Dư luận đang rất quan tâm đến thông tin về bức tranh dài kỷ lục bao quanh tường ngoài của Văn Miếu - Quốc Tử Giám tái hiện những giai thoại thú vị về con người và lịch sử Thăng Long - Hà Nội sẽ được thực hiện từ ngày 4 - 6/12.
(TT&VH) - Dư luận đang rất quan tâm đến thông tin về bức tranh dài kỷ lục bao quanh tường ngoài của Văn Miếu - Quốc Tử Giám tái hiện những giai thoại thú vị về con người và lịch sử Thăng Long - Hà Nội sẽ được thực hiện từ ngày 4 - 6/12. Bức tranh do 28 họa sĩ của Hà Nội, Huế và TP.HCM cùng 2 nghệ sĩ người Đức thực hiện. Trước những thông tin này ông Phạm Quang Long, Giám đốc Sở VH,TT&DL Hà Nội đã trao đổi với TT&VH.
* Theo những thông tin gần đây, thì dự án vẽ tranh quanh bức tường bao Văn Miếu sắp triển khai đến nơi rồi. Tất nhiên, bức tranh này không giống như dự án Con đường gốm sứ mà được các họa sĩ vẽ trên toan. Đây có phải là một hoạt động hướng tới kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long của Hà Nội không, thưa ông? - Tôi cũng bất ngờ khi đọc những thông tin không chính xác này trên một số tờ báo trong ngày hôm qua. Đúng là Sở có nhận được văn bản do họa sĩ Trần Lâm Bình ký tên nói về việc sẽ có một bức tranh như thế. Tôi không coi văn bản này như một đề nghị Sở VH,TT&DL cho phép vì theo quy định, những hoạt động kiểu này phải làm hồ sơ xin cấp phép và được cơ quan chức năng thẩm định, cho phép mới được triển khai. Tôi có giao cho một đồng chí Phó Giám đốc xử lý và đồng chí ấy cũng đang xử lý nhưng chắc là không được làm ở đây, theo như báo chí đã đưa tin vì chúng tôi có cơ sở gì trong tay để cấp phép đâu. Nói như thế là quá rõ để thấy đây không phải là hoạt động của Hà Nội hướng tới kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long. Các hoạt động chính thức hướng tới kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long phải được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, còn các hoạt động khác cũng phải được lãnh đạo các địa phương lựa chọn, có quyết định chính thức chứ không phải cứ muốn là được, nhất là những hoạt động liên quan đến nhiều người, tới xã hội. * Theo quan điểm của ông, có nên có những dự án kiểu vẽ tranh quanh tường bao Văn Miếu hay không? Hoặc, thu hút khách tham quan bằng những hoạt động bề nổi kiểu như thế ở những điểm di tích? - Không bao giờ tôi ủng hộ cách làm này vì mấy lý do sau: Nhà nước ta có quy định: Muốn triển lãm, phải đưa sản phẩm trước, có hội đồng chuyên môn thẩm định giá trị, thấy được thì cơ quan chuyên môn cấp phép và chỉ tổ chức ở các địa điểm chuyên dành cho triển lãm thôi. Văn Miếu là nơi tôn nghiêm, là loại di tích đặc biệt, Luật Di sản đã cấm việc tổ chức các hoạt động gây hại cho di tích. Họa sĩ có quyền đi vẽ tranh nhưng treo ở đâu lại là chuyện khác rồi, khi đó đã hình thành nên một tổ chức, hoạt động có tổ chức thì các cơ quan chức năng sẽ thực hiện nhiệm vụ của mình theo quy định.
Phác thảo cấu trúc bức tranh dài 2.000m bao quanh tường Văn Miếu
* Còn vấn đề “sơn bóng” Văn Miếu thì thế nào? Có thông tin nói rằng các cột gỗ và toàn bộ khu Văn Miếu sẽ được sơn son thếp vàng với mục đích làm tăng tính thẩm mỹ và giúp bảo quản lâu dài. Dự án này đã được UBND TP Hà Nội giao cho Sở VH,TT&DL làm chủ đầu tư? - Thành phố có nhận được đề nghị của một số đơn vị trong và ngoài nước xin làm lại một số hoành phi, câu đối đã bong, tróc các lớp sơn, mạ. Chúng tôi còn mới đang xin ý kiến các chuyên gia và thẩm định xem nên làm những gì, những gì không... Việc trùng tu di tích là việc phải thường xuyên làm, có gì lạ đâu. Cái lạ là cách thông tin nó “kỳ quá”, khiến người làm cũng thấy lạ vì nó không phải như mình đang làm. * Theo quan điểm của ông, để kỷ niệm 1.000 năm, nên “ứng xử” thế nào với Văn Miếu? - Văn Miếu là loại di sản đặc biệt của quốc gia. Cách ứng xử tốt nhất với Văn Miếu là làm đúng Luật Di sản. Tôi thấy nhiều khi rất lạ vì cơ quan nhà nước, doanh nghiệp cũng có, cứ coi Văn Miếu như là khách sạn ấy: Đề nghị hội họp, thậm chí chiêu đãi ở Văn Miếu. Có cơ quan đối ngoại cứ nằng nặc yêu cầu chúng tôi phải cho họ tổ chức tiếp khách và chiêu đãi khách ở đó nhân ngày này, ngày kia của nước họ. Chúng tôi từ chối thì lại bảo bạn chọn địa điểm ấy, họ thích ở đó vì đó có không gian tuyệt vời! Văn Miếu là nơi thiêng liêng, sao có thể làm thế được? Luật đã có, xin đề nghị mọi người tuân thủ pháp luật. Tôi đã phải chịu mắng mỏ của một số bậc cao niên, thức giả về việc này rồi. Trong dịp kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long, Văn Miếu cũng cần được sửa chữa, nâng cấp. Ban quản lý Văn Miếu đã có kế hoạch và các nhà chuyên môn cũng đã cho ý kiến tư vấn. Tôi rất băn khoăn điều này: nhiều người không hiểu rõ sự việc nhưng hay có ý kiến “phải thế này, thế kia” theo kiểu “biết tuốt”. Như thế, không phải là “xây dựng”. * Cảm ơn ông về cuộc trao đổi!
Nguyệt Nhi (thực hiện)