Sẽ có Hoa hậu Việt Nam những điều chưa biết phần 3

Cuộc trò chuyện của nguyên TBT báo Tiền phong, nhà thơ Dương Kỳ Anh với TT&VH Cuối tuần đã khá thanh thản và cởi mở khi ông không còn ngồi trên chiếc “ghế nóng”…

(TT&VH Cuối tuần) - Một trong những “tâm bão” dư luận năm 2008 là… người đẹp và các cuộc thi hoa hậu và một người đứng trong “tâm bão” ấy, không ai khác, cũng chính là “cha đẻ” cuộc thi hoa hậu đầu tiên của nước Việt Nam thống nhất: nguyên TBT báo Tiền phong, nhà thơ Dương Kỳ Anh. Nhưng giờ đây, cuộc trò chuyện của ông với TT&VH Cuối tuần đã khá thanh thản và cởi mở khi ông không còn ngồi trên chiếc “ghế nóng”…

“Trăm lời đồn chưa phải là sự thật”...

* Bộ Văn hóa - Thể thao & Du lịch đã bình chọn sự cố liên quan đến cuộc thi Hoa hậu Việt Namlà một trong những vấn đề nổi cộm trong năm 2008. Ông nghĩ gì về điều đó?

- Mỗi người có sự đánh giá khác nhau, nên tôi cũng không quan tâm tới những bình chọn này. Nổi bật hay nổi cộm không là vấn đề, vì năm 2007, Hoa hậu Thế giới người Việt được bình chọn là sự kiện nổi bật. Năm qua báo chí đưa thông tin khá nhiều liên quan đến cuộc thi, mà tôi cũng không hiểu vì sao báo chí khai thác nhiều đến vậy. Đội tuyển bóng đá nam VN có được thành công tại AFF Cup vừa qua cũng bởi Huấn luyện viên Calisto giữ được chính kiến của ông ấy, chứ nếu không, sau những phản ứng của báo chí một thời gian dài, ông ấy đã từ bỏ rồi. Mới đây, cựu Tổng thống Tiệp Khắc cũ, nhà văn Haven, bênh vực một nhà văn bị báo giới nước này chỉ trích, rằng: những người nổi tiếng bị săm soi là điều bình thường...

* Có người nói sự cố xảy ra ở cuộc thi Hoa hậu Việt Nam năm 2008 là ông “gặp hạn”, có người lại nói đấy như “cú loạng choạng cuối đời vì cái đẹp”… Theo ông, “hạn” này là do khách quan hay chủ quan?

- Người Á Đông vẫn gọi là “vận hạn”, nhưng theo tôi, đó chính là thăng trầm của mỗi con người, kể cả mỗi đất nước. Chuyện đó suy cho cùng mới là cuộc sống. Với nước Mỹ, ai ngờ sẽ có sự kiện 11/9, cũng như chẳng ai ngờ nền kinh tế thế giới lại khủng hoảng vào thời điểm này… Những sự cố xảy ra ở cuộc thi Hoa hậu Việt Nam vừa qua bắt nguồn từ ngoài mọi dự tính của BTC. Nói là “hạn” hay “vận” cũng thế thôi.

* Mới đây, khi trả lời báo chí, ông vẫn khẳng định Hoa hậu Trần Thị Thùy Dung là gương mặt xứng đáng. Lập tức, trên các diễn đàn trên mạng, không ít người cho rằng ông bảo thủ…

- Khi tiếp tục khẳng định điều đó, tôi lường trước sẽ có phản ứng. Nhưng người ta phản ứng đơn giản vì người ta không hiểu hết ngọn nguồn nên cũng không trách người ta được. Tôi nói điều ấy để bảo vệ cái Đẹp. Chứ muốn yên thân, im lặng là hơn!

Đây cũng không phải lần đầu tiên tôi bảo vệ cho cái Đẹp và trường hợp Trần Thị Thùy Dung cũng không phải là đặc biệt. Trước đây tôi đã từng bảo vệ Hà Kiều Anh, Phạm Thị Mai Phương, Bùi Bích Phương… Báo chí lên tiếng phải truất vương miện của Hà Kiều Anh, của Mai Phương… Những đồn thổi ác ý, nhưng trăm lời đồn chưa phải là sự thật! Khi lên tiếng trong những sự việc này, trước tiên, tôi bảo vệ nhân phẩm một con người, chứ chưa kể đến đó là người đẹp, hay hoa hậu.

Chương trình giao lưu 20 năm Hoa hậu Việt Nam

* Trần Thị Thùy Dung được trao vương miện là vì một sức ép với BTC, lời đồn này có bao nhiêu phần trăm sự thật, thưa ông?

- Cả đời không ai ép được tôi làm điều gì trái với lương tâm mình. Không ai thay đổi quan điểm của tôi được, kể cả trong tình cảm. Cũng như ở cuộc thi Hoa hậu Việt Nam, không ai ép được Ban giám khảo. Họ là những người có nhân cách. Với trường hợp của Thùy Dung, thực sự trong Ban giám khảo đã có sự nhất trí cao, không ai có ý phản đối hay tỏ ra nghi ngại.

20 năm khởi xướng và tổ chức các cuộc thi hoa hậu, tôi chỉ vì 3 điều. Thứ nhất, vào thời điểm năm 1987-1988, Việt Nam vừa ra khỏi chiến tranh, trong chiến tranh, cái Tôi luôn vì cái Chúng Ta. Nhưng khi hòa bình lập lại, phù hợp với chủ trương Đổi Mới, cái Tôi bản thể, cái tôi chân chính phải được khẳng định. Nhà thơ Nguyễn Trọng Oánh từng viết: “Tôi đi mất hút trong hàng bóng tôi”. Và thi hoa hậu là khẳng định cái Tôi trong thời điểm đó. Trước đây, tôi nghĩ điều này trong thâm tâm, giờ thì có thể nói ra. Nếu cuộc đời là một sân khấu thì con người phải là chủ thể trên sân khấu đó, chứ không phải cơ chế.

Điều thứ hai tôi tâm đắc, thi hoa hậu chính là biểu dương cái đẹp. Câu ca dao “Em như cây quế giữa rừng/ Thơm tho ai biết, ngát lừng ai hay” về thân phận người phụ nữ khiến tôi cảm động... Một cây quế giữa rừng, hay một người đẹp trong hàng vạn người nếu không được phát hiện, biểu dương thì ai biết đến. Không chỉ có thi sắc đẹp, báo Tiền phong cũng là nơi khởi xướng từ rất sớm cuộc thi Tác phẩm tuổi xanh, các giải việt dã... Một chút tâm sự với bạn, đàn ông ai cũng rung động trước cái đẹp. Nhưng “mê gái đẹp” cũng có nhiều kiểu mê. Có người “mê gái” để thăng hoa trong sự sáng tạo nghệ thuật, nhưng có kẻ “mê gái” tầm thường với ý nghĩa chiếm dụng cho bản thân mình.

Thứ ba, tôi vẫn khẳng định thi hoa hậu là hoạt động văn hóa quần chúng. Báo Tiền phong tổ chức cuộc thi Hoa hậu Việt Nam để thu hút thanh niên đến với tờ báo, đến với tổ chức Đoàn… Người tổ chức phải chuyên nghiệp, nhưng đây không thể là hoạt động văn hóa “chuyên nghiệp”. Cũng như không thể kiếm tiền từ những cuộc thi sắc đẹp.

Mọi thứ chức tước đều phù du

* Tôi nhớ con gái ông - nhà thơ trẻ Dương Anh Xuân - từng làm thơ về ông, đại ý rằng, cả đời ông lựa cách để nói lên sự thật. Sau nhiều năm làm báo, và 21 năm giữ chức Tổng biên tập, ông vừa rời khỏi chiếc “ghế nóng” ấy...

- Làm báo là công việc khó, vì phải mang đến cho độc giả thông tin có ích. Tôi không dám nói là hay, vì quan điểm hay hay dở của mỗi người là khác nhau. Tôi chưa bao giờ ngại sự thật, nhưng sự thật ấy phải nói ra như thế nào mà thôi.

* 21 năm ông ở vị trí Tổng biên tập, như vậy có gọi là tham quyền không?

- Thực sự, tôi có nhiều cơ hội hơn thế, nhưng tôi chọn làm báo lâu dài vì với tôi công việc này có ích hơn... Một trong những điều răn của nhà Phật: “Sai lầm lớn nhất của đời người là không biết giữ danh phận của mình”.

Mọi thứ chức tước đều phù du! Điều quan trọng là giữ được nhân cách và nói như cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn “Sống ở trong đời cần có một tấm lòng”…

* Được biết, hiện tại ông đang dành thời gian viết tiếp cuốn Hoa hậu Việt Nam những điều chưa biết tập 3. Liệu sẽ có những chuyện kiểu: Hoa hậu Nguyễn Thị Huyền từng cạo trọc đầu? hay người đẹp Đ.X.M đã có con vẫn đi thi hoa hậu…, thưa ông?

- Tôi viết Hoa hậu Việt Nam những điều chưa biết đến tập thứ 3 nhưng không tạo những tin giật gân mà để đông đảo người đọc thấy rằng, vẻ đẹp luôn mong manh, chọn ra người đẹp là rất khó! Chắc chắn sẽ có nhiều chuyện ít người biết. Đó có thể là chuyện giải thưởng đầu tiên của Hoa hậu Việt Nam trao cho Bùi Bích Phương, giải thưởng này là gì, và bị mất như thế nào. Đó cũng có thể là câu chuyện về Hồng Yến - người mà tôi cho rằng đẹp nhất trong các cuộc thi hoa hậu từ trước tới nay - nhưng không được trao danh hiệu hoa hậu… Rồi những tranh cãi xung quanh quan điểm về cái đẹp… Có lẽ, những điều chưa biết về các cuộc thi hoa hậu sẽ hé mở dần dần.

* Xin cảm ơn ông.

Thu Hằng (thực hiện)