mới giàu, hay người da đen mới nghèo. Đâu đó vẫn có người da trắng ăn xin ở các ngã tư, gõ cửa xe và xòe bàn tay với bất cứ ai họ gặp.
Cuộc sống ở Nam Phi đắt đỏ. Người lao động phải vật lộn. Có những thứ mà người nghèo không thể với tới. Điện thoại di động đắt như thời ở Việt Nam 15 năm về trước. Với một cái thẻ trả trước khoảng 500 ngàn đồng, bạn chỉ có thể gọi về Việt Nam chừng hơn chục phút. Internet cũng siêu đắt. Nếu bạn trả 200 USD (khoảng 3,8 triệu) cho một tháng thuê bao, thì chất lượng của nó chỉ đủ để đọc tin tức, xem thời tiết. Có loại tốt hơn và tốc độ nhanh hơn (nhưng không thể bằng Việt Nam), giá của nó không tưởng: 150 USD cho mỗi 5 gigabytes. Chúng tôi đã đốt hết 1 cái thẻ như thế chỉ trong vòng hơn 3 ngày chỉ với truyền hình ảnh và tin bài, trong khi World Cup là 1 tháng.
Nhưng cái gì cũng có 2 mặt. Sự đắt đỏ ấy khiến Chính phủ và xã hội Nam Phi không phải đối diện với những vấn đề mà chúng ta hiện chưa thể giải quyết.
Ở Nam Phi không có khái niệm “buôn” hay “nấu cháo” điện thoại. Và tuyệt nhiên không có những quán cafe internet ở Pretoria hay Johannesburg mà ở đó thanh thiếu niên dán mắt vào những trò chơi trực tuyến. Đó có thể là văn hóa, là thói quen và sự khác biệt với Việt Nam. Nhưng chắc chắn là không ai đốt tiền cho những thứ như thế.
Mới đây hơn chục cầu thủ trẻ Việt Nam sang Nam Phi tham dự Trại bóng đá quốc tế đã không che giấu được sự ngưỡng mộ khi thấy một hệ thống sân bãi chơi thể thao của một trường đại học ở Pretoria. Sân của trường còn đẹp và chất lượng hơn cả mặt cỏ và mặt sân Mỹ Đình. Và có khoảng 4 sân như thế ở trong ngôi trường này.
Có cảm giác, ở Pretoria, cứ ra ngoài đường là có thể thấy sân bóng đá. Không phải là sân 7, mà là sân 11. Trên con đường gần trung tâm thành phố, khá tấp nập, cũng có một sân bóng như thế. Một sự liên tưởng lập tức đến: nếu là Việt Nam, sân bóng đó sẽ trở thành một tòa nhà nào đó. Và các sân bóng còn lại cũng sẽ biến mất, giống như sân bóng trường Đại học KH XH & NV đã biến mất cách nay chục năm.
Trẻ em không có internet để tiêu khiển, không có chuyện bỏ ra vài ngàn đồng là download được một bộ phim khiêu dâm hay chơi game. Nhưng trẻ em ở đây nếu muốn chơi bóng, chúng có thừa sân để thỏa mãn niềm đam mê của mình. Tình trạng chỉ khó khăn hơn ở các khu ổ chuột, khi trẻ em ở đó vẫn phải chơi bóng trên đường phố (nhưng không bao giờ bị giao thông đe dọa).
Đó là sự khác biệt, và không cần hỏi, chúng ta cũng hiểu đâu sự lựa chọn tốt hơn, giữa chơi bóng miễn phí trên các sân cỏ xanh mướt và internet rẻ nhưng không được dùng đúng mục đích mà lại khiến đạo đức suy thoái.
Đó là sự khác biệt giàu nghèo, chứ không phải phân biệt chủng tộc ở Nam Phi. Cũng không phải chỉ có người da trắng mới giàu, hay người da đen mới nghèo. Đâu đó vẫn có người da trắng ăn xin ở các ngã tư, gõ cửa xe và xòe bàn tay với bất cứ ai họ gặp.
 Ở Nam phi có rất nhiều sân bóng- Ảnh Getty |
Nhưng cái gì cũng có 2 mặt. Sự đắt đỏ ấy khiến Chính phủ và xã hội Nam Phi không phải đối diện với những vấn đề mà chúng ta hiện chưa thể giải quyết.
Ở Nam Phi không có khái niệm “buôn” hay “nấu cháo” điện thoại. Và tuyệt nhiên không có những quán cafe internet ở Pretoria hay Johannesburg mà ở đó thanh thiếu niên dán mắt vào những trò chơi trực tuyến. Đó có thể là văn hóa, là thói quen và sự khác biệt với Việt Nam. Nhưng chắc chắn là không ai đốt tiền cho những thứ như thế.
Mới đây hơn chục cầu thủ trẻ Việt Nam sang Nam Phi tham dự Trại bóng đá quốc tế đã không che giấu được sự ngưỡng mộ khi thấy một hệ thống sân bãi chơi thể thao của một trường đại học ở Pretoria. Sân của trường còn đẹp và chất lượng hơn cả mặt cỏ và mặt sân Mỹ Đình. Và có khoảng 4 sân như thế ở trong ngôi trường này.
Có cảm giác, ở Pretoria, cứ ra ngoài đường là có thể thấy sân bóng đá. Không phải là sân 7, mà là sân 11. Trên con đường gần trung tâm thành phố, khá tấp nập, cũng có một sân bóng như thế. Một sự liên tưởng lập tức đến: nếu là Việt Nam, sân bóng đó sẽ trở thành một tòa nhà nào đó. Và các sân bóng còn lại cũng sẽ biến mất, giống như sân bóng trường Đại học KH XH & NV đã biến mất cách nay chục năm.
Trẻ em không có internet để tiêu khiển, không có chuyện bỏ ra vài ngàn đồng là download được một bộ phim khiêu dâm hay chơi game. Nhưng trẻ em ở đây nếu muốn chơi bóng, chúng có thừa sân để thỏa mãn niềm đam mê của mình. Tình trạng chỉ khó khăn hơn ở các khu ổ chuột, khi trẻ em ở đó vẫn phải chơi bóng trên đường phố (nhưng không bao giờ bị giao thông đe dọa).
Đó là sự khác biệt, và không cần hỏi, chúng ta cũng hiểu đâu sự lựa chọn tốt hơn, giữa chơi bóng miễn phí trên các sân cỏ xanh mướt và internet rẻ nhưng không được dùng đúng mục đích mà lại khiến đạo đức suy thoái.
Phạm Tấn
Bản quyền © Báo điện tử Thể thao & Văn hóa - TTXVN