Thụy Điển: Không bỏ thuốc lá - không được chữa bệnh!

Tổng giám đốc cơ quan Quản lý Xã hội Thụy Điển Lars Erik Holm vừa tuyên bố từ năm 2010 tại các bệnh viện của nước này những người nghiện thuốc lá sẽ không được chữa bệnh bằng những ca phẫu thuật đắt tiền do bảo hiểm nhà nước chi trả.

(TT&VH) - Tổng giám đốc cơ quan Quản lý Xã hội Thụy Điển Lars Erik Holm vừa tuyên bố từ năm 2010 tại các bệnh viện của nước này những người nghiện thuốc lá sẽ không được chữa bệnh bằng những ca phẫu thuật đắt tiền do bảo hiểm nhà nước chi trả.

Ông Holm cho biết, theo các chuyên gia y tế thì những người nghiện thuốc lá khi mổ khớp sẽ gặp tai biến gấp đôi người không hút thuốc. Hiện tại một số bệnh viện ở nước này đã tự ý cự tuyệt phẫu thuật cho những bệnh nhân không chịu từ bỏ thói quen hút thuốc. Còn từ năm sau, Thụy Điển với 10 triệu dân sẽ có 900.000 người nghiện thuốc lá bị đẩy ra ngoài hệ thống y tế của đất nước.

Cuộc thăm dò dư luận cho thấy chỉ 1/3 số người nghiện thuốc lá ở Thụy Điển muốn cai và tỷ lệ thành công là 30 - 40%. Từ năm 2010 áp lực đối với người nghiện thuốc lá bắt đầu ngay ở giai đoạn cô y tá phường đến thăm nhà. Các y tá được trả thêm lương để giải thích với mọi người về tác hại của thuốc lá và thông báo rằng người nghiện sẽ không được hưởng chế độ chữa trị cần thiết.

Vacxin ngừa thuốc lá được thử nghiệm ở Anh

Trong bài xã luận tờ Dagens Nyheter đã chỉ trích tuyên bố của ông Holm một cách thận trọng: “Trong sáng kiến của cơ quan Quản lý Xã hội có nhiều tảng đá ngầm. Nếu các bệnh viện đòi những người nghiện phải bỏ thuốc lá để đổi lấy chỗ trên bàn mổ vậy thì sao lại không từ chối chữa trị cho những người có các thói quen xấu khác? Chẳng hạn, đối với người béo phì (do ăn uống vô độ). Rồi hệ thống y tế sẽ làm thế nào để đối phó với những người tuy ngoài mặt cam kết bỏ thuốc nhưng lại vẫn hút trộm? Cuối cùng, câu hỏi có tính nguyên tắc chưa có câu trả lời: Dân nghiện thuốc lá có được hưởng các quyền như những “người thường” ở Thụy Điển không?”.

Dân Thụy Điển chia làm hai phe. Một phe khẳng định rằng bằng cách đe không chữa bệnh để ép buộc người nghiện thuốc lá trở lại lối sống lành mạnh là có ích đối với từng cá nhân cũng như đối với quốc gia. Phe kia cảnh báo Thụy Điển sẽ đi theo con đường nguy hiểm là muốn tạo ra dân tộc “siêu đẳng”. Tờ Svenska Dagbladet viết: “Chỉ còn là vấn đề thời gian, rồi sẽ đến lúc nhiều đối tượng dân chúng, từ bệnh nhân tâm thần với người vô gia cư, sẽ bị đặt ra ngoài hệ thống y tế. Bởi vì theo ý của chính quyền thì những người này không nỗ lực để thực hiện lối sống lành mạnh”.

Những người chống lại thái độ “chèn ép” đối với người nghiện thuốc đặc biệt lo ngại về quá khứ không xa của Thụy Điển. Nước này vốn là quê hương của hệ tư tưởng đề cao tính ưu việt của giống người siêu đẳng mà sau đó nước Đức Quốc xã bắt tay vào thực hiện trong những năm 30 của thế kỷ trước và gây ra Thế chiến II. Trong những năm 20 tại Thụy Điển xuất hiện ý tưởng phải lành mạnh hóa giống nòi một cách cưỡng bức, trong đó có việc triệt sản những cá thể “không hoàn thiện”. Người vô gia cư, rối loạn tâm thần và “yếu kém về mặt xã hội” bị liệt vào dạng này. Nhưng trên thực tế nhiều người hoàn toàn bình thường cũng trở thành nạn nhân. Mới đây báo chí đã kể về trường hợp của một phụ nữ vốn được nuôi dưỡng trong tại trẻ mồ côi. Hồi đó bà bị cận thị nặng nhưng không ai để ý. Thị lực kém khiến cô bé có những hành vi hơi lạ và thế là cô bị cắt buồng trứng để tránh sau này “xuất xưởng” những đứa trẻ “có vấn đề” làm xấu đi nguồn gien quốc gia. Từ đây có người đặt ra câu hỏi “xóc”: Vậy có nên “thiến” những người nghiện thuốc lá để bảo vệ sức khỏe của giống nòi không nhỉ?

Nước Anh có cách khác để chống lại thói quen hút thuốc

Các dược sĩ ở đây nghĩ ra loại vacxin ngừa nicotin và tiêm vào cơ thể người nghiện. Vacxin tạo ra kháng thể có chức năng phong tỏa các phân tử nicotin, ngăn cản chúng xâm nhập vào máu và não. Vacxin NicVAX như vậy là có tác dụng vô hiệu hóa chất độc nicotin trong thuốc lá - chất này khi đi vào não thì gây cảm giác thỏa mãn và gây nghiện. Nếu thành công NicVAX sẽ ngăn chặn được hàng triệu ca tử vong liên quan đến thuốc lá trên khắp thế giới. Khi đã có vacxin thì những người nghiện thuốc sẽ dễ dàng thoát khỏi sự phụ thuộc vào nicotin và thói quen xấu sẽ được ngăn chặn dễ dàng. Vacxin ngừa nicotin đang được thử nghiệm và nếu thành công thì sẽ được tung ra thị trường trong tương lai gần.

Còn tại Ấn Độ các nhà khoa học đã một lần nữa chứng minh được tác hại của thuốc lá - nicotin làm rối loạn não người

Công trình nghiên cứu cho thấy rằng thuốc là kích thích bạch cầu tấn công các tế bào khỏe mạnh của cơ thể. Hậu quả là các tế bào của não bị phá hủy. Trước đây các nhà khoa học đã đưa ra giả thiết rằng nicotin ảnh hưởng xấu đến não nhưng cơ chế tác động của thuốc lá đối với các tế bào con người chưa được làm rõ. Ngoài ra, các nhà khoa học Ấn Độ đã chứng minh rằng hút thuốc làm rối loạn hoạt động của hệ thống thần kinh. Các tế bào thần kinh cũng bị bạch cầu tấn công hủy hoại dưới tác động của chất nicotin.

Trần Quang Vinh