Mỹ thử nghiệm "chiến tranh giữa các vì sao" trên biển
Từ chỗ chỉ xuất hiện trong các bộ phim khoa học viễn tưởng, vũ khí laser đang từng bước một đi vào cuộc sống, với sự kiện mới nhất là việc Hải quân Mỹ trình làng hệ thống pháo laser tiên tiến mang tên LaWS.
(TT&VH) - Từ chỗ chỉ xuất hiện trong các bộ phim khoa học viễn tưởng, vũ khí laser đang từng bước một đi vào cuộc sống, với sự kiện mới nhất là việc Hải quân Mỹ trình làng hệ thống pháo laser tiên tiến mang tên LaWS. Sức mạnh của pháo LaWS được chứng minh qua việc nó có thể bắn nổ nhiều máy bay không người lái trong nhiều thử nghiệm khác nhau.
Phô trương sức mạnh pháo laser
Trong cuộc thử nghiệm mang màu sắc của bộ phim viễn tưởng Chiến tranh giữa các vì sao, Cơ quan phát triển công nghệ Hải quân (NAVSEA) vừa thông báo rằng hệ thống pháo laser LaWS do họ nghiên cứu lâu nay đã bắt bám và tiêu diệt thành công một chiếc máy bay không người lái (UAV). Đây là lần thứ hai hệ thống LaWS phát hiện và phá hủy được UAV, với tổng cộng 5 chiếc đã bị tiêu diệt. Điểm đáng chú ý lần này là thử nghiệm diễn ra trên vùng biển ở đảo San Nicholas, tiểu bang California, một môi trường hoàn toàn không có lợi cho tia laser nói chung và vũ khí laser nói riêng.
Hệ thống pháo laser tiên tiến LaWS mới được Hải quân Mỹ "trình làng"
Đây được xem là một thành tựu đột phá về mặt công nghệ sản xuất pháo laser bởi các tia laser thường có xu hướng sút giảm năng lượng, giảm sức mạnh hoặc bị khúc xạ khi chúng hoạt động ở bầu không khí ẩm ướt, nhiều muối tại các vùng biển. Vượt qua trở ngại này có nghĩa Hải quân đã tiến rất gần tới việc sở hữu vũ khí laser hoàn chỉnh. "Chúng tôi đã chứng minh rằng hệ thống này hoạt động hiệu quả" - Alan Baribeau, một quan chức NAVSEA cho biết.
LaWS được chế tạo để bảo vệ tàu chiến trước các mối đe dọa ở tầm gần. Trong thử nghiệm kể trên, LaWS đã được gá lắp lên một giá đỡ có khả năng xoay và được điều khiển bởi một hệ thống rađa bắt bám vốn được sử dụng trên hệ thống pháo phòng vệ tàu biển tầm gần Phalanx MK 15 CIWS. Như vậy về cơ bản, đây là pháo Phalanx có khả năng bắn tia laser.
Đại úy Hải quân David Kiel, giám đốc chương trình LaWS cho biết rằng các thử nghiệm trên hệ thống này đã thấy sự hữu dụng của vũ khí năng lượng trên biển. Các phát triển thêm của chương trình này, nếu có chỉ là tăng sức mạnh của tia laser, giúp tăng tầm bắn và số lượng mục tiêu mà hệ thống có thể bắt bám, tiêu diệt.
Vũ khí có tốc độ ánh sáng
Phalanx là ranh giới phòng vệ cuối cùng chống các tên lửa đối hạm bay theo chế độ sát mặt biển và cả các máy bay tầm gần. Được trang bị rađa mạnh và một khẩu pháo nhiều nòng bắn đạn 20mm, Phalanx có khả năng bám bắt và tiêu diệt các mục tiêu bay với tốc độ cao ở cự ly gần mà không cần người điều khiển. Người ta chỉ cần thực hiện một thao tác duy nhất là bật/ tắt hệ thống hoặc điều chỉnh vài thông số liên quan tới tốc độ bắn trước khi hệ thống khai hỏa.
Tuy nhiên Phalanx có nhược điểm là có tầm bắn hạn chế và phải nạp đạn thường xuyên. Ngoài ra, khi sử dụng trên cạn để bảo vệ các căn cứ quân sự khỏi các vụ tấn công bằng đạn pháo và rốckét (như ở chiến trường Iraq và Afghanistan), Phalanx thường có xu hướng tạo nên những cơn mưa kim loại nguy hiểm, tạo thành từ mảnh vỡ của tên lửa, đạn cối đối phương và thậm chí là cả đầu đạn pháo 20mm chưa nổ.
Hệ thống LaWS vì thế sẽ là sự bổ sung thiết yếu cho pháo Phalanx. Khi đi vào hoạt động, LaWS đơn giản là khiến mục tiêu "bốc hơi". Raytheon Missile Systems, công ty sản xuất pháo Phalanx đã đánh giá rất cao LaWS. "Việc bắn với tốc độ ánh sáng ở tầm gần mang tới rất nhiều lợi ích. Chừng nào bạn còn có đủ năng lượng để chạy pháo, bạn sẽ không cần phải nạp đạn" - phát ngôn viên Raytheon, John Eagles nói
Được biết LaWS đã được thai nghén và phát triển từ năm 2007, bởi vài cơ quan của Hải quân, dẫn đầu là Phòng chương trình Hệ thống vũ khí điện tử và Năng lượng có điều khiển thuộc NAVSEA, cùng với các chuyên gia của Raytheon. Theo sau thành công của Phalanx, Hải quân đã lắp hệ thống pháo này trên mọi tàu nổi của họ. Nếu LaWS được hoàn thiện và hoạt động hiệu quả, không loại trừ việc nó cũng sẽ được lắp đặt đại trà như một vũ khí tăng cường phòng thủ.
Chưa dễ đưa vào trang bị
Theo Alan Baribeau, các cuộc thử nghiệm LaWS thành công đã dẫn tới việc Hải quân sẽ nghiên cứu để cấp vốn cho chương trình sản xuất vũ khí chính thức. Tuy nhiên dù giới lãnh đạo quân đội Mỹ đã gật đầu đồng ý, một hệ thống pháo laser cũng chỉ có thể trình làng sớm nhất là vào năm 2018.
Và dù ưu việt, LaWS hiện đang phải đối mặt với nhiều sự cạnh tranh khốc liệt. Bản thân Raytheon đã có một phiên bản laser của pháo Phalanx, mang tên Hệ thống Laser Phòng vệ Khu vực (LADS). Hãng còn đang nghiên cứu việc lắp tên lửa thay cho pháo 20mm. Hệ thống tên lửa được Raytheon đề xuất là SeaRAM, với mỗi bệ phóng được trang bị 11 tên lửa. SeaRAM có thể gắn dễ dàng vào ụ pháo Phalanx 20mm và hệ thống điều khiển hoàn toàn tương thích với loại rađa dùng trên pháo Phalanx. SeaRam được xem là một hướng nâng cấp vừa túi tiền trong khi không khiến kết cấu của tàu chiến bị thay đổi nhiều. Cuối cùng phải kể tới một đối thủ cạnh tranh khác là pháo Maritime Laser, hiện đang được Phòng nghiên cứu Hải quân cùng tập đoàn Northrop Grumman nghiên cứu, phát triển, với tiềm năng cũng hết sức hứa hẹn.
Phô trương sức mạnh pháo laser
Trong cuộc thử nghiệm mang màu sắc của bộ phim viễn tưởng Chiến tranh giữa các vì sao, Cơ quan phát triển công nghệ Hải quân (NAVSEA) vừa thông báo rằng hệ thống pháo laser LaWS do họ nghiên cứu lâu nay đã bắt bám và tiêu diệt thành công một chiếc máy bay không người lái (UAV). Đây là lần thứ hai hệ thống LaWS phát hiện và phá hủy được UAV, với tổng cộng 5 chiếc đã bị tiêu diệt. Điểm đáng chú ý lần này là thử nghiệm diễn ra trên vùng biển ở đảo San Nicholas, tiểu bang California, một môi trường hoàn toàn không có lợi cho tia laser nói chung và vũ khí laser nói riêng.
Hệ thống pháo laser tiên tiến LaWS mới được Hải quân Mỹ "trình làng"
LaWS được chế tạo để bảo vệ tàu chiến trước các mối đe dọa ở tầm gần. Trong thử nghiệm kể trên, LaWS đã được gá lắp lên một giá đỡ có khả năng xoay và được điều khiển bởi một hệ thống rađa bắt bám vốn được sử dụng trên hệ thống pháo phòng vệ tàu biển tầm gần Phalanx MK 15 CIWS. Như vậy về cơ bản, đây là pháo Phalanx có khả năng bắn tia laser.
Đại úy Hải quân David Kiel, giám đốc chương trình LaWS cho biết rằng các thử nghiệm trên hệ thống này đã thấy sự hữu dụng của vũ khí năng lượng trên biển. Các phát triển thêm của chương trình này, nếu có chỉ là tăng sức mạnh của tia laser, giúp tăng tầm bắn và số lượng mục tiêu mà hệ thống có thể bắt bám, tiêu diệt.
Vũ khí có tốc độ ánh sáng
Phalanx là ranh giới phòng vệ cuối cùng chống các tên lửa đối hạm bay theo chế độ sát mặt biển và cả các máy bay tầm gần. Được trang bị rađa mạnh và một khẩu pháo nhiều nòng bắn đạn 20mm, Phalanx có khả năng bám bắt và tiêu diệt các mục tiêu bay với tốc độ cao ở cự ly gần mà không cần người điều khiển. Người ta chỉ cần thực hiện một thao tác duy nhất là bật/ tắt hệ thống hoặc điều chỉnh vài thông số liên quan tới tốc độ bắn trước khi hệ thống khai hỏa.
Tuy nhiên Phalanx có nhược điểm là có tầm bắn hạn chế và phải nạp đạn thường xuyên. Ngoài ra, khi sử dụng trên cạn để bảo vệ các căn cứ quân sự khỏi các vụ tấn công bằng đạn pháo và rốckét (như ở chiến trường Iraq và Afghanistan), Phalanx thường có xu hướng tạo nên những cơn mưa kim loại nguy hiểm, tạo thành từ mảnh vỡ của tên lửa, đạn cối đối phương và thậm chí là cả đầu đạn pháo 20mm chưa nổ.
Mô phỏng hoạt động của pháo laser trên tàu chiến
Được biết LaWS đã được thai nghén và phát triển từ năm 2007, bởi vài cơ quan của Hải quân, dẫn đầu là Phòng chương trình Hệ thống vũ khí điện tử và Năng lượng có điều khiển thuộc NAVSEA, cùng với các chuyên gia của Raytheon. Theo sau thành công của Phalanx, Hải quân đã lắp hệ thống pháo này trên mọi tàu nổi của họ. Nếu LaWS được hoàn thiện và hoạt động hiệu quả, không loại trừ việc nó cũng sẽ được lắp đặt đại trà như một vũ khí tăng cường phòng thủ.
Chưa dễ đưa vào trang bị
Theo Alan Baribeau, các cuộc thử nghiệm LaWS thành công đã dẫn tới việc Hải quân sẽ nghiên cứu để cấp vốn cho chương trình sản xuất vũ khí chính thức. Tuy nhiên dù giới lãnh đạo quân đội Mỹ đã gật đầu đồng ý, một hệ thống pháo laser cũng chỉ có thể trình làng sớm nhất là vào năm 2018.
Và dù ưu việt, LaWS hiện đang phải đối mặt với nhiều sự cạnh tranh khốc liệt. Bản thân Raytheon đã có một phiên bản laser của pháo Phalanx, mang tên Hệ thống Laser Phòng vệ Khu vực (LADS). Hãng còn đang nghiên cứu việc lắp tên lửa thay cho pháo 20mm. Hệ thống tên lửa được Raytheon đề xuất là SeaRAM, với mỗi bệ phóng được trang bị 11 tên lửa. SeaRAM có thể gắn dễ dàng vào ụ pháo Phalanx 20mm và hệ thống điều khiển hoàn toàn tương thích với loại rađa dùng trên pháo Phalanx. SeaRam được xem là một hướng nâng cấp vừa túi tiền trong khi không khiến kết cấu của tàu chiến bị thay đổi nhiều. Cuối cùng phải kể tới một đối thủ cạnh tranh khác là pháo Maritime Laser, hiện đang được Phòng nghiên cứu Hải quân cùng tập đoàn Northrop Grumman nghiên cứu, phát triển, với tiềm năng cũng hết sức hứa hẹn.
Tường Linh
Bản quyền © Báo điện tử Thể thao & Văn hóa - TTXVN