Trồng ngô nuôi người hay… ô tô?
Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp Mỹ, một phần tư sản lượng ngũ cốc thu hoạch trong năm 2009 ở nước này đã bị các phương tiện giao thông “nuốt chửng”.
(TT&VH) - Ý tưởng tốt đẹp dùng xăng sinh học để giảm khí thải carbon vừa mới được triển khai đã gây ra những tranh cãi. Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp Mỹ, một phần tư sản lượng ngũ cốc thu hoạch trong năm 2009 ở nước này đã bị các phương tiện giao thông “nuốt chửng”.
Viện Nghiên cứu Chính sách Trái đất ở Washington tính toán rằng, giữa bối cảnh khủng hoảng lương thực toàn cầu như hiện nay thì số ngũ cốc nói trên có thể nuôi 330 triệu người trong một năm.
Phải ưu tiên cứu đói
Cựu Tổng thống Mỹ George W. Bush năm 2007 đã kêu gọi các chủ trang trại ở nước mình trồng ngũ cốc để sản xuất xăng sinh học nhằm giảm lượng dầu mỏ nhập khẩu và khí thải nhà kính. Không chỉ kêu gọi suông, ông còn đưa ra chính sách hỗ trợ của nhà nước, nhờ vậy mà hiện nay việc trồng ngũ cốc làm xăng đem lại lợi nhuận nhiều hơn so với để cung cấp lương thực cho con người. Năm ngoái, theo số liệu của Bộ Nông nghiệp Mỹ, 107 triệu tấn ngũ cốc, chủ yếu là ngô, đã được dùng để sản xuất chất ethanol, tăng gần gấp đôi so với hai năm trước đó. Trong hai năm qua, tại Mỹ đã mọc lên thêm khoảng 80 nhà máy sản xuất ethanol. Tới năm 2015 sẽ có nhiều hơn số nhà máy như vậy được xây dựng để đáp ứng kế hoạch sản xuất 19 tỷ lít ethanol.
Nhu cầu ethanol của Mỹ ngày càng cao đã làm giá ngũ cốc trên thế giới tăng vọt trong giai đoạn 2006 - 2008. Theo số liệu điều tra của Ngân hàng Thế giới, do ngũ cốc được dùng nhiều vào việc sản xuất nhiên liệu sinh học ở Mỹ và châu Âu nên giá lương thực đã tăng 75% trong khi Washington chỉ thừa nhận ethanol “có lỗi” 2 - 3%.
Nói gì thì nói, việc giá lương thực lên cao đã làm tăng số người đói ăn trên thế giới, mà theo Chương trình Lương thực thế giới là hiện vượt mức 1 tỷ. Việc tiếp tục chế biến ngày càng nhiều ngũ cốc thành nhiên liệu sinh học theo tiêu chí của Mỹ sẽ khiến cho tình hình lương thực trên toàn thế giới xấu đi. Người đóng thuế tại xứ cờ hoa buộc phải trả tiền hai lần cho nhiên liệu sinh học: đầu tiên là dưới dạng trợ cấp cho các chủ trang trại ở mức 6 tỷ USD, sau đó là dưới dạng phải mua thức ăn với giá cao hơn. Cần lưu ý rằng Mỹ là nước xuất khẩu ngũ cốc lớn nhất thế giới, nhiều hơn cả Argentina, Australia, Canada và Nga cộng lại.
Cách đây hai năm, Liên hiệp quốc đã kêu gọi phải nghiên cứu một cách nghiêm túc về hiệu quả của việc sản xuất nhiên liệu sinh học từ ngũ cốc. Các chuyên gia cho rằng giữa nhiên liệu sinh học và giá lương thực có mối liên hệ trực tiếp, trong đó quyền lợi của người đói ăn phải được đặt lên trên nhu cầu “khát” xăng của ô tô.
Không nên quá kỳ vọng
Xăng sinh học đang là một “trào lưu”. Các nước sản xuất xăng từ ngũ cốc hy vọng trong tương lai sẽ giảm được sự phục thuộc vào dầu mỏ, than đá và khí đốt tự nhiên. Ngoài ra người ta còn cho rằng, nhiên liệu sinh học không làm tăng khí carbon trong khí quyển. Cụ thể là lượng CO2
Chỉ mới đây thôi, người ta còn kỳ vọng rất nhiều vào việc chuyển sang dùng nhiên liệu sinh học để thay thế dần nhiên liệu truyền thống. Về mặt lý thuyết, việc sử dụng nhiên liệu sinh học sẽ làm giảm lượng CO2 thải ra khí quyển. Tuy nhiên, việc trồng những loại cây cần thiết để làm nhiên liệu sinh học và chế biến chúng thành xăng (ví dụ như ethanol chiết xuất từ ngô) cũng đòi hỏi rất nhiều năng lượng. Nếu số điện năng phục vụ sản xuất nhiên liệu sinh học quá lớn thì chẳng hy vọng gì vào việc giảm khí thải độc hại. Tình hình càng thêm nghiêm trọng bởi tất cả các diện tích có thể canh tác đã được con người sử dụng từ lâu rồi. Để khai khẩn thêm đất nông nghiệp thì phải chặt cây, phá rừng. Chưa nói đến tác hại về môi sinh, việc đốt cây cỏ cũng thải ra khí quyển rất nhiều CO2.
Viện Nghiên cứu Chính sách Trái đất ở Washington tính toán rằng, giữa bối cảnh khủng hoảng lương thực toàn cầu như hiện nay thì số ngũ cốc nói trên có thể nuôi 330 triệu người trong một năm.
Phải ưu tiên cứu đói
 Xăng sinh học hiện vẫn chưa phải là
phương án tối ưu để bảo vệ môi trường |
Nhu cầu ethanol của Mỹ ngày càng cao đã làm giá ngũ cốc trên thế giới tăng vọt trong giai đoạn 2006 - 2008. Theo số liệu điều tra của Ngân hàng Thế giới, do ngũ cốc được dùng nhiều vào việc sản xuất nhiên liệu sinh học ở Mỹ và châu Âu nên giá lương thực đã tăng 75% trong khi Washington chỉ thừa nhận ethanol “có lỗi” 2 - 3%.
Nói gì thì nói, việc giá lương thực lên cao đã làm tăng số người đói ăn trên thế giới, mà theo Chương trình Lương thực thế giới là hiện vượt mức 1 tỷ. Việc tiếp tục chế biến ngày càng nhiều ngũ cốc thành nhiên liệu sinh học theo tiêu chí của Mỹ sẽ khiến cho tình hình lương thực trên toàn thế giới xấu đi. Người đóng thuế tại xứ cờ hoa buộc phải trả tiền hai lần cho nhiên liệu sinh học: đầu tiên là dưới dạng trợ cấp cho các chủ trang trại ở mức 6 tỷ USD, sau đó là dưới dạng phải mua thức ăn với giá cao hơn. Cần lưu ý rằng Mỹ là nước xuất khẩu ngũ cốc lớn nhất thế giới, nhiều hơn cả Argentina, Australia, Canada và Nga cộng lại.
Cách đây hai năm, Liên hiệp quốc đã kêu gọi phải nghiên cứu một cách nghiêm túc về hiệu quả của việc sản xuất nhiên liệu sinh học từ ngũ cốc. Các chuyên gia cho rằng giữa nhiên liệu sinh học và giá lương thực có mối liên hệ trực tiếp, trong đó quyền lợi của người đói ăn phải được đặt lên trên nhu cầu “khát” xăng của ô tô.
Không nên quá kỳ vọng
Xăng sinh học đang là một “trào lưu”. Các nước sản xuất xăng từ ngũ cốc hy vọng trong tương lai sẽ giảm được sự phục thuộc vào dầu mỏ, than đá và khí đốt tự nhiên. Ngoài ra người ta còn cho rằng, nhiên liệu sinh học không làm tăng khí carbon trong khí quyển. Cụ thể là lượng CO2
Chỉ mới đây thôi, người ta còn kỳ vọng rất nhiều vào việc chuyển sang dùng nhiên liệu sinh học để thay thế dần nhiên liệu truyền thống. Về mặt lý thuyết, việc sử dụng nhiên liệu sinh học sẽ làm giảm lượng CO2 thải ra khí quyển. Tuy nhiên, việc trồng những loại cây cần thiết để làm nhiên liệu sinh học và chế biến chúng thành xăng (ví dụ như ethanol chiết xuất từ ngô) cũng đòi hỏi rất nhiều năng lượng. Nếu số điện năng phục vụ sản xuất nhiên liệu sinh học quá lớn thì chẳng hy vọng gì vào việc giảm khí thải độc hại. Tình hình càng thêm nghiêm trọng bởi tất cả các diện tích có thể canh tác đã được con người sử dụng từ lâu rồi. Để khai khẩn thêm đất nông nghiệp thì phải chặt cây, phá rừng. Chưa nói đến tác hại về môi sinh, việc đốt cây cỏ cũng thải ra khí quyển rất nhiều CO2.
Như vậy, với cách thức trồng cây lương thực và công nghệ chiết xuất ethanol từ ngũ cốc hiện nay, chúng ta vẫn chưa thoát ra khỏi vòng luẩn quẩn trong việc bảo vệ môi trường.
Trần Quang Vinh
Bản quyền © Báo điện tử Thể thao & Văn hóa - TTXVN