Người dân đói... nước sạch

Nhiều nguyên nhân khác nhau để dẫn đến việc nước “sạch” vẫn chưa được cung cấp đầy đủ cho dân và bà con phải cam chịu sử dụng nước nhiễm phèn.

(TT&VH) - Người dân sống ở khu vực phường 7, 16, quận 8 và phường Bình Trị Đông A, Bình Hưng Hòa, Bình Hưng Hòa A, Tân Tạo, quận Bình Tân TP.HCM… xem việc sử dụng nước sạch là điều “xa xỉ”, thậm chí có những khu vực “đói nước sạch” ròng rã trong nhiều năm qua.

Nhiều nguyên nhân khác nhau để dẫn đến việc nước “sạch” vẫn chưa được cung cấp đầy đủ cho dân và bà con phải cam chịu sử dụng nước nhiễm phèn hoặc chấp nhận mua nước máy từ “đầu nậu” với giá cao.

Giấc mơ nước sạch

Địa bàn phường 16, quận 8 được xem như là khu vực có tốc độ đô thị hóa nhanh trong khoảng 10 năm trở lại đây. Nhưng việc cung cấp nước “sạch” cho các hộ dân sinh sống trên địa bàn nơi có nơi không. Người dân cho biết, Bến Phú Định là tuyến đường chính bao quanh phường 16 đã được Cty cấp nước Chợ Lớn lắp đặt đường ống nước. Nhưng hiện tại, chỉ có thể cung cấp nước cho các hộ dân nằm phía ngoài, còn các hộ dân nằm sâu trong hẻm vẫn phải xài nước giếng khoan nhiễm phèn, hoặc mua nước sạch từ các hộ dân khác đã được cung cấp nước từ Cty trên với giá từ 10.000 - 15.000 đồng/ m3.

Kiểm tra nước sạch

Anh Sơn, tài xế xe bồn cấp nước, thường xuyên cung cấp nước khu vực này, cho biết, một bồn nước 5,5 m3 được chuyên chở tới cho một đại lý phân phối nước sạch với giá 28.600 đồng. Đại lý bán lại cho người dân với giá 5.000 đồng/200 lít nước, trong đó bao gồm cả tiền thuê xe đẩy nước về nhà. Những người mua nước từ đại lý chủ yếu phục vụ cho việc nấu ăn và làm nước uống. Còn việc sinh hoạt tắm, giặt thì dùng nước giếng nhiễm phèn.

Ông Phạm Mạnh Đức, GĐ Cty cấp nước Chợ Lớn, cho biết: Từ năm 2004 đã khởi động dự án cung cấp nước máy cho một phần khu vực dân cư thuộc địa bàn phường 16, nhưng việc cung cấp nước cho địa bàn này không thực hiện được do phải chờ hệ thống phân phối nước từ nhà máy Tân Hiệp. Đến khoảng cuối năm 2006 mới có nước về. Việc thực hiện các dự án tiếp theo từ năm 2007 đến nay, sẽ đảm bảo cung cấp nước máy cho khoảng 90% hộ dân.

Vấn đề đặt ra ở đây là, tại sao việc cung cấp nước “sạch” không theo kịp tốc độ đô thị hóa các vùng dân cư trên địa bàn thành phố? Ông Phạm Mạnh Đức khẳng định “Ngành nước đã nhìn nhận rõ vấn đề này. Việc đảm bảo tiến độ cấp nước theo kịp đô thị hóa là nằm ngoài tầm tay của chúng tôi. Đây không phải là yếu kém của ngành nước, mà sự phát triển đô thị ồ ạt không theo qui hoạch. Do đó, có chạy theo cũng không nổi”.

Qui hoạch treo 17 năm, dân chịu cực

Khu phố 6, phường 7, quận 8, TP.HCM có trên dưới 512 hộ với khoảng 2.295 nhân khẩu. Từ nhiều năm nay, phần lớn những người dân sống tại khu vục này sử dụng nguồn nước sinh hoạt chính là nước nhiễm phèn được lấy từ giếng khoan do tư nhân cung cấp với giá trung bình 7.000 đồng/m3.

Bể lọc nước của người dân

Ông Nguyễn Văn Lâm, người dân sống lâu năm tại đây cho biết, hầu hết những người dân sinh sống tại khu vực này đều là dân nghèo, trình độ văn hóa thấp, công việc chủ yếu là đi làm công nhân cho các xí nghiệp, buôn bán rau củ quả... Nên hầu hết các hộ gia đình không có khả năng tự “đóng giếng” vì chi phí khá cao khoảng 4,5 triệu đồng/1 giếng với độ sâu khoảng từ 135m đến 140m. Bên cạnh đó, nước giếng được mua về từ tư nhân cung cấp đã được xử lý lọc phèn nhưng vẫn không ăn thua. Các hộ có điều kiện đều phải tự thiết kế hệ thống lọc phèn theo qui trình khá đơn giản trước khi sử dụng, bao gồm nước mua về sẽ được tiếp tục lọc qua lớp cát, lớp than đá và cuối cùng là sỏi. Khi được hỏi đến việc xử lý lọc sinh học, diệt khuẩn, ông Nguyễn Văn Lâm cười và nói “cái đó thì không biết”. Được ông Nguyễn Văn Lâm dẫn đi tham quan “hệ thống lọc phèn” của gia đình, chúng tôi thấy bể lọc bám đầy phèn và nước có màu vàng sậm, nổi váng, có vị chua rất khó chịu.

Anh Lê Bình Nghĩa, Trưởng Ban điều hành khu phố 6, cho biết: khu phố 6 bao gồm 10 tổ dân phố đều nằm trong diện quy hoạch cho 4 dự án, bao gồm: Trung tâm thương mại Bình Điền, khu tái định cư Bến Lức, khu dân cư Bình Điền, khu D và E – đô thị mới Nam Sài Gòn. Thông tin qui hoạch bắt đầu từ năm 1992, dự án bắt đầu khởi động năm 1996 và quyết liệt từ năm 1998 đến năm 2001. Nhưng đến nay, dự án Trung tâm thương mại Bình Điền, khu tái định cư Bến Lức, khu dân cư Bình Điền đã tiến hành giải tỏa xong được 4 tổ, còn lại 6 tổ đang tiếp tục “mỏi mòn” chờ giải tỏa, nhưng không biết đến khi nào. Anh tâm sự, “Ban điều hành khu phố đã tổ chức họp nhân dân từ năm ngoái về việc đưa nước máy vào cho dân. Người dân rất đồng tình. Nhưng Cty cấp nước trả lời không thể thực hiện được. Vì không có tuyến nước cấp 3, nên không đưa được nước vào cho dân. Và nếu lắp đặt đường ống nước thì đi qua khu qui hoạch của dự án nhưng vẫn chưa tiến hành giải tỏa, san lấp mặt bằng giao cho Ban quản lý dự án.

Ông Phạm Mạnh Đức cho biết thêm: “Đụng đến ranh giới của khu vực giải tỏa là không có Cty cấp nước nào dám đầu tư vào khu vực này. Chúng tôi là doanh nghiệp, nếu đầu tư tiền lắp đặt đường ống dẫn nước vào khu vực này được 1, 2 năm, lỡ đập bỏ do tiến hành giải tỏa thì coi như là doanh nghiệp bỏ tiền ra đầu tư, nhưng không thu lại được vốn. Bên cạnh đó, chúng tôi vẫn có giải pháp tạm thời cho các hộ dân sinh sống trong khu vực giải tỏa. Cty sẽ lắp 1 đồng hồ cái nằm ngoài ranh giới của khu vực giải tỏa, người dân tự làm đường ống kéo nước vào sử dụng”.

Ông Đức cũng cho biết, tình hình thiếu nước “sạch” còn diễn ra trên nhiều địa bàn quận, huyện khác như: Nhà Bè, Bình Chánh, Bình Tân. Từ cuối năm 2008 cho đến năm 2009, Cty cấp nước Chợ Lớn sẽ thực hiện 4 dự án phát triển mạng lưới cấp nước tại quận Bình Tân, vì hiện nay có hơn 50% hộ dân còn thiếu nước “sạch” tập trung ở các phường Bình Hưng Hòa A, Bình Hưng Hòa, Tân Tạo và Bình Trị Đông A.

Ngày nước “sạch” về còn rất xa!?

Anh Đức