Thư Nam Phi: Triết lý cầu vồng
Tổng Giám mục người da đen đầu tiên của Cape Town, Desmond Tutu, là cha đẻ của khái niệm “Quốc gia Cầu vồng” để gọi Nam Phi.
(TT&VH) - Tổng Giám mục người da đen đầu tiên của Cape Town, Desmond Tutu, là cha đẻ của khái niệm “Quốc gia Cầu vồng” để gọi Nam Phi. Ông là 1 trong 2 người của đất nước này được trao danh hiệu Nobel Hòa bình, vì những đấu tranh cho quyền con người, chống lại phân biệt chủng tộc…
Quốc gia Cầu vồng để lột tả sự đa dạng văn hóa, ngôn ngữ, con người đến từ các quốc gia khác nhau và cùng tồn tại dưới một mái nhà. Rộng hơn, có thể hiểu đó là sự đa dạng của thiên nhiên hoang dã, của vẻ đẹp đồi núi thảo nguyên và biển cả mênh mông.
Hein Kukkuk, một nông dân chính cống, tính đến đời cháu ông đã là 6 đời sinh sống ở Nam Phi. Cụ của Hein Kukkuk là một người Đức nhập cư. Quê của ông là một ngôi làng nhỏ tiếp giáp với biên giới Hà Lan (Hein nói thế). Chúng tôi gặp ông ở chợ Ark, một cái chợ phiên, chỉ họp mỗi ngày thứ Bảy trong tuần.
Ông nói tiếng Hà Lan với những người da trắng đến để mua bò. Có khoảng 20 người tham gia phiên đấu giá mấy con bò ông nhập của các nông dân. Ông nói với người da màu bằng tiếng của họ. Và ông trò chuyện với tôi bằng tiếng Anh.
Cả đời ông (nay đã 62 tuổi), vẫn chưa một lần về thăm đất đai của tổ tiên. Ông chỉ ở Nam Phi, sống cuộc sống người nông dân, kinh doanh với những người nông dân khác.
Ảnh: Anh Ngọc
Có hàng trăm nông dân da trắng như ông, đến để bán và mua những thứ đồ lặt vặt và các nông sản, nông cụ ở khu chợ nằm trên diện tích khoảng 10 ngàn mét vuông. Và cũng có hàng trăm nông dân da đen đến để bán và mua. Họ nói đủ các thứ tiếng, và khá thành thục tiếng Hà Lan.
Ở Nam Phi nếu bạn thích nói tiếng Anh giọng Anh chuẩn cũng sẽ có cơ hội được nghe, rất nhiều là đằng khác. Bạn muốn tiếng Anh có sự chắc nịch và có phần nặng nề của người Mỹ, có thể khó tìm, nhưng không phải không thể (tôi đã gặp ở khu phồn hoa Sandton). Giờ có cả tiếng Nhật, Hàn và không ít tiếng Tàu.
Nhưng như ở chợ Ark, tiếng Hà Lan và sự ảnh hưởng của văn hóa Hà Lan thật lớn (bên cạnh sự phát triển của cơ sở hạ tầng và giáo dục mang dấu ấn của người Anh).
Một trong những di tích lịch sử nổi tiếng nhất ở Nam Phi là Robben Island. Khá nhiều người Việt Nam ở Nam Phi đã lập tức liên tưởng tới ngôi sao bóng đá của Hà Lan, A.Robben, trước khi biết tới một điều, rằng hòn đảo ấy cũng giống như Côn Đảo, Robben Island đã giữ chân Nelson Mandela trong 4 bức tường gần 3 thập kỷ. Và Robben Island là 1 trong 3 hòn đảo mà những người Hà Lan đầu tiên đi khai phá Nam Phi đã đặt chân tới trong những năm 50 của thế kỷ 16.
Cũng có những dòng người nhập cư khác đang đổ về Nam Phi. Cầu vồng ở đất nước này có lẽ không giới hạn số lượng màu sắc. Nhưng mặt trái của nó là mang lại những điều có thể ảnh hưởng tới hình ảnh của Nam Phi.
Cách đây 2 ngày, báo chí địa phương đăng tải tin một chiếc xe tải chở người nhập cư trái phép đang trên đường tới Nam Phi đã bị bắt ở Zimbabwe.
Hôm qua, 3 tên trộm đồ của 2 phóng viên Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha đã phải ra trước vành móng ngựa. 15 năm tù cho 2 tên trộm trực tiếp chui vào phòng. 4 năm tù cho kẻ đã nhận đồ ăn cắp. Điều đáng nói, 2 kẻ trong số đó là người Zimbabwe, kẻ còn lại người Nigeria.
Người Nam Phi bảo, cầu vồng ở Nam Phi không bao gồm những mảng màu tối như thế. Đó chỉ là khát vọng. Còn thực tế vẫn xa vời.
Quốc gia Cầu vồng để lột tả sự đa dạng văn hóa, ngôn ngữ, con người đến từ các quốc gia khác nhau và cùng tồn tại dưới một mái nhà. Rộng hơn, có thể hiểu đó là sự đa dạng của thiên nhiên hoang dã, của vẻ đẹp đồi núi thảo nguyên và biển cả mênh mông.
Hein Kukkuk, một nông dân chính cống, tính đến đời cháu ông đã là 6 đời sinh sống ở Nam Phi. Cụ của Hein Kukkuk là một người Đức nhập cư. Quê của ông là một ngôi làng nhỏ tiếp giáp với biên giới Hà Lan (Hein nói thế). Chúng tôi gặp ông ở chợ Ark, một cái chợ phiên, chỉ họp mỗi ngày thứ Bảy trong tuần.
Ông nói tiếng Hà Lan với những người da trắng đến để mua bò. Có khoảng 20 người tham gia phiên đấu giá mấy con bò ông nhập của các nông dân. Ông nói với người da màu bằng tiếng của họ. Và ông trò chuyện với tôi bằng tiếng Anh.
Cả đời ông (nay đã 62 tuổi), vẫn chưa một lần về thăm đất đai của tổ tiên. Ông chỉ ở Nam Phi, sống cuộc sống người nông dân, kinh doanh với những người nông dân khác.
Ảnh: Anh Ngọc
Ở Nam Phi nếu bạn thích nói tiếng Anh giọng Anh chuẩn cũng sẽ có cơ hội được nghe, rất nhiều là đằng khác. Bạn muốn tiếng Anh có sự chắc nịch và có phần nặng nề của người Mỹ, có thể khó tìm, nhưng không phải không thể (tôi đã gặp ở khu phồn hoa Sandton). Giờ có cả tiếng Nhật, Hàn và không ít tiếng Tàu.
Nhưng như ở chợ Ark, tiếng Hà Lan và sự ảnh hưởng của văn hóa Hà Lan thật lớn (bên cạnh sự phát triển của cơ sở hạ tầng và giáo dục mang dấu ấn của người Anh).
Một trong những di tích lịch sử nổi tiếng nhất ở Nam Phi là Robben Island. Khá nhiều người Việt Nam ở Nam Phi đã lập tức liên tưởng tới ngôi sao bóng đá của Hà Lan, A.Robben, trước khi biết tới một điều, rằng hòn đảo ấy cũng giống như Côn Đảo, Robben Island đã giữ chân Nelson Mandela trong 4 bức tường gần 3 thập kỷ. Và Robben Island là 1 trong 3 hòn đảo mà những người Hà Lan đầu tiên đi khai phá Nam Phi đã đặt chân tới trong những năm 50 của thế kỷ 16.
Cũng có những dòng người nhập cư khác đang đổ về Nam Phi. Cầu vồng ở đất nước này có lẽ không giới hạn số lượng màu sắc. Nhưng mặt trái của nó là mang lại những điều có thể ảnh hưởng tới hình ảnh của Nam Phi.
Cách đây 2 ngày, báo chí địa phương đăng tải tin một chiếc xe tải chở người nhập cư trái phép đang trên đường tới Nam Phi đã bị bắt ở Zimbabwe.
Hôm qua, 3 tên trộm đồ của 2 phóng viên Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha đã phải ra trước vành móng ngựa. 15 năm tù cho 2 tên trộm trực tiếp chui vào phòng. 4 năm tù cho kẻ đã nhận đồ ăn cắp. Điều đáng nói, 2 kẻ trong số đó là người Zimbabwe, kẻ còn lại người Nigeria.
Người Nam Phi bảo, cầu vồng ở Nam Phi không bao gồm những mảng màu tối như thế. Đó chỉ là khát vọng. Còn thực tế vẫn xa vời.
Phạm Tấn
Bản quyền © Báo điện tử Thể thao & Văn hóa - TTXVN