Ba triều đại Trung Hoa sụp đổ vì… gió mùa?!
Gió mùa mùa Hạ tương quan với sự biến đổi của mặt trời, Bắc bán cầu và nhiệt độ ở Trung Quốc, sự tan băng ở dẫy núi Alpe và những thay đổi của văn hóa Trung Hoa”.
(TT&VH) - Một nhóm nghiên cứu Mỹ và Trung Quốc đã tiến hành một cuộc nghiên cứu khoa học mà qua đó họ nhận thấy có sự tương quan mạnh mẽ giữa gió mùa mùa Hạ ở châu Á với các sự kiện lịch sử Trung Quốc.
Kết quả củacông trình nghiên cứu của các nhà khoa học, do ông Zhang Pingzhong thuộc trường ĐHTH Lan Châu phụ trách, vừa được đăng tải trên tạp chí Science, trong đó khẳng định những cơn gió mùa yếu trong mùa Hạ có liên quan đến sự sụp đổ của các triều đại nhà Đường, Nguyên và Minh. Nhóm nghiên cứu này đã phát hiện ra măng đá 1.810 năm tuổi, dài 11,8 cm, tại hang Wanxiang thuộc tỉnh Cam Túc, Tây Bắc Trung Quốc, nơi các đợt gió mùa châu Á thổi qua.
“Gió mùa mùa Hạ bắt nguồn từ Ấn Độ Dương và tràn qua Trung Quốc. Khi gió mùa mạnh hơn, nó tiến sâu vào vùng Tây Bắc Trung Quốc”, ông Hai Cheng, thành viên trong nhóm nghiên cứu, thuộc trường ĐHTH Minnesota, nói.
Đo khối lượng của các nguyên tố uranium và thorium và phân tích các “dấu hiệu” của 2 loại oxygen trong măng đá, các nhà nghiên cứu đã nối kết sự biến đổi của gió mùa với thời kỳ bùng nổ và suy thoái của nhiều triều đại Trung Hoa. Quan trọng hơn, họ còn phát hiện ra mối liên kết giữa sự biến đổi bất thường của các đợt gió mùa cùng sự thay đổi văn hóa ở châu Âu và Mỹ. Ví như, gió mùa yếu trong mùa Hạ trong thời kỳ từ năm 850 đến năm 940 trùng với 6 thập kỷ của triều đại nhà Đường (618-907). Thời kỳ đó, các đợt gió mùa suy yếu làm giảm mưa, gây nên khô hạn khiến mùa màng kém, gây hoang mang trong dân chúng và dẫn tới sự suy sụp của đời Đường. Giai đoạn khô hạn này còn xuất hiện trong thời kỳ suy vi của nền văn minh Maya ở Trung Mỹ. Song ví dụ khác cho thấy, gió mùa mùa Hạ được tăng cường vào năm 960 và năm 1020, đúng 6 thập kỷ của triều đại Nam Tống (960-1127). Thời kỳ đó triều đại Nam Tống luôn có mùa màng bội thu và xã hội ổn định.
Các nhà nghiên cứu kết luận trong bản báo cáo: “Gió mùa mùa Hạ tương quan với sự biến đổi của mặt trời, Bắc bán cầu và nhiệt độ ở Trung Quốc, sự tan băng ở dẫy núi Alpe và những thay đổi của văn hóa Trung Hoa”.
Kết quả này tương đồng với cuộc nghiên cứu trước đây của các nhà khí hậu học Trung Quốc và Đức. Họ đã tìm thấy sự tương quan giữa các đợt gió mùa suy yếu và sự suy thoái của triều đại Đường sau khi phân tích các chất có từ tính, lượng titan trong cặn của một chiếc hồ ở Tây Nam Trung Quốc.
“Nghiên cứu của chúng tôi cho thấy sự thay đổi khí hậu đã tác động một phần tới nền văn hóa toàn cầu”, ông Larry Edwards, nhà địa chất thuộc trường ĐHTH Minnesota đồng thời là thành viên của nhóm nghiên cứu Trung-Mỹ cho biết.