Cánh diều vàng 2008 năm nay chỉ có "bạc". Đây là hình ảnh chân xác về điện ảnh Việt 2008 hay là giải pháp tối ưu của một giải thưởng vừa muốn dũng cảm vừa muốn an toàn?
(TT&VH) - Sau một lần bội thu tới hai Cánh diều vàng (năm 2006), hai năm liên tiếp 2007 và 2008 Điện ảnh Việt Nam thất thu, không vàng chỉ có bạc. Trăng nơi đáy giếng cùng Huyền thoại bất tử dắt tay nhau “giong” Cánh diều bạc là một hình ảnh chân xác về điện ảnh Việt 2008 hay là giải pháp tối ưu của một giải thưởng vừa muốn dũng cảm vừa muốn an toàn?
Chỉ phim Việt Nam mới không có vàng?
Sau 6 năm tổ chức với tên gọi chính thức Cánh diều, thì đã có 3 năm diều vàng không bay. Một đạo diễn nói đùa, rằng “được vàng ở Việt Nam khó thật”! Oscar không có năm nào giữ lại tượng vàng không trao, dù chất lượng phim Oscar không phải năm nào cũng như nhau. Các LHP cũng vậy, cuộc đua nào cũng phải có người về nhất, dù người nhất của LHP này có thể lại trắng tay ở LHP khác (bởi thế BGK của các LHP bao giờ cũng là số lẻ, để kết quả cuối cùng không bao giờ rời vào thế 50-50).
Hồng Ánh, Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất Cánh diều vàng 2008
Ảnh VNE
Là giải thưởng của Hội Điện ảnh trao tặng những tác phẩm điện ảnh xuất sắc nhất hàng năm, muốn hay không, dù không có phim hay vẫn phải có “phim hay hơn”, và “phim hay hơn” này, nếu có nhận Cánh diều vàng, thì nó sẽ là “vàng” của năm kém hay, nghĩa là vàng “3 số 9” chứ chưa được “4 số 9”. Đó là chưa kể, trong nghệ thuật, cái hay của BGK này chưa chắc là cái hay của BGK khác, cái dở trong mắt nhìn của người xem năm nay chưa chắc là cái dở trong mắt khán giả 5-10 năm nữa. Đặt ra “khuôn vàng” cho tác phẩm điện ảnh, hình như ở nước ngoài người ta không làm thế.
Những giải thưởng “dọn đường”?
Ứng cử viên sáng giá của Cánh diều vàng năm nay theo đánh giá của báo chí, Cú và chim se sẻ, đã bất ngờ ra khỏi cuộc chơi vốn đã rất cạn người (chỉ có 6 phim truyện nhựa tranh giải ở hạng mục này - được xem là năm có số phim dự thi khiêm tốn nhất) sau khi nhận được 2 giải thưởng “bỗng dưng lại có”: Giải phim hợp tác với nước ngoài và Giải diễn viên trẻ triển vọng.
Phạm Gia Hân – cạnh tranh giải “Nữ diễn viên xuất sắc”
với Hồng Ánh
Nói là “bỗng dưng lại có” vì, Giải phim hợp tác với nước ngoài chỉ xuất hiện một lần ở Cánh diều năm 2004, trao cho phim Mùa len trâu, đã từng gây nhiều ý kiến khác nhau, sau đó hai năm liền không thấy giải này xuất hiện dù trong danh sách phim tham gia không thiếu phim hợp tác nước ngoài. Cụ thể, năm 2006, Hà Nội Hà Nội hợp tác giữa hãng phim Hội Nhà văn và hãng phim Vân Nam (Trung Quốc), đạo diễn người Trung Quốc, nhưng vẫn được trao Cánh diều vàng và diễn viên Can Đình Đình (Trung Quốc) nhận giải Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất. Năm 2007 phim Mười hợp tác giữa hãng phim Bily Picture (Hàn Quốc) và hãng Phước Sang là phim lại nhận giải Âm thanh xuất sắc nhất (cho Kim Do Hyun, người Hàn Quốc). Năm nay, ở hạng mục Phim hợp tác với nước ngoài, ngoài Cú và chim se sẻ (hãng Chánh Phương cùng Annam phim) còn có Chuyện tình xa xứ (hợp tác giữa hãng phim Thần đồng và công ty Mỹ Infocus Media). Vậy không hiểu vì sao Cú và chim se sẻ lại không được tranh giải Cánh diều vàng cùng 5 đối thủ còn lại (có Chuyện tình xa xứ)? Còn nếu lý do vì đạo diễn Stephane Gauger (Cú và chim se sẻ) là người nước ngoài thì sự thực, ngoài cái tên “Tây 100%”, đạo diễn này là người có một nửa dòng máu Việt (mẹ là người Việt), còn nếu xét về quốc tịch thì anh chắc cũng phải được đối xử “bình đẳng” như các đạo diễn Nguyễn Võ Nghiêm Minh hay Victor Vũ?
Nhận giải thưởng “không thi đã thắng” (vì chỉ có một mình), Cú và chim se sẻ nghiễm nhiên ra khỏi cuộc đua gay cấn (Cánh diều vàng). Tương tự, Phạm Gia Hân, vai bé Thủy, phim Cú và chim se sẻ, trước đó được xem là người cạnh tranh với Hồng Ánh (phim Trăng nơi đáy giếng) danh hiệu Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất, cũng bất ngờ nhận giải Diễn viên trẻ triển vọng, lần đầu tiên xuất hiện tại giải Cánh diều, đồng nghĩa với việc giải Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất không còn ai để trao xứng đáng ngoài Hồng Ánh !
Và người dẫn chương trình xuất sắc…
Nhanh nhạy và chịu khó học tập… Oscar, buổi trao giải thưởng Cánh diều 2008 trở nên hấp dẫn hơn với sự có mặt của nhiều ngôi sao trong vị trí khách mời, vị trí người trao giải và đặc biệt là người dẫn chương trình-người kết nối đường dây vô cùng quan trọng, giúp một lễ trao giải với nhiều thủ tục lặp đi lặp lại nhưng không nhàm chán, không đơn điệu. Nam tài tử Hugh Jackman đã chứng tỏ điều đó tại lễ trao giải Oscar 81 mới đây, không chỉ bằng tài nghệ hoàn hảo bắt buộc của một ngôi sao Hollywood (diễn xuất, hát, nhảy múa) mà còn bằng kiến thức và sự say mê điện ảnh (dĩ nhiên).
“Sao” Thế Anh – Lan Hương nổi bật trong dàn sao trẻ
dẫn chương trình. Ảnh VNE
Trong lễ trao giải Cánh diều 2008, duy nhất phần trao giải Thành tựu (dành cho NSND Hải Ninh) được tôn vinh bằng những lời trân trọng, chứa chan tình cảm và thật sự hiểu biết của hai nghệ sĩ Thế Anh, Lan Hương là đáng… nghe nhất và hấp dẫn nhất, chứ không phải là sự trình diễn sắc đẹp hoặc những lời “ngoại giao” với điện ảnh của các ngôi sao trẻ. Học Oscar, quá hay đi chứ, nhưng để có “chất” chứ không phải chỉ có “hình”.
Phạm Thị Thu Thủy