Có người lạc quan: Việt Nam có thể trở thành một Venezuela của Đông Nam Á khi có tới 3 cuộc thi sắc đẹp tầm vóc thế giới được tổ chức tại Việt Nam năm nay.
(TT&VH Cuối tuần) - Tối Chủ nhật tuần này, 31/8, Việt Nam sẽ có thêm một hoa hậu nữa đăng quang. Đây có lẽ chưa phải là danh hiệu hoa hậu cuối cùng của một năm giữ kỷ lục về các cuộc thi sắc đẹp và cũng là một năm Việt Nam trở thành điểm ngắm của 3 cuộc thi sắc đẹp tầm vóc thế giới - Hoa hậu Hoàn Vũ, Hoa hậu Thế giới và Hoa hậu Quý bà. Có người lạc quan: Việt Nam có thể trở thành một Venezuela của Đông Nam Á!
Đêm chung kết cuộc thi Hoa hậu Việt Nam vào ngày 31/8 tới đây đánh dấu 20 năm cuộc thi hoa hậu đầu tiên được tổ chức trên đất nước Việt Nam thống nhất. Và dù mới bước vào “đấu trường nhan sắc” thế giới chưa bao lâu, các người đẹp Việt Nam đã lập thành tích 2 lần lọt vào top 15 (Nguyễn Thị Huyền trong cuộc thi Hoa hậu Thế giới 2004, Nguyễn Thùy Lâm trong cuộc thi Hoa hậu Hoàn Vũ 2008), 2 lần vào top 20 (Phạm Mai Phương và Mai Phương Thúy trong cuộc thi Hoa hậu Thế giới năm 2002 và 2006). Thế nhưng dường như thành công nằm ở “yếu tố tự nhiên” là chính.
*Dường như nhan sắc Việt Nam rất có “tiềm năng”. Song nhiều cuộc thi trong nước vẫn “nhôm nhoam”, vẫn “có chuyện”, từ chuyện giải thưởng đến chuyện tráo hồ sơ thí sinh. Và người đẹp Việt Nam tham gia các cuộc thi quốc tế cũng gặp nhiều chuyện lộn xộn, khi thì “thi lậu”, lúc “tới trễ”, người “mất đồ”, người “đĩa nhạc bị hỏng” đến nỗi phải bỏ cả thi tài năng. Chúng ta đã nói nhiều đến chuyện chuyên nghiệp trong tổ chức thi hoa hậu, thậm chí công nghệ đào tạo hoa hậu, nhưng thực tế như thế nào?
- Nhà thơ Dương Kỳ Anh ,Tổng biên tập báo Tiền Phong, Trưởng BTC cuộc thi Hoa hậu Việt Nam : Chúng ta chưa hề có cái gọi là “công nghệ đào tạo” hoa hậu, dù điều này đã phổ biến ở khá nhiều nước trên thế giới. Thực tế cũng có một số trung tâm đào tạo nhưng chưa chuyên nghiệp. Chuyên nghiệp ở đây là chuyên nghiệp trong cả tổ chức thi, đào tạo và tư vấn. Như khâu tổ chức, báo Tiền Phong đã có kinh nghiệm 20 năm tổ chức thi hoa hậu, tính chuyên nghiệp đã khá, nhưng chưa thực sự tốt vì cũng chỉ là công việc tay trái. Còn việc đào tạo cho các người đẹp, theo tôi là phải làm rất nhiều việc, không chỉ dạy trang điểm, đi đứng, ăn mặc mà phải bồi dưỡng cả vẻ đẹp tâm hồn, kiến thức ứng xử, hiểu biết xã hội, chính trị...

- Bà Thúy Nga, Gíam đốc Công ty Elite Việt Nam : Các nước trên thế giới từ lâu đã có công nghệ đào tạo hoa hậu, người mẫu. Thậm chí họ được đầu tư nhiều tiền bạc để hoạt động vì thí sinh đến với các cuộc thi quốc tế đều quảng bá cho hình ảnh của đất nước, con người xứ sở họ và thắng lợi của thí sinh sẽ đem lại vinh dự lớn cho đất nước. Tôi biết ở nhiều quốc gia, các em bé có thể hình tốt, có năng khiếu đã được đào tạo từ rất sớm, thậm chí từ khi chỉ... 5 tuổi. Quy trình đào tạo này rất nghiêm ngặt và chuyên nghiệp. Các em học từ cách ăn uống (không nhai nhóp nhép, há miệng), cách ngồi sao cho duyên dáng, lịch sự, cách nói chuyện sao cho hấp dẫn, cách ăn mặc khi dự tiệc, và đặc biệt là các bài học về hình thể, năng khiếu, dinh dưỡng. Các thí sinh được đào tạo hàng năm trời mới có thể tự tin đi tham dự các cuộc thi trong nước và tiếp tục đến với những cuộc thi quốc tế. Còn ở Việt Nam chưa hề có công nghệ đào tạo hoa hậu. Việc đào tạo này là một nhu cầu cần thiết và bắt đầu phải trở thành công nghệ chuyên nghiệp như các nước đã làm nếu chúng ta mong muốn có những thí sinh thắng giải cao trong các cuộc thi lớn trên thế giới.
* Nói hoa hậu đi thi quốc tế là mang theo cả hình ảnh Việt Nam ra thế giới, nhưng các cơ quan quản lý mới chỉ làm nhiệm vụ cấp phép. Còn các công ty giữ bản quyền thì cũng chỉ đưa đi thi là hết. Vậy ai sẽ lo đào tạo đây?
![]() Hoa hậu Việt Nam qua các thời kỳ: Hoa hậu Diệu Hoa, Hoa hậu Thu Thủy, Hoa hậu Ngọc Khánh, Hoa hậu Mai Phương, Hoa hậu Nguyễn Thị Huyền. |
- Bà Thúy Nga : Elite Việt Nam là công ty đầu tiên và duy nhất ở Việt Nam giành được bản quyền đưa thí sinh tham dự các cuộc thi lớn như Hoa hậu Thế giới, Hoa hậu Quốc tế, Hoa hậu Trái đất, Hoa hậu Du lịch Quốc tế và hơn 30 cuộc thi khác trên thế giới. Năm 2002 là năm đầu tiên Việt Nam cử đại diện của mình đến với cuộc thi Hoa hậu Thế giới, sau đó Elite lần lượt tìm kiếm, phối hợp với các cuộc thi trong nước để đưa đại diện Việt Nam đến với các cuộc thi sắc đẹp trên thế giới. Thực tế, các thí sinh từ trước đến nay được Elite Việt Nam đưa đi thi quốc tế chỉ là thí sinh thắng giải các cuộc thi trong nước. Các hoa hậu Mai Phương, Nguyễn Thị Huyền, Mai Phương Thúy và mới đây là Á hậu Minh Thu đều được các chuyên gia có kinh nghiệm của Elite huấn luyện các kỹ năng trước khi lên đường. Nhưng nói thật, khóa đào tạo ngắn ngày này thực sự không có nhiều tác dụng vì như tôi đã nói ở trên, việc đào tạo phải là cả một quá trình chứ không đơn thuần chỉ từ sau khi đoạt giải. Qua nhiều lần đưa thí sinh đến với các cuộc thi, điều mà Elite nhận thấy là người đẹp các nước có bề dày thành tích như Venezuela, Brazil, Mỹ, Anh, Hàn Quốc, Nhật Bản... đều rất tự tin và được chuẩn bị kỹ lưỡng từ tinh thần, sức khỏe đến trang phục thi đấu, kỹ năng... Những người đẹp này sau khi đoạt giải ở các cuộc thi trong nước thì có cả một ê kíp chuyên nghiệp đào tạo tiếp các kỹ năng để thi đấu với đấu trường sắc đẹp thế giới. So với các nước khác, Việt Nam chỉ là “lính” mới nên việc các người đẹp của chúng ta còn bỡ ngỡ là chuyện dễ hiểu, chưa nói đến chuyện lối sống của người Việt cũng ảnh hưởng đến tính cách của thí sinh Việt Nam, chẳng hạn, việc người Việt thường không để trẻ con độc lập, cũng gây ảnh hưởng rất lớn đến tính độc lập của thí sinh. Như vậy có thể nói, điểm yếu của thí sinh chúng ta là vẫn thiếu kinh nghiệm thi đấu, không được chuẩn bị kỹ về tinh thần cũng như vật chất và điều đó xuất phát từ chỗ thí sinh Việt Nam vẫn chưa được hưởng công nghệ đào tạo và chuẩn bị kỹ lưỡng như các thí sinh khác, tuy nhiên điều này không thể muốn là làm được ngay vì mọi cái đều cần có thời gian và tiền bạc.
* Một số quốc gia đã đầu tư để hoa hậu từ “thương hiệu” trở thành “sản phẩm” thương mại. Ví dụ như ở Venezuela, phát triển cùng “công nghệ hoa hậu” là ngành giải phẫu thẩm mỹ và du lịch. Hàn Quốc, Thái Lan cũng như vậy. Còn chúng ta thì sao?
- Ông Phạm Đình Thắng: Thi hoa hậu là hoạt động văn hóa, mà hoạt động văn hóa gắn liền với du lịch. Cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ 2008 vừa được tổ chức tại Nha Trang là một sự kiện thu hút du khách.

- Nhà thơ Dương Kỳ Anh: Cũng như “công nghệ đào tạo hoa hậu”, “công nghệ kinh doanh thương hiệu hoa hậu” là rất mới ở Việt Nam. Theo kinh nghiệm của tôi, từng tham gia tổ chức hơn 10 cuộc thi hoa hậu toàn quốc, tôi xin khẳng định rằng, không thể kiếm tiền bằng các cuộc thi sắc đẹp. Nhiều người phê phán tôi kém, tổ chức thi hoa hậu mà không có lãi, nhưng thực tế, hòa vốn đã là may mắn lắm rồi. Bởi thế tôi cho rằng, làm được như Venezuela là một con đường dài... Mới đây, dù đã được Chính phủ đồng ý về mặt chủ trương, vậy mà chúng tôi - những người được giao thực hiện - đã buộc phải từ chối việc tổ chức cuộc thi Hoa hậu Châu A, đó là một ví dụ. Một cuộc thi hoa hậu quốc tế được tổ chức ở nước ta là cơ hội vô cùng tốt để quảng bá hình ảnh của đất nước với bạn bè quốc tế. Nhưng mặt khác, nếu chuẩn bị không tốt, thì có khi lợi bất cập hại.
- Bà Thúy Nga: Nhật Bản là nước giàu tiền bạc và đầu tư rất tốt cho người đẹp tại các đấu trường thế giới, vậy mà phải sau 50 năm liên tục cử thí sinh, họ mới có được Hoa hậu Hoàn vũ 2007. Như vậy, với khoảng thời gian tham gia ngắn ngủi (mới tham dự được nhiều nhất là 6 lần), đầu tư hầu như không có, kinh nghiệm ít, thí sinh Việt Nam cần thêm rất nhiều thời gian để có thể đạt được giải cao trong các cuộc thi lớn trên thế giới. Và để làm được điều đó thì không chỉ có thí sinh mà còn cần sự tham gia của rất nhiều cơ quan, bộ, ngành. Trước năm 2002, khi chúng ta chưa tham dự bất cứ cuộc thi sắc đẹp nào trên thế giới, Việt Nam chưa từng có tên trong bảng xếp hạng của các trang bình bầu như globalbeauties.com... Nhưng sau khi tham dự được một số cuộc thi thời gian gần đây, Việt Nam đã có tên trong bảng bình bầu và luôn đứng trên nhiều nước có thí sinh tham dự nhiều năm, cá nhân tôi hoàn toàn hài lòng với những gì thí sinh Việt Nam đạt được qua các cuộc thi.
Hoàng Lê (thực hiện)