thethaovanhoa.vn

Vừa thành lập đã nhắm tới 1 triệu USD

22/05/2010 16:33 GMT+7

1 triệu USD là số doanh thu mà Hiệp hội Quyền sao chép Việt Nam (vừa thành lập sáng qua (ngày 21/5) tại Hà Nội) kỳ vọng sẽ lập được trong giai đoạn 2010 – 2015.

(TT&VH)- 1 triệu USD là số doanh thu mà Hiệp hội Quyền sao chép Việt Nam (vừa thành lập sáng qua (ngày 21/5) tại Hà Nội) kỳ vọng sẽ lập được trong giai đoạn 2010 – 2015. Dự kiến, theo đó, Hiệp hội sẽ thu tiền bản quyền từ các công ty kinh doanh sách trực tuyến, thư viện tổng hợp, trường đại học lớn, giáo viên, học sinh từ THPT trở lên…

* Ai sẽ được Hiệp hội Quyền sao chép bảo vệ?

Trên thế giới, Liên đoàn Quốc tế của các tổ chức quyền sao chép (IFRO) được thành lập từ khoảng những năm 1980 – 1990. Tại VN, cuối năm 2008, Hội Nhà văn VN, Hội Xuất bản và Liên hiệp các hội KH&KT VN đã khởi động việc thành lập Hiệp hội Quyền sao chép. Hiện nay tại Việt Nam đã có 3 tổ chức quản lý tập thể quyền tác giả và quyền liên quan: Trung tâm Bảo vệ quyền tác giả âm nhạc VN, Trung tâm Quyền tác giả văn học và Hiệp hội Công nghiệp ghi âm. Theo Luật Sở hữu Trí tuệ hiện hành, sách giáo khoa, giáo trình hoặc các bài giảng... cũng là loại hình tác phẩm được bảo hộ. Trong khi thực tế, hành vi sao chụp bằng máy photocopy để sử dụng nội bộ trong các trường học, thư viện, doanh nghiệp, tổ chức hoặc cá nhân và làm bản sao để bán trên thị trường ngày càng phổ biến. Đấy là chưa kể đến nạn sao chép trái phép tác phẩm bằng công nghệ số và sử dụng trái phép trên mạng.
 
Đại hội thành lập Hiệp hội Quyền sao chép

Chính vì những lẽ đó, việc thành lập Hiệp hội Quyền sao chép đã thu hút được đông đảo sự quan tâm của các tác giả, nghệ sĩ... Nhiều nghệ sĩ hy vọng Hiệp hội này sẽ bảo vệ quyền lợi cho mình. Theo PGS.TS Nguyễn Đỗ Bảo, Chủ tịch Hội Mỹ thuật Hà Nội, nạn vi phạm bản quyền trong hội họa, nhiếp ảnh đang diễn ra khá nghiêm trọng. Tranh chép đang được bày bán đầy đường. Còn chuyện hy hữu xảy ra năm 2005 khi tác giả bức ảnh Nụ hôn của gió tố cáo việc tác phẩm của anh bị sao chép và biến báo vụng về thành tranh cổ động. Còn gần đây, khi báo L.Đ phát giác trường hợp một họa sĩ sao chép tranh giống với tranh của Argentina. Ông Chủ tịch Hội Mỹ thuật HN đã ký quyết định khai trừ họa sĩ này ra khỏi Hội, song vẫn day dứt vì mọi chuyện đến giờ vẫn chưa có cơ quan chức năng nào lên tiếng…

Rõ ràng, vi phạm bản quyền ở ta rất phổ biến và ngày càng tinh vi hơn. Tuy nhiên, theo ông Nguyễn Kiểm – Cục trưởng Cục Xuất bản, Phó Chủ tịch Hiệp hội – khái niệm “sao chép” ở đây chỉ nên hiểu là sao chép bằng các phương tiện kỹ thuật máy móc, chứ sao chép tranh là thủ công, không thuộc phạm vi của Hiệp hội này. Cũng theo ông Kiểm, sao chép có thể diễn ra dưới nhiều hình thức khác nhau: in, sao chụp, scan, sao chép kỹ thuật số (trên CD hay DVD), lưu trữ điện tử trong cơ sở dữ liệu. Do vậy, chỉ những tác giả có tác phẩm được in ấn trong môi trường sao chụp và sao chép số ở tất cả các lĩnh vực văn hóa – văn nghệ, khoa học – giáo dục mới có thể ủy quyền quản lý tác phẩm của mình cho Hiệp hội Quyền sao chép VN.

* Nhắm vào thị trường sách trực tuyến

Trong cuộc đại hội đầu tiên của Hiệp hội Quyền sao chép, Ban vận động đã đưa ra những con số khá hấp dẫn về một thị trường “tiềm năng” trong việc thực thi các quy định pháp luật về quyền sao chép.

Với 86,5 triệu dân, cả nước có hơn 27.000 trường phổ thông các cấp với tổng số hơn 16 triệu học sinh, 139 trường đại học, 183 trường cao đẳng với hơn 1,5 triệu sinh viên… Theo lập luận này, nếu bình quân mỗi sinh viên trả 10.000 đồng tiền sao chụp mỗi năm, sẽ thu được 15 tỷ đồng và nếu mỗi học sinh trả 5.000 đồng tiền sao chụp sẽ thu về 45 tỷ đồng…

Tuy nhiên, với hiểu biết về bản quyền của dân ta còn khá hạn chế như hiện nay, Hiệp hội cũng rất thực tế khi vạch ra lộ trình “chậm mà chắc”. Mục tiêu của năm 2011 là xác định tiền thù lao và có thể khởi động việc cấp phép cho một số công ty kinh doanh sách trực tuyến và một số thư viện tổng hợp hoặc chuyên ngành ở trong nước. Dự kiến mức thù lao thu được từ việc sử dụng trong môi trường điện tử là 1 triệu đồng/đơn vị. Doanh thu dự kiến năm 2011 sẽ là 1 tỷ đồng, năm 2012 là 4,2 tỷ đồng, năm 2013 là 5,8 tỷ đồng, năm 2014 là 7,5 tỷ đồng. Như vậy giai đoạn này sẽ thu gần 19 tỷ (khoảng 1 triệu USD).

Nhìn từ thực tế hoạt động của ba tổ chức quản lý tập thể quyền tác giả ở nước ta, liệt kê ra những con số trong mơ này cũng giống như việc “đếm cua trong lỗ”. Bởi vì chắc chắn rằng, con đường thực thi bản quyền còn rất nhiều khó khăn ở phía trước…
 

GS.TS Hồ Ngọc Đại là Chủ tịch Hiệp hội

Sáng qua, Đại hội đại biểu Hiệp hội Quyền sao chép lần thứ nhất đã bầu ra BCH gồm 19 người. Trong đó, GS.TS Hồ Ngọc Đại giữ chức Chủ tịch. Bốn Phó Chủ tịch là: nhà thơ Đoàn Thị Lam Luyến (kiêm Tổng thư ký), PGS.TS Vũ Duy Thông, Kỹ sư Nguyễn Kiểm và luật sư Quốc Bảo.

Thu Hằng

Bản quyền © Báo điện tử Thể thao & Văn hóa - TTXVN