“Chiếc gương lớn soi sáng cho Văn Miếu” đã hồi sinh...

Năm 2005, hồ Văn được UBND TP Hà Nội tiến hành tu sửa, tôn tạo, xây tường bao, kè xung quanh hồ. Tuy vậy, nước hồ Văn từ xưa kia vốn đã nổi tiếng có màu xanh trong vắt, nhưng sau đó đã bị ô nhiễm nghiêm trọng do các hiện tượng như: lắng tụ cặn bã hữu cơ (có chỗ dày từ 1-2 mét và đây chính là nguyên nhân gây nên hiện tượng phú dưỡng); tảo độc xuất hiện với mật độ dày đặc, gây mùi hôi, thối... và một nguyên nhân nữa là do người dân trong khu vực đổ rác bừa bãi, không có ý thức bảo vệ môi trường.

Qua khảo sát thực tế, các nhà khoa học cho biết, vấn đề tảo độc xuất hiện với mật độ dày đặc là nhân tố chính gây ô nhiễm tại hồ Văn. Để đưa ra giải pháp tổng thể xử lý ô nhiễm nước nói chung và vấn đề tảo độc tại hồ Văn nói riêng, Công ty CP Xanh đã tiến hành thử nghiệm chế phẩm hóa sinh LTH-100. Đây là sản phẩm đã được Cục Sở hữu Trí tuệ cấp bằng Giải pháp hữu ích trong xử lý môi trường, đặc biệt là vấn đề môi trường nước. Hiệu quả của LTH- 100 đối với việc xử lý nước thải bao gồm các chỉ tiêu COD, BOD, hàm lượng kim loại nặng... đã được Viện Công nghệ Môi trường đánh giá cao, dựa trên các mẫu xử lý nước thải tại khu công nghiệp Quang Minh, nước tại sông Tô Lịch, nhà máy xử lý rác Cầu Diễn...

Nhiều loại cá đã sống được ở hồ Văn

Trên cơ sở kết quả thí nghiệm, nhóm nghiên cứu đã quyết định sử dụng 200 lít chế phẩm LTH-100 để xử lý nước ô nhiêm toàn bộ hồ Văn (có diện tích mặt nước là 6.150m2, độ sâu tính từ mặt nước xuống đáy hồ là 1,85m). Kết quả cho thấy, tất cả các chỉ số của nước đều đạt tiêu chuẩn VN. Lượng vi khuẩn lam cũng giảm đáng kế, đạt giới hạn tối đa tiêu chuẩn VN.

Bên cạnh việc bổ sung lượng sinh vật, lắp đặt hệ thống cung cấp ô-xy..., các nhà khoa học còn tiếp tục tham khảo các chuyên gia về lĩnh vực thủy sản, đưa một số loại cá thả bổ sung xuống hồ. Vì thành phần và số lượng cá có tác dụng góp phần giảm ô nhiễm trong hồ. Chẳng hạn, cá trê lai sử dụng thức ăn là xác động thực vật thủy sinh phân hủy ở tầng đáy của hồ; cá trôi, cá chép tận dụng thức ăn tầng giữa; cá rô phi, cá mè giải quyết lượng hữu cơ tầng nước mặt.

Hiện nay, khoảng 1 tháng sau khi thả, các loại cá vẫn sinh trưởng và phát triển tốt trong môi trường nước hồ Văn. Kết quả này một lần nữa chứng minh yếu tố thân thiện với môi trường của bộ giải pháp xử lý ô nhiễm nước tại hồ Văn mà Công ty CP Xanh áp dụng. Đây là tiền đề quan trọng trong việc xây dựng nhóm lợi ích trên mặt hồ, giúp cho quá trình theo dõi, giám sát và giữ gìn cảnh quan của hồ được tốt hơn và hiệu quả hơn. Việc tổ chức nuôi cá ở hồ Văn sau xử lý là một kinh nghiệm tốt cần được nhân rộng, nhằm cân bằng đa dạng sinh học, tăng cường năng lực tự làm sạch của hồ Văn, tạo ra cảnh quan, các giá trị thẩm mỹ và thu nhập, góp phần bảo vệ môi trường.

Theo ghi nhận của người dân, từ ngày hồ Văn bắt đầu được làm sạch thì số người mang rác vứt xuống hồ giảm hẳn và chính người dân ở đây đã thường xuyên nhắc nhở những hành vi nêu trên.