Phá tan bão bằng... bột sắn
Ý tưởng của GS Lê Đình Quang, phó giám đốc Trung tâm KHCN Khí tượng - Thủy văn vừa đưa ra đã nhận được nhiều phản biện của các nhà khoa học.
Ý tưởng của GS Lê Đình Quang, phó giám đốc Trung tâm KHCN Khí tượng - Thủy văn vừa đưa ra đã nhận được nhiều phản biện của các nhà khoa học.
Chúng ta có thể “bẻ gãy” một cơn bão, hoá giải nó từ lớn thành nhỏ, nhỏ thành không bằng việc dùng một dàn máy bay phun hóa chất trực tiếp vào tâm bão.
Bột sắn và 8 triệu USD để “trị”một cơn bão
Chứng minh cho ý tưởng trên, GS Quang cho biết, Trung tâm Vinagama tại TP HCM đã chế tạo thành công vật liệu siêu hấp thụ nước từ tinh thể bột sắn. Nếu sử dụng thêm một số hoá chất khác cùng với phương pháp chiếu tia phóng xạ, loại vật liệu này có thể hút giữ nước gấp 400 lần thể tích của nó.
Ý tưởng GS Quang là dùng vật liệu làm từ hút ẩm bột săn trị bão.
GS Quang mô tả: “Khi nghe tin dự báo về một cơn bão có thể ảnh hưởng đến Việt Nam, chúng ta sẽ huy động một dàn máy bay bay vào tâm điểm đang hình thành bão, rải lên tâm bão khoảng 14 tấn vật liệu siêu hút ẩm. Lượng vật liệu này sẽ hút toàn bộ độ ẩm mà khối mây đang liên kết để hình thành mưa. Không có mưa tức là không thể có bão. Có thể phun vật liệu này trước 24h hay 48h tuỳ vào từng cơn bão”.
Theo tính toán của GS Quang, loại vật liệu này có giá từ 30.000-35.000đ/kg. Như vậy, mỗi lần "trị" bão sẽ mất khoảng 420 triệu đồng tiền vật liệu. Tuy nhiên, chưa thể tính toán cụ thể sẽ phải đầu tư tổng chi phí sẽ là bao nhiêu, vì còn việc đầu tư máy bay, đào tạo con người, sản xuất vật liệu siêu hút ẩm… “Sẽ rất tốn kém để thực hiện ý tưởng này. Hiện công nghệ “điều khiển” bão mới chỉ được nghiên cứu thử nghiệm ở một số nước”, GS Quang nói.
Theo thông tin GS Quang cung cấp, Công ty Dyn-O-Mat có trụ sở tại bang Florida (Mỹ) tuyên bố đã sáng chế thành công vật liệu Dyn-O-Gel, một loại polymer có khả năng hút lượng nước nặng gấp 1.500 lần.
Công ty này tính toán, chỉ cần 8 triệu USD để trị một cơn bão. Người ta cũng đã thử nghiệm Dyn-O-Gel với chi phí 40.000USD, kết quả là một cơn bão đã bị biến mất. Thế nhưng mãi đến sau này, dự án đã không được triển khai thực tế ở Mỹ.
Không hoang đường, nhưng khó khả thi
GS TS Đinh Văn Ưu, Chủ nhiệm bộ môn Hải dương học, Giám đốc Trung tâm Động lực học và Môi trường biển cho rằng ý tưởng không khả thi. Theo GS Ưu, sắp tới có thể có công nghệ hiện đại, nhưng đến thời điểm này chưa có công nghệ nào có thể khống chế được bão.
"Nếu khả thi thì nước Mỹ đã làm. Để ngăn được một cơn bão, các nhà khoa học trên thế giới đã mất nhiều công sức nghiên cứu nhưng vẫn chưa thành công" GS Ưu khẳng định.
Những cơn bão nhiệt đới vẫn thường xuyên để lại hậu quả nghiêm trọng cho cả những nước phát triển như Mỹ.
Còn bà Dương Liên Châu – Phó giám đốc Trung tâm Dự báo khí tượng thuỷ văn cho biết: “Đúng là trước đây Mỹ và Nhật Bản cũng có ý tưởng phá hoặc làm giảm cường độ của cơn bão. Nhưng tất cả mới chỉ là ý tưởng, chưa có ai đưa ra quyết định phá bão bằng cách nào và bắt đầu từ đâu”.
Không bình luận về ý tưởng của GS Quang, nhưng bà Châu đưa ra dẫn chứng: Nguyên nhân hình thành bão cũng mới chỉ là giả thuyết chứ chưa khẳng định cụ thể. Khi giải quyết một vấn đề, phải biết rõ nguyên nhân thì mới giải quyết được. Ở đây, các hình thái thời tiết nguy hiểm đôi khi vẫn là một “ẩn số” nên sẽ rất khó khăn cho việc ngăn chặn chúng.
“Đặt giả thiết, khi phóng ảnh vệ tinh, thấy cơn bão đang di chuyển theo hướng Tây, tính một giờ bão sẽ đi đến một điểm nào đó để người ta phun “vật liệu” này lên. Nhưng có rất nhiều cơn bão chuyển hướng đột ngột thì làm sao có thể phun trực tiếp hoá chất vào chính tâm bão?”, bà Châu nói.
GS. Ưu cũng cho rằng: Quan trọng nhất để ngăn chặn được là biết cơ chế, điều này không quá khó nhưng phải có công nghệ. Hiện nay, chưa có công nghệ này. Hiểu đơn giản, bão là do độ ẩm lên quá cao nhưng với năng lượng cực kỳ lớn, không dễ gì chuyển từ dạng này sang dạng khác. GS. Ưu nhấn mạnh: “Nếu nghĩ rằng có thể làm tan một tập hợp các mây lớn xem ra là “không thể”, không đánh giá là hoang đường nhưng tôi cho rằng điều này không hiện thực”.
Riêng GS Quang vẫn một mực tin rằng, ý tưởng nêu trên có thể thành hiện thực trong vòng 50 năm tới hoặc lâu hơn nữa. “Muốn vậy, ngay từ bây giờ, Việt Nam nên có một đơn vị, hay một nhóm bắt tay vào nghiên cứu, phát triển ý tưởng này. Khi tiềm lực kinh tế đủ mạnh, công nghệ có sẵn, lúc đó, hoá giải bão là điều trong tầm tay”.
Chúng ta có thể “bẻ gãy” một cơn bão, hoá giải nó từ lớn thành nhỏ, nhỏ thành không bằng việc dùng một dàn máy bay phun hóa chất trực tiếp vào tâm bão.
Bột sắn và 8 triệu USD để “trị”một cơn bão
Chứng minh cho ý tưởng trên, GS Quang cho biết, Trung tâm Vinagama tại TP HCM đã chế tạo thành công vật liệu siêu hấp thụ nước từ tinh thể bột sắn. Nếu sử dụng thêm một số hoá chất khác cùng với phương pháp chiếu tia phóng xạ, loại vật liệu này có thể hút giữ nước gấp 400 lần thể tích của nó.
GS Quang mô tả: “Khi nghe tin dự báo về một cơn bão có thể ảnh hưởng đến Việt Nam, chúng ta sẽ huy động một dàn máy bay bay vào tâm điểm đang hình thành bão, rải lên tâm bão khoảng 14 tấn vật liệu siêu hút ẩm. Lượng vật liệu này sẽ hút toàn bộ độ ẩm mà khối mây đang liên kết để hình thành mưa. Không có mưa tức là không thể có bão. Có thể phun vật liệu này trước 24h hay 48h tuỳ vào từng cơn bão”.
Theo tính toán của GS Quang, loại vật liệu này có giá từ 30.000-35.000đ/kg. Như vậy, mỗi lần "trị" bão sẽ mất khoảng 420 triệu đồng tiền vật liệu. Tuy nhiên, chưa thể tính toán cụ thể sẽ phải đầu tư tổng chi phí sẽ là bao nhiêu, vì còn việc đầu tư máy bay, đào tạo con người, sản xuất vật liệu siêu hút ẩm… “Sẽ rất tốn kém để thực hiện ý tưởng này. Hiện công nghệ “điều khiển” bão mới chỉ được nghiên cứu thử nghiệm ở một số nước”, GS Quang nói.
Theo thông tin GS Quang cung cấp, Công ty Dyn-O-Mat có trụ sở tại bang Florida (Mỹ) tuyên bố đã sáng chế thành công vật liệu Dyn-O-Gel, một loại polymer có khả năng hút lượng nước nặng gấp 1.500 lần.
Công ty này tính toán, chỉ cần 8 triệu USD để trị một cơn bão. Người ta cũng đã thử nghiệm Dyn-O-Gel với chi phí 40.000USD, kết quả là một cơn bão đã bị biến mất. Thế nhưng mãi đến sau này, dự án đã không được triển khai thực tế ở Mỹ.
Không hoang đường, nhưng khó khả thi
GS TS Đinh Văn Ưu, Chủ nhiệm bộ môn Hải dương học, Giám đốc Trung tâm Động lực học và Môi trường biển cho rằng ý tưởng không khả thi. Theo GS Ưu, sắp tới có thể có công nghệ hiện đại, nhưng đến thời điểm này chưa có công nghệ nào có thể khống chế được bão.
"Nếu khả thi thì nước Mỹ đã làm. Để ngăn được một cơn bão, các nhà khoa học trên thế giới đã mất nhiều công sức nghiên cứu nhưng vẫn chưa thành công" GS Ưu khẳng định.
Còn bà Dương Liên Châu – Phó giám đốc Trung tâm Dự báo khí tượng thuỷ văn cho biết: “Đúng là trước đây Mỹ và Nhật Bản cũng có ý tưởng phá hoặc làm giảm cường độ của cơn bão. Nhưng tất cả mới chỉ là ý tưởng, chưa có ai đưa ra quyết định phá bão bằng cách nào và bắt đầu từ đâu”.
Không bình luận về ý tưởng của GS Quang, nhưng bà Châu đưa ra dẫn chứng: Nguyên nhân hình thành bão cũng mới chỉ là giả thuyết chứ chưa khẳng định cụ thể. Khi giải quyết một vấn đề, phải biết rõ nguyên nhân thì mới giải quyết được. Ở đây, các hình thái thời tiết nguy hiểm đôi khi vẫn là một “ẩn số” nên sẽ rất khó khăn cho việc ngăn chặn chúng.
“Đặt giả thiết, khi phóng ảnh vệ tinh, thấy cơn bão đang di chuyển theo hướng Tây, tính một giờ bão sẽ đi đến một điểm nào đó để người ta phun “vật liệu” này lên. Nhưng có rất nhiều cơn bão chuyển hướng đột ngột thì làm sao có thể phun trực tiếp hoá chất vào chính tâm bão?”, bà Châu nói.
GS. Ưu cũng cho rằng: Quan trọng nhất để ngăn chặn được là biết cơ chế, điều này không quá khó nhưng phải có công nghệ. Hiện nay, chưa có công nghệ này. Hiểu đơn giản, bão là do độ ẩm lên quá cao nhưng với năng lượng cực kỳ lớn, không dễ gì chuyển từ dạng này sang dạng khác. GS. Ưu nhấn mạnh: “Nếu nghĩ rằng có thể làm tan một tập hợp các mây lớn xem ra là “không thể”, không đánh giá là hoang đường nhưng tôi cho rằng điều này không hiện thực”.
Riêng GS Quang vẫn một mực tin rằng, ý tưởng nêu trên có thể thành hiện thực trong vòng 50 năm tới hoặc lâu hơn nữa. “Muốn vậy, ngay từ bây giờ, Việt Nam nên có một đơn vị, hay một nhóm bắt tay vào nghiên cứu, phát triển ý tưởng này. Khi tiềm lực kinh tế đủ mạnh, công nghệ có sẵn, lúc đó, hoá giải bão là điều trong tầm tay”.
|
Năm 1998, GS TS Lê Đình
Quang và GS TS Trần Duy Bình chủ trì xây dựng Đề án Làm mưa nhân tạo ở
Tây Nguyên của Viện Khí tượng - Thủy văn đã xây dựng đề án làm mưa nhân
tạo cho vùng Tây Nguyên. |
Theo Đất Việt
Bản quyền © Báo điện tử Thể thao & Văn hóa - TTXVN