Bao đời nay người nông dân vẫn cần cù bám ruộng vườn, cùng con vật thân thiết nhất là con Trâu. Trâu có ích là vậy nhưng cho tới nay con người vẫn chưa có tượng đài tôn vinh nó.
(TT&VH) - Đồng bằng sông Hồng là cái nôi của người Việt cổ, nơi đây, cha ông ta đã biết cấy cày trồng lúa nước từ thuở khai thiên lập địa. Hạt gạo làm ra thấm bao mồ hôi và cả máu của người nông dân. Bao đời nay người nông dân vẫn cần cù bám ruộng, bám vườn, cùng con vật thân thiết nhất với nhà nông là con Trâu.
Hình ảnh con trâu từ ngàn đời nay gắn bó với người nông dân Việt Nam, đã đi vào văn hóa Việt với biết bao lời ca ngợi. Có được con trâu, là người nông dân giảm đi được nỗi vất vả cực nhọc. Trâu giúp người cày, bừa trên đồng ruộng, người nông dân coi con trâu như một thành viên trong gia đình, khi vui khi buồn, cùng nhau vượt qua gian khó đi đến mùa vàng.
Tượng trâu (Bắc Mỹ) lớn nhất thế giới ở North Dakota, Mỹ
|
Hiện nay, chuẩn bị cho đại lễ Nghìn năm Thăng Long chúng ta còn rất nhiều các tượng đài danh nhân cần xây dựng. Hà Nội vẫn còn “nợ” rất nhiều tượng đài mà vẫn chưa có điều kiện thực hiện. Tôi nghĩ, việc tượng đài linh vật như con trâu hiện nay khi điều kiện cho phép chúng ta sẽ làm.
(TS.KTS Đào Ngọc Nghiêm Phó Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Hà Nội) |
Khi việc đồng áng đã vãn, trâu giúp người kéo gỗ dựng nhà, kéo xe chở lúa... Thanh bình thì giải phóng đôi vai cho người nông dân, khi giặc đến thì trâu lại cùng người ra trận, vận tải quân lương, kéo súng thần công... ra trận. Những con trâu của vùng Thường Tín (Hà Đông xưa) đã cùng đại quân Tây Sơn của vua Quang Trung đại phá đồn Ngọc Hồi, đánh tan 29 vạn quân Thanh mùa Xuân năm Kỷ Dậu cách nay vừa đúng 220 mùa Xuân.
Trong chúng ta, ai mà chẳng hạnh phúc với tuổi thơ cưỡi trâu. Mỗi buổi chiều trên triền đê bên đàn trâu ung dung gặm cỏ, lũ trẻ say sưa với tiếng sáo diều no gió. Cùng những lễ hội Đâm trâu; Chọi trâu; Thi trâu đẹp... đã tạo nên một nét văn hoá riêng của nền văn minh lúa nước. Con trâu đã đi vào truyền thuyết với sự tích trâu vàng hồ Tây, đặc biệt là ca dao tục ngữ trải suốt hàng ngàn năm nay, đời sống của ngưởi nông dân Việt Nam đều gắn liền với trâu: Trên đồng cạn, dười đồng sâu/ Chồng cày, vợ cấy, con trâu đi bừa.
Con trâu có ích với người, thân thiết với người là vậy, nhưng tới nay chúng ta vẫn chưa có được một tượng đài để tôn vinh nó. Hình ảnh con trâu chỉ được lưu lại trong tranh dân gian xưa, còn những nơi tôn nghiêm trâu không được lai vãng tới (có lẽ trâu gắn với hình ảnh lam lũ, vất vả chăng?) Tại các nước châu Âu và Mỹ, tại các trung tâm tài chính ngân hàng như phố Wall (Mỹ) ngay trước cửa là tượng một con bò mộng, biểu tượng của sự vững mạnh. Du khách khắp thế giới đến đây ai cũng tranh thủ chụp ảnh, quay phim để mang về làm kỷ niệm. Trong khi con trâu ở ta con mạnh mẽ hơn con bò một bậc, “yếu trâu còn hơn khoẻ bò!”. Đã đến lúc, chúng ta cần thiết phải có những công trình tôn vinh hình tượng con trâu.

Bức tượng trở thành một điểm đến thu hút khách du lịch của
thành phố này (cao 8m, dài 14m, nặng 60 tấn)
Cách đây gần 1000 năm, Lý Thái Tổ đã xuống chiếu dời đô từ Hoa Lư về Thăng Long. Nơi đây là trung tâm của đồng bằng sông Hông, cái nôi của nền văn hoá Việt, có truyền thuyết trâu vàng hồ Tây và có hẳn một con sông rất đẹp hồi đó vẫn còn đến ngày nay là sông Kim Ngưu. Đề nghị TP Hà Nội, ban tổ chức đại lễ 1000 năm Thăng Long cho phép dựng một biểu tượng con trâu tại một địa điểm thích hợp để tôn vinh nền nông nghiệp nước nhà. Trước đây, thời Pháp thuộc Hà Nội có vườn hoa Canh Nông ở phố Cột Cờ, sau ngày giải phóng đổi thành vườn hoa Chi Lăng, nay thì đổi thành vườn hoa V.I. Lenin.
|
Tại sao có thể dựng tượng cá Basa lại không thể dựng tượng Kim ngưu? |
Đến nay, Hà Nội vẫn chưa có một vườn hoa hay tượng đài nào tôn vinh nghề trồng lúa, nghề lâu đời nhất, có số người hành nghề đông nhất và mãi quan trọng nhất. Có lẽ địa điểm thích hợp nhất để có thể tạo nên hình tượng con trâu đẹp nhất, là nên đặt tượng con trâu bên bờ hồ Tây, vì nơi đây có một không gian đẹp, gắn với truyền thuyết trâu vàng. Tôi cho rằng, địa điểm ngã ba đường Thanh Niên và phố Trấn Vũ vừa mới xây dựng xong một vườn hoa khá đẹp, năm giữa hồ Trúc Bạch và hồ Tây, nếu đặt biểu tượng con trâu ở đây thì thật là đắc địa.
Lê Hùng