Đề cử Oscar 2010: Đậm màu bạo lực

Theo nhận định của cây bút Sergei Varshavchik ở hãng tin RIA Novosti (Nga), những đề cử Oscar 2010 vừa được công bố đã bộc lộ rất rõ rằng xu hướng bạo lực đang thắng thế trong các bộ phim đình đám của Mỹ.

(TT&VH) - Theo nhận định của cây bút Sergei Varshavchik ở hãng tin RIA Novosti (Nga), những đề cử Oscar 2010 vừa được công bố đã bộc lộ rất rõ rằng xu hướng bạo lực đang thắng thế trong các bộ phim đình đám của Mỹ.

Ngày 2/2, Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh Mỹ đã công bố danh sách đề cử Oscar năm nay, với kết quả là có hai phim cùng dẫn đầu cuộc đua khi đều nhận được 9 đề cử: Avatar do James Cameron dàn dựng (đã thu về hơn 2 tỷ USD trên toàn thế giới) và The Hurt Locker được đạo diễn bởi vợ cũ của ông, Kathryn Bigelow. Hôm 30/1, nữ nghệ sĩ này đã đoạt được giải thưởng năm nay của Hiệp hội Đạo diễn Mỹ (DGA). Cần biết rằng trong lịch sử hơn 60 kỳ trao giải đã qua của mình, mới chỉ có 6 lần DGA “dự báo” sai về Oscar Đạo diễn xuất sắc nhất. Xếp sau một chút về cơ hội đoạt giải Oscar là Inglourious Basterds của đạo diễn Quentin Tarantino với 8 đề cử.

Avatar

Nếu xét theo nội dung của ba bộ phim Mỹ này thì ta thấy bạo lực đang thống trị trên thế giới. Nhân vật chính trong những bộ phim đó đều là các quân nhân. Trong phim của Cameron là chàng lính thủy đánh bộ giải ngũ Jake Sully. Anh này nằm ở trung tâm cuộc xung đột của hai nền văn minh trên hành tinh Pandora. Còn Bigelow thì làm phim về những ngày đêm căng thẳng của đơn vị công binh Mỹ ở Iraq. Trong phim của Tarantino, chàng trung úy Aldo Raine và các tay súng Do Thái săn lùng ráo riết những tên Quốc xã rồi giết chúng bằng mọi cách, kể cả dùng gậy bóng chày và rạch chữ thập ngoặc lên trán.

Việc phim Mỹ làm mưa làm gió tại các rạp chiếu trên thế giới chẳng phải điều gì mới mẻ. Và ai cũng biết rằng được nhận giải Oscar là ước mơ lớn của những người hoạt động trong ngành điện ảnh ở bất cứ đâu. Đây là một dạng “nhãn hiệu cầu chứng” giúp đạo diễn, diễn viên, kịch tác gia... nhảy vọt về đẳng cấp trong mắt các nhà sản xuất và khán giả - những người bỏ tiền ra mua vé.

Một cảnh trong phim The Hurt Locker

Nguyên nhân sự lấn lướt của Hollywood cũng dễ nhận ra. Thường thì các nhà làm phim Mỹ mang lại cho khán giả những cảnh quay hoành tráng với tình tiết gay cấn mà trong đó nhân vật chính diện can trường phải tranh đấu quyết liệt, đuổi bắt ngoạn mục, đấu súng rợn người để chiến thắng nhân vật phản diện. Thay cho việc đầu tư về tính cách nhân vật thì trong các bộ phim bom tấn Mỹ, người ta hay chú trọng đến việc tạo ra hiệu ứng điện ảnh và kết cục có hậu hợp với tâm lý con người nói chung. Kết quả là phim Mỹ dễ tiếp cận đối với đại diện của mọi nền văn hóa. Đó là một dạng “thức ăn nhanh điện ảnh” đối với những ai không thích đọc sách.

Có một điều đáng lưu ý: Những tác phẩm được trao giải Oscar Phim xuất sắc nhất trong khoảng một thập niên qua có đề tài rất đa dạng mặc dù bạo lực vẫn là yếu tố câu khách của các “quả bom tấn”.

Titanic (phát hành năm 1997), cũng do Cameron dàn dựng, là phim về thảm họa tàu thủy đi theo hướng ủy mị. Shakespeare In Love (1998) thì như một “vũ hội hóa trang” hài hước về các sự kiện cuối thế kỷ 16 ở Anh. American Beauty (1999) là phim tâm lý nói về một người đàn ông trung niên bỗng dưng lại si mê cô bạn của con gái mình.

Một cảnh trong phim Inglourious Basterds

Gladiator (2000) là câu chuyện lịch sử về cuộc sống của người La Mã cổ. A Beautiful Mind ( 2001) dựa trên cuộc đời của John Nash, người từng đoạt giải Nobel Kinh tế. Chicago (2002) được chuyển thể từ vở nhạc kịch cùng tên. The Lord Of The Rings: The Return Of The King ( 2003) thuộc thể loại thần thoại. Million Dollar Baby (2004) kể về một phụ nữ say mê quyền Anh dù cuối cùng phải trả giá bằng mạng sống của mình. Crash (2005) thuộc dạng phim tâm lý với các mối quan hệ chồng chéo. The Departed (2006), làm lại từ Vô gian đạo của điện ảnh Hong Kong, là phim gangster được lồng ghép vào đó cuộc đấu tranh nội tâm của những người phải sống cuộc đời hai mặt. No Country For Old Men (2007) đậm chất bạo lực. Còn Slumdog Millionaire (2008) là câu chuyện về chàng trai Ấn Độ mồ côi đột nhiên trở nên giàu có...

Nhìn lại bối cảnh điện ảnh Mỹ năm 2009, chúng ta sẽ thấy khó có khả năng giải Oscar 2010 Phim xuất sắc nhất được trao cho một tác phẩm nào đó không liên quan tới chiến tranh.

DANH SÁCH ĐỀ CỬ CÁC HẠNG MỤC CHÍNH

Phim xuất sắc nhất: Avatar, The Blind Side, District 9, An Education, The Hurt Locker, Inglourious Basterds, Precious, A Serious Man, Up, Up In The Air.

Đạo diễn xuất sắc nhất: James Cameron (Avatar), Kathryn Bigelow (The Hurt Locker), Quentin Tarantino (Inglourious Basterds), Lee Daniels (Precious), Jason Reitman (Up In The Air).

Nam diễn viên chính xuất sắc nhất: Jeff Bridges (Crazy Heart), George Clooney (Up In The Air), Colin Firth (A Single Man), Morgan Freeman (Invictus), Jeremy Renner (The Hurt Locker).

Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất: Sandra Bullock (The Blind Side), Helen Mirren (The Last Station), Carey Mulligan (An Education), Gabourey Sidibe (Precious), Meryl Streep (Julie & Julia).

Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất: Matt Damon (Invictus), Woody Harrelson (The Messenger), Christopher Plummer (The Last Station), Stanley Tucci (The Lovely Bones), Christoph Waltz (Inglourious Basterds).

Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất: Penelope Cruz (Nine), Vera Farmiga (Up In The Air), Maggie Gyllenhaal (Crazy Heart), Anna Kendrick (Up In The Air), Mo’Nique (Precious).

Kịch bản gốc xuất sắc nhất: The Hurt Locker, Inglourious Basterds, The Messenger, A Serious Man, Up.

Kịch bản chuyển thể xuất sắc nhất: District 9, An Education, In The Loop, Precious, Up In The Air.

Phim hoạt hình xuất sắc nhất: Coraline, Fantastic Mr. Fox, The Princess And The Frog, The Secret Of Kells, Up.

Phim tiếng nước ngoài xuất sắc nhất: Ajami (Israel), The Secret In Their Eyes (Argentina), The Milk Of Sorrow (Peru), A Prophet (Pháp), The White Ribbon (Đức).

Trần Quang Vinh