Chưa có trại sáng tác nào cho các họa sĩ biếm!

Nhân Đại hội Hội Mỹ thuật Việt Nam, họa sĩ Đỗ Đức đã gửi tới một tham luận “bênh vực” cho tranh biếm - một mảng sáng tác mỹ thuật mà theo ông còn ít được Hội quan tâm “chăm sóc”.

(TT&VH) - Nhân Đại hội Hội Mỹ thuật Việt Nam, họa sĩ Đỗ Đức đã gửi tới một tham luận “bênh vực” cho tranh biếm - một mảng sáng tác mỹ thuật mà theo ông còn ít được Hội quan tâm “chăm sóc”.

Những mặt sáng của nhiệm kì Đại hội lần thứ 5 đã có khá đầy đủ trong dự thảo báo cáo đại hội cơ sở chuyên ngành. Tôi nghĩ rằng ít có điều bỏ sót, nhất là mặt thành tích.

Là thành viên của chuyên ngành đồ họa, tôi xin nói về đồ họa. Trong đồ họa tôi xin nói về cái góc nhỏ kém vai vế nhưng thực tế nó có vai trò rất lớn trong đời sống chính trị xã hội, đó là tranh biếm.

Có giải thưởng riêng cho biếm họa báo chí, nhưng chưa có trại sáng tác nào
dành riêng cho biếm họa

Họa sĩ biếm ở ta từ lâu đã hình thành một đội ngũ đóng vai trò phản biện xã hội khá mạnh mẽ. Từ lâu những tên tuổi nối dài đội ngũ như Phan Kế An (Phan Kích), Mai Văn Hiến, Nguyễn Bích, Nguyễn Nghiêm, Văn Thanh, Đặng Nhân, Lý Trực Dũng, Dzuy Minh, Phạm Tấn Phú, Võ An Lai, Ngô Đình Chương, Chóe, DZím, Đốp,Trần Quyết Thắng,v.v... Đó là chưa kể đến những họa sĩ chưa là hội viên, cộng lại cũng lên đến hàng trăm người. Đó là những người nặng lòng với xã hội chuyên soi vào bóng tối của cuộc sống để tìm sâu bắt bọ, góp phần tích cực vào việc chống lại bất công, thói tham nhũng và muôn vàn tật xấu khác của xã hội để cho cuộc sống xã hội ngày một hoàn thiện hơn. Nhưng đội ngũ tranh biếm của ta chưa thực sự được Hội coi trọng..

Trong đại hội chuyên ngành trước đại hội, họa sĩ Pham Tấn Phú phải kêu lên, trong báo cáo tổng kết: dự thảo báo cáo đại hội không có một dòng, một chữ nói về đội ngũ tranh biếm. Thế là làm sao?

Nếu tiêu chí của hội ta nói Hội là hội chính trị - nghề nghiệp, thì việc đảm nhiệm hai chữ “chính trị” quan trọng này đầu tiên phải kể đến tranh biếm. Chưa có một trại sáng tác nào cho các họa sĩ biếm, mặc dù trong cuộc sống hàng ngày họ cần mẫn như con kiến xây cái tổ tử tế cho xã hội. Bỏ rơi tranh biếm, không để ý đến vai trò tranh biếm là đánh rơi một phần vai trò chính trị quan trọng của Hội.

Có họa sĩ biếm đã kêu lên với tôi, trong khi hội họa có người vài ba lần đầu tư trong năm năm qua, thì không có lấy nổi một triển lãm cho đội ngũ này, đó là chưa nói đến đầu tư cho sáng tác của chúng tôi coi như bằng không. Vậy Hội có nên tuyên bố biếm họa không phải là thành viên của hội mĩ thuật không. Câu hỏi đó thật đắng.

Tôi thấy đó là một sự thật cần xem lại của BCH nhiệm kì mới này. Bởi vì đội ngũ họa sĩ biếm là hội viên chưa đông, nhưng đóng góp với xã hội của họ không nhỏ, nhất là biếm họa gắn với đời sống xã hội qua báo chí hàng ngày. Vào những lúc nước sôi lửa bỏng họ là những người đi đầu. Đi qua hai cuộc chiến tranh chống Pháp và chống Mỹ cùng với chống bành trướng giành độc lập dân tộc họ góp phần không hề nhỏ. Vậy mà trong mấy kì xét giải thưởng Nhà nước thấy không một ai được vinh danh (về thành tích biếm họa). Đó thật sự là lệch pha đáng ngại.

Tranh dự thi của Đặng Thiện Chân (Nghi Xuân, Hà Tĩnh)

      Giải Biếm họa Báo chí Việt Nam lần II – Cúp Rồng Tre do báo TT&VH tổ chức với chủ đề “Giao thông thời hội nhập” sẽ hết hạn nhận bài vào 24h ngày 02/01/2010. Lễ trao giải và triển lãm sẽ diễn ra vào tháng 1/2010 với Giải Nhất 20 triệu đồng, 02 giải Nhì, 03 giải Ba...Tổng số giải thưởng gần 60 triệu đồng.

      TÁC PHẨM DỰ THI XIN GỬI VỀ:

      Tòa soạn báo TT&VH - 33 Lê Thánh Tông - Hà Nội, hoặc biemhoa@thethaovanhoa.vn. Các tác phẩm dự thi lần lượt được giới thiệu trên www.thethaovanhoa.vn/biemhoa để bạn đọc bình chọn.

Đỗ Đức