Hà Nội, hở ra là xây!
Hơn mười năm năm nay, người Hà Nội đã từng chứng kiến cuộc xâm thực đau buồn của bê tông và sự kháng cự của đất thiêng lịch sử.
(TT&VH) - Hơn mười năm năm nay, người Hà Nội đã từng chứng kiến cuộc xâm thực đau buồn của bê tông và sự kháng cự của đất thiêng lịch sử. Dân thủ đô luôn có cảm giác, hễ hở ra một miếng đất trống là người ta phải xây lên cái gì đó mới xong! Trong cuộc vật lộn nhiều khi không ngang sức ấy, có đôi lần Đất đã thắng. Nhưng nói chung là thua.
Đất thiêng và người Hà Nội đã thắng khi ngăn chặn được hai công trình khủng khiếp bên bờ Hồ Gươm. Đó là Khách Sạn Vàng và tòa nhà Điện Lực, nếu được xây lên thì Hồ Gươm trở thành một cái ao làng. Nhờ công luận nên cái thì phải hạ độ cao, cái thì phải ngưng hẳn. Thắng lợi đó đã củng cố thêm lòng tin vào sức mạnh phản biện của nhân dân và báo chí trước những ý đồ nhắm mắt tận dụng đất và độ cao để kiếm tiền, bất chấp đó là đất gì.
Rồi, đất cũng đã thắng ở đường 19/12 nhờ công luận mạnh mẽ (chắc cũng có sự phù hộ của vong hồn liệt sĩ và nạn nhân kháng chiến) đã gặp sự thông hiểu của vị Chủ tịch thành phố vốn là một kiến trúc sư.
Nhưng Đất đã thua rất nhiều nơi ở Hà Nội trong nhiều thập kỷ qua. Một thủ đô với hàng ngàn biệt thự xinh xắn, với những hàng cây trăm năm tuổi, một Hà Nội huyền ảo và thơ mộng nhiều cây xanh, nhiều hồ nước hình như chỉ còn lại ở một vài khu phố trung tâm được ưu tiên. Do buông lỏng quản lý nhiều năm, đến nay không một ai có thể nói đến phong cách nghệ thuật kiến trúc của thủ đô vốn từng được coi là vào loại đẹp và xinh nhất châu Á. Không biết đó là phong cách gì với những cái tháp Ali Baba, những tòa nhà siêu mỏng, những mặt tiền hội tụ đủ màu mè, kiểu dáng hổ lốn, tạp nham, trọc phú. Cây xanh, không gian thở đã bị bỏ quên, thay vào đó là bê tông và sắt thép ngột ngạt. Đó là phong cách “hở ra là xây” chăng?
Hở ra là xây đã lộ diện rất rõ ở Công Viên Thống Nhất. Lần trước cũng chính công luận đã chặn được một dự án “bán phổi lấy tiền”, hạ cây xanh hàng loạt để biến công viên từng gắn bó với nhiều thế hệ người Hà Nội thành một khu giải trí. Thua keo này người ta sẵn sàng bày keo khác. Đã một khách sạn Daewoo ngốn mấy Ha công viên Thủ Lệ năm xưa, nay người Hà Nội một đêm thức dậy thấy người ta lại ngốn trọn 1 Ha của công viên Thống Nhất với cái tên không hề giấu giếm ý đồ: “Novotel trong Công viên”(Novotel on the Park). Thì ra, dân Hà Nội đổ mồ hôi biến bãi hoang thành đất vàng để cho người ta dễ bán. “Con chim chết vì tiếng hót hay” là thế!
Chúng ta có nhiều, rất nhiều trụ sở, hội trường, khách sạn nguy nga, nơi người dân thường chỉ đứng bên ngoài ngó vào. Và cũng có rất nhiều bến xe, ga tàu hỏa, bệnh viện, khu chung cư xập xệ, chật chội, bí bách, thiếu hụt tiện nghi tối thiểu. Dân chỉ còn được hít thở không khí trong lành không mất tiền ở những lối đi bình yên trong công viên.
Đất thiêng và người Hà Nội đã thắng khi ngăn chặn được hai công trình khủng khiếp bên bờ Hồ Gươm. Đó là Khách Sạn Vàng và tòa nhà Điện Lực, nếu được xây lên thì Hồ Gươm trở thành một cái ao làng. Nhờ công luận nên cái thì phải hạ độ cao, cái thì phải ngưng hẳn. Thắng lợi đó đã củng cố thêm lòng tin vào sức mạnh phản biện của nhân dân và báo chí trước những ý đồ nhắm mắt tận dụng đất và độ cao để kiếm tiền, bất chấp đó là đất gì.
Rồi, đất cũng đã thắng ở đường 19/12 nhờ công luận mạnh mẽ (chắc cũng có sự phù hộ của vong hồn liệt sĩ và nạn nhân kháng chiến) đã gặp sự thông hiểu của vị Chủ tịch thành phố vốn là một kiến trúc sư.
Nhưng Đất đã thua rất nhiều nơi ở Hà Nội trong nhiều thập kỷ qua. Một thủ đô với hàng ngàn biệt thự xinh xắn, với những hàng cây trăm năm tuổi, một Hà Nội huyền ảo và thơ mộng nhiều cây xanh, nhiều hồ nước hình như chỉ còn lại ở một vài khu phố trung tâm được ưu tiên. Do buông lỏng quản lý nhiều năm, đến nay không một ai có thể nói đến phong cách nghệ thuật kiến trúc của thủ đô vốn từng được coi là vào loại đẹp và xinh nhất châu Á. Không biết đó là phong cách gì với những cái tháp Ali Baba, những tòa nhà siêu mỏng, những mặt tiền hội tụ đủ màu mè, kiểu dáng hổ lốn, tạp nham, trọc phú. Cây xanh, không gian thở đã bị bỏ quên, thay vào đó là bê tông và sắt thép ngột ngạt. Đó là phong cách “hở ra là xây” chăng?
Hở ra là xây đã lộ diện rất rõ ở Công Viên Thống Nhất. Lần trước cũng chính công luận đã chặn được một dự án “bán phổi lấy tiền”, hạ cây xanh hàng loạt để biến công viên từng gắn bó với nhiều thế hệ người Hà Nội thành một khu giải trí. Thua keo này người ta sẵn sàng bày keo khác. Đã một khách sạn Daewoo ngốn mấy Ha công viên Thủ Lệ năm xưa, nay người Hà Nội một đêm thức dậy thấy người ta lại ngốn trọn 1 Ha của công viên Thống Nhất với cái tên không hề giấu giếm ý đồ: “Novotel trong Công viên”(Novotel on the Park). Thì ra, dân Hà Nội đổ mồ hôi biến bãi hoang thành đất vàng để cho người ta dễ bán. “Con chim chết vì tiếng hót hay” là thế!
Chúng ta có nhiều, rất nhiều trụ sở, hội trường, khách sạn nguy nga, nơi người dân thường chỉ đứng bên ngoài ngó vào. Và cũng có rất nhiều bến xe, ga tàu hỏa, bệnh viện, khu chung cư xập xệ, chật chội, bí bách, thiếu hụt tiện nghi tối thiểu. Dân chỉ còn được hít thở không khí trong lành không mất tiền ở những lối đi bình yên trong công viên.
Đã đến lúc phải nghĩ đến việc mở rộng thêm nhiều đất thở cho nhân dân và ngừng việc lấn chiếm khoảng không phúc lợi tối thiểu ấy của người dân. Mong hãy đặt thêm một lần nữa việc này lên bàn nghị sự.
Nguyễn Quang Thân
Bản quyền © Báo điện tử Thể thao & Văn hóa - TTXVN