Lần đầu tiên gặp chuyện “một gái gả hai chồng”!

Ông Nguyễn Văn Phước, Giám đốc công ty Trí Việt - First News

Sau khi sự việc diễn ra, chúng tôi đã liên hệ với ông Frederick J. Ruby - đại diện bản quyền của NXB Moody và nhận được trả lời, tạm dịch như sau: “Chúng tôi nhận được thư gửi cho ông Nguyễn Kim Nam, Giám đốc công ty TNHH Kim An Đông, bức thư được viết bởi ông Võ Ngọc Thiên Ân, Chủ tịch HĐQT Văn phẩm nguồn sống (VMI). Qua lá thư này, VMI đã tuyên bố chấm dứt hợp đồng mà họ đã ký với Kim An Đông về việc ấn hành cuốn sách 5 ngôn ngữ tình yêu. Họ cũng yêu cầu Kim An Đông ngưng toàn bộ các hoạt động liên quan đến cuốn sách. Thông báo này đảm bảo rằng First News có toàn quyền bán và phân phối ấn bản chính thức được nhượng quyền (bản Việt ngữ) của mình”.

Như vậy đã rõ, VMI không được phép nhượng quyền cho bất kỳ nơi nào khác in cuốn sách 5 ngôn ngữ tình yêu bằng tiếng Việt. Ngày 2/6/2009, chúng tôi đã có công văn gửi ông Giám đốc NXB Thanh niên và ông Giám đốc công ty Kim An Đông để nói rõ việc này. Đồng thời chúng tôi yêu cầu hai đơn vị trên thực hiện theo luật bản quyền hiện hành.

* Theo tìm hiểu, VMI (Mỹ) cũng có hợp đồng nhượng quyền từ NXB Moody với cuốn 5 ngôn ngữ tình yêu?

- Chính xác là VMI có hợp đồng nhượng quyền xuất bản của NXB Moody từ trước cả First News. Thế nhưng, hợp đồng này ghi rõ, VMI không được phép “bán cho bên thứ 3” - tức là công ty Kim An Đông.

Nhưng công ty Kim An Đông nói là họ chỉ in gia công cho VMI chứ không dính gì đến chuyện tác quyền?

Nói thế là không chính xác. Vì tài liệu chúng tôi thu thập được cho thấy, trong Đơn xin phép xuất bản của công ty Kim An Đông gửi NXB Thanh niên để in cuốn 5 ngôn ngữ tình yêu có ghi rõ “Căn cứ Giấy đồng ý sử dụng bản quyền tác giả ký ngày 24/11/2008 do ông Võ Ngọc Thiên Ân - chức vụ: Chủ tịch HĐQT VMI ký cho công ty TNHH Kim An Đông do ông Nguyễn Kim Nam - chức vụ: Giám đốc, làm đại diện”. Có “Giấy đồng ý sử dụng bản quyền tác giả” sao lại gọi là chỉ in gia công được?!

First News lên tiếng việc này vì liên quan đến quyền lợi hợp pháp của chúng tôi. Còn vấn đề chính là VMI đã vi phạm hợp đồng với NXB Moody khi “bán cho bên thứ 3” mà không được phép làm vậy. Cho nên, trong giao dịch tác quyền hiện nay, nhiều khi có hợp đồng đàng hoàng nhưng chưa chắc đã hợp pháp nếu không biết luật.

First News sẽ làm việc với NXB Moody (Mỹ)

* Vậy NXB Moody và First News đã ký hợp đồng như thế nào về cuốn sách 5 ngôn ngữ tình yêu?

Ông Nguyễn Kim Nam, Giám đốc công ty TNHH Kim An Đông cho biết: “Trong số 2.000 bản in 5 ngôn ngữ tình yêu đã phát hành 200 cuốn và chúng tôi đã thu hồi theo yêu cầu của VMI”. Ông Nam cũng nhờ TT&VH thanh minh giúp vì thông tin cho rằng Kim An Đông cử người sang xin lỗi NXB Moody đã lan truyền trong thời gian qua là hoàn toàn sai sự thật. Kim An Đông không làm gì sai để mà phải xin lỗi.

- Chúng tôi mua bản quyền cùng lúc 5 tác phẩm của tác giả Gary Chapman do NXB Moody nhượng quyền. Hợp đồng ghi rõ, First News được độc quyền với các ấn bản tiếng Việt trên toàn thế giới. Bất kỳ sự sao chép nào nếu không được sự đồng ý của chúng tôi đều bất hợp pháp và vi phạm Luật Xuất bản Việt Nam, luật bản quyền quốc tế và Công ước Berne.

* Thế còn việc VMI ở Mỹ cũng có hợp đồng với Moody thì sao?

- Nếu VMI cũng ấn hành những cuốn sách mà Moody bán cho First News bằng tiếng Việt thì hợp đồng giữa First News và NXB Moody đã “có vấn đề” cần xem xét lại. Việc này chúng tôi đang tính đến. Sắp tới, để minh bạch chuyện một ấn bản bán cho hai nơi, First News sẽ liên lạc với NXB Moody nhằm tìm câu trả lời thỏa đáng. Khi sự việc này xảy ra, First News mới biết VMI cũng có mua bản quyền cuốn sách mà chúng tôi đã mua. Đây là lần đầu tiên chúng tôi gặp phải vấn đề như vầy trong giao dịch bản quyền quốc tế. Đến nay, First News đã có khoảng 500 hợp đồng giao dịch rồi, nhưng chưa hề có chuyện kỳ lạ như vầy.

* Để tránh những sự cố như thế, theo ông các đơn vị làm sách Việt Nam phải có những động thái gì?

Do “bố vợ”… mới lên chức? Theo tìm hiểu của TT&VH, xảy ra chuyện “một bản quyền bán hai nơi” là do Giám đốc của NXB Moody vừa mới lên chức, nên không nắm rõ việc 5 ngôn ngữ tình yêu đã bán bản quyền cho VMI rồi. VMI và NXB Moody là đối tác của nhau khá thân thiết, nên NXB Moody đã thuyết phục VMI “nhượng bộ” để tránh rắc rối sẽ nảy sinh.

- Vấn đề là thông tin. Những đơn vị làm xuất bản trong nước cần trao đổi, chia sẻ thông tin với nhau về việc bản quyền các cuốn sách mà mình đã mua. Điều này sẽ tránh được việc hai nơi cùng mua một cuốn. Nhưng nói thật, vấn đề là “người bán” có giữ uy tín hay không vì “người mua lầm chứ người bán không bao giờ lầm”. Chẳng hạn, đã từng có chuyện bản quyền gốc ở Mỹ, một đơn vị A trong nước mua. Rồi cũng bản quyền đó được một đơn vị B khác ở trong nước mua từ Trung Quốc. (Xét kỹ thì “ông bán” ở Trung Quốc có tư cách pháp nhân chỉ “ngang hàng” với đơn vị A ở trong nước thôi). Khi sách in ra tiếng Việt, ai cũng yên tâm chắc chắn mình có hợp đồng hẳn hoi. Nhưng chân lý đúng đắn chỉ có một. Mà để đấu tranh đạt được quyền lợi chính đáng của mình, nhiều khi “được vạ thì má đã sưng”.

* Xin cảm ơn ông!