“Cha đẻ Viagra” qua đời

Tiến sĩ Robert Furchgott là người đầu tiên phát hiện ra rằng các tế bào trong mạch máu sản xuất ra một chất có tác dụng khởi động quá trình giãn mạch. Ông nhận dạng chất này là nitric oxide (NO). NO vẫn được biết như một chất gây ô nhiễm, có trong thành phần của mưa acid và sương khói, khí thải xe hơi. Nhưng nghiên cứu của tiến sĩ Furchgott và các cộng sự cho thấy chất này còn đóng vai trò quan trọng trong hệ thống tim mạch, có thể điều hòa huyết áp và giúp lưu thông máu.

NO được cho là chất gây giãn mạch tự nhiên, làm tăng dòng máu lưu thông, ngăn chặn sự lắng đọng của các phân tử mỡ (cholesterol, tryglicerid) trên thành mạch, giảm co thắt mạch. Việc chất này không được sản xuất đủ trong cơ thể sẽ gây tăng huyết áp, hình thành các mảng xơ vữa trên thành động mạch và giảm khả năng cương dương. Bệnh nhân tiểu đường, những người nghiện thuốc lá và đàn ông có hàm lượng testosterol trong máu giảm thường có lượng NO thấp dưới mức cần thiết.

Phát hiện mang tính đột phá này chính là một bước tiến quan trọng mở đường cho “cuộc cách mạng” của hãng dược phẩm Pfizer, khi phòng thí nghiệm của họ điều chế thành công thuốc chữa trị chứng bất lực ở nam giới, được cả thế giới biết đến dưới cái tên quen thuộc Viagra. Ước tính trên toàn thế giới có khoảng 35 triệu đàn ông đang dùng “viên thuốc nhỏ màu xanh kỳ diệu” này.

Không chỉ có Viagra

Robert Francis Furchgott sinh tại Charleston, South Carolina, vào năm 1916 và sống ở đó đến 13 tuổi, khi gia đình ông chuyển tới vùng Orangeburg. Từ thời niên thiếu, ông đã bộc lộ niềm đam mê đặc biệt dành cho thế giới tự nhiên. Ông thích sưu tập vỏ sò và ngắm nhìn các đàn chim hoang dã.

Khi lên trung học, Furchgott đã quyết định rằng ông sẽ trở thành một nhà nghiên cứu. Furchgott vào Đại học South Carolina và tiếp đó là Đại học North Carolina, nơi ông nhận được các tấm bằng liên quan tới ngành hóa học. Furchgott nhận bằng Tiến sĩ hóa sinh từ Đại học Tây Bắc, về dạy học và nghiên cứu tại các đại học Cornell, Washington trước khi tới Trường y Downstate vào năm 1956. Ông là trưởng khoa Dược ở Downstate từ năm 1956 đến 1982.

Năm 1998, cùng với các khoa học gia Louis J. Ignarro và Ferid Murad, Furchgott đã được trao giải Nobel Y khoa vì lần đầu tiên cung cấp chứng cứ cho thấy một chất khí có thể kích thích và thực hiện các chứng năng hóa sinh quan trọng trong cơ thể người. Thật ngạc nhiên khi biết phát hiện của Furchgott hình thành nên một chuyến bay và các ghi chép, tính toán của ông lên phần phía sau một chiếc phong bì giờ được trưng bày tại bảo tàng ở New York.

Ngoài việc tạo ra Viagra, phát hiện của Furchgott về NO còn giúp các khoa học gia tìm được nhiều liệu pháp chữa trị mới cho những căn bệnh liên quan đến tim mạch và hàng loạt bệnh khác, từ rối loạn miễn nhiễm tới sốc, ung thư, mất trí... Mặc dù yêu khoa học, Furchgott vẫn được đánh giá là người đàn ông của gia đình, hết mình vì con cái. Năm 2008, Furchgott chuyển đến sống ở Seattle. Cho tới lúc cuối đời, ông vẫn lưu giữ tình yêu thiên nhiên thời trai trẻ. “Khi tôi đưa cha tới hồ Xanh, ông ngắm nhìn những con vịt và còn tò mò tiến lại gần để xem chúng thuộc loại nào” - Terry kể. Được biết cả hai bà vợ của ông, Lenore Mandelbaum và Maggie Roth, đều đã qua đời. Ông ra đi để lại 3 cô con gái, 4 đứa cháu, 1 chắt và di sản nghiên cứu khoa học đồ sộ.