Trong số những phụ nữ thuỷ chung, yêu thương chồng hết mình và đồng thời là “bệ đỡ” cho chồng trong sự nghiệp, người ta không thể không nhắc tới Sofya Andreyevna Bers.
(TT&VH) - Trong số những phụ nữ thuỷ chung, yêu thương chồng hết mình và đồng thời là “bệ đỡ” cho chồng trong sự nghiệp, người ta không thể không nhắc tới Sofya Andreyevna Bers - bạn đời của đại văn hào Nga Lev Tolstoy.
|
Vợ Tolstoy trong một bức tranh |
Khi mới quen với Sofya Andreyevna Bers, con gái một bác sĩ gốc Đức ở Moskva. Lúc đó Tolstoy đã 40 tuổi, còn Sofya mới chỉ 17. Tolstoy nhận thấy đây là sự chênh lệch tuổi tác quá lớn và dù tình yêu có kết thúc bằng hôn nhân, thì quan hệ vợ chồng giữa hai người sẽ khó bền và sớm muộn người phụ nữ trẻ sẽ bỏ đi lấy người khác, trẻ hơn nhiều. Xuất phát từ mặc cảm này, Tolstoy đã viết cuốn tiểu thuyết đầu tiên của mình có tựa đề Hạnh phúc gia đình.
Song trên thực tế, cuốn tiểu thuyết của Tolstoy lại diễn biến hoàn toàn theo hướng khác. Sau ba năm yêu say đắm Sofya, mùa Thu năm 1862, Tolstoy cưới nàng làm vợ và, thật bất ngờ, cuộc sống gia đình của nhà văn lại rất hạnh phúc. Tolstoy đã tìm thấy ở vợ mình không chỉ là người bạn đời chung thuỷ và yêu thương chồng hết mực, mà còn là một trợ thủ đắc lực trong mọi hoạt động, từ viết văn cho đến những công việc bình thường khác. Sofya từng chép đi chép lại nhiều lần những cuốn tiểu thuyết mà chồng mình đã sửa chữa, chỉnh lý và bổ sung. Đặc biệt Sofya đã chép lại 7 lần cuốn tiểu thuyết sử thi Chiến tranh và hoà bình dài 1.000 trang theo khổ giấy thời đó. Hơn thế, Sofya còn tốc ký những ý tưởng sáng tác mới của chồng. Với sự nhạy cảm văn chương của mình, bà đã cùng ông gia công lại những câu văn còn thô mộc, giúp chúng trở nên trau chuốt và có hình ảnh hơn.
Đối với Tolstoy 12 năm đầu sau khi cưới, nhờ sự hỗ trợ rất đắc lực của người bạn đời trẻ, thông minh, tế nhị và cũng rất yêu văn chương, Tolstoy đã có được niềm hưng phấn văn học đến tột cùng và có thể coi đây là thời kỳ văn nghiệp nở rộ nhất của Tolstoy, mà đỉnh cao là thiên tiểu thuyết sử thi Chiến tranh và hoà bình và cuốn tiểu thuyết tâm lý xã hội Ana Karenina. Tác phẩm thứ nhất là sự thành công phi thường của Tolstoy, trong đó miêu tả những sự kiện của cuộc chiến tranh chống lại Napoleon 1805 và cuộc chiến tranh giữ nước 1812 của toàn dân Nga. Các nhà phê bình văn học nổi tiếng của nhiều nước đã coi đây là tác phẩm sử thi vĩ đại nhất của nền văn học mới của châu Âu. Hai vấn đề chiến tranh và hòa bình mà Tolstoy nói tới cách đây một thế kỷ rưỡi vẫn còn nguyên giá trị thời sự cho đến hôm nay.
|
Hai nhân vật Tolstoy và Sofya (do Christopher Plummer và Helen Mirren đóng) trong phim The Last Station của đạo diễn Michael Hoffman |
Tác phẩm thứ hai là cuốn tiểu thuyết Ana Karenina khắc hoạ cuộc đời một phụ nữ Nga xinh đẹp nhưng bất hạnh trong tình yêu và cuộc sống gia đình. Vấn đề quyền được hưởng hạnh phúc cá nhân mà Tolstoy nhắc đến dưới góc độ đời thường và triết lý cũng để lại cho đời nay những bài học giá trị về đạo lý và lối sống. Cả hai tác phẩm này đều đã được các nhà điện ảnh Nga và nhiều nước chuyển thể thành phim.
Như vậy, thành công của Tolstoy trong văn nghiệp không thể tách rời khỏi tình yêu hết mình, sự chung thuỷ và sự hỗ trợ của người bạn đời kém nhà văn 24 tuổi. Sofya đã sinh cho Tolstoy 13 người con. Hiện có một hậu duệ của nhà văn Nga vĩ đại là giám đốc nhà bảo tàng-tưởng niệm Lev Tolsoy nằm trên khu đất vốn trước đây là điền trang Yasnaya Polyana của ông.
Bảo Nguyên
