(TT&VH)- Khả năng hòa nhập và sự ổn định đã giúp tiền vệ quá cố người xứ Wales chơi liên tục 17 mùa giải ở hạng đấu cao nhất nước Anh. Một cỗ máy thực sự!
Gary Speed là một mẫu cầu thủ của quá khứ đã xa xôi. Anh không tỏa sáng rực rỡ, không gây choáng ngợp và không khiến các CĐV nhảy cẫng lên vì sung sướng, nhưng ngay khi anh vắng mặt, giá trị của Speed lại trở nên hết sức rõ ràng. Hiếm khi chấn thương, họa hoằn lắm mới bị treo giò và luôn duy trì được phong độ ổn định cùng sự tin cậy trong cả mùa giải, tên của Speed gần như luôn xuất hiện trong đội hình xuất phát ở mọi đội bóng mà anh đã chơi.
Trận đầu tiên diễn ra khi Speed còn là một cậu nhóc và trận cuối cùng lúc anh đã 40 tuổi, gần như toàn bộ ở Premier League. Trong 17 mùa giải liên tiếp, với Leeds, Everton, Newcastle và Bolton, anh đều chơi ít nhất 24 trận mỗi mùa và chỉ hai lần đá ít hơn ba phần tư số trận của Premier League. Mùa giải 2006-2007, ở tuổi 37, anh vẫn đá trọn một mùa cho Bolton, chạy từ khu cấm địa này sang khu cấm địa kia và bù đắp cho thể lực suy giảm bằng kinh nghiệm mà rất ít cầu thủ ở giải Ngoại hạng khi đó có thể sánh bằng.
Vinh quang đến với Speed ở màu áo Newcastle- Ảnh Getty
15 mùa giải trước đó, Speed chỉ để lỡ duy nhất một trận trong một mùa khi Leeds trở thành nhà vô địch của giải Football League cũ, trước khi Premier League ra đời. Lúc đó, chơi ở vị trí cánh trái, anh đã tỏa sáng trong bộ tứ tiền vệ đầy sức sống, năng lượng và khả năng gây đột biến, bên cạnh Gordon Strachan, Gary McAllister và David Batty. Điều đáng ngạc nhiên là chức vô địch năm 1992 là danh hiệu lớn duy nhất của Speed trong cả sự nghiệp rất dài, dù anh còn có các lần vào chung kết ở Cúp FA (với Newcastle năm 1998, 1999) và League Cup (với Leeds năm 1996 và Bolton năm 2004).
Trong khi nhớ lại những phẩm chất nổi bật của Speed, sự bền bỉ là điều đầu tiên phải nhắc đến, nhưng chắc chắn anh không chỉ biết chạy và chạy. Trên phương diện tấn công, tiền vệ người xứ Wales từng là người sở hữu cái chân trái mê hoặc vào bậc nhất ở Premier League, điều càng đặc biệt bởi chiều cao 1m8 của anh. Speed cũng là một nguồn cung cấp bàn thắng ổn định cho mọi đội bóng mà anh khoác áo, với việc ghi bàn trong 20 mùa giải liên tục với tỉ lệ trung bình khoảng 6 trận một bàn. Về mặt phòng ngự, đó là mẫu cầu thủ có đầu óc tổ chức, tuân thủ kỷ luật chiến thuật cực tốt và sở hữu khả năng đánh chặn đáng mơ ước với mọi HLV.
Mặc dù không thật sự xuất sắc và không có cơ hội lớn nào trong cả sự nghiệp của mình cùng những CLB hàng đầu, khả năng tương đối toàn diện, ít khiếm khuyết và thái độ làm việc tuyệt vời khiến Speed luôn là một cầu thủ được rất nhiều đội bóng sẵn lòng chào đón.
Sự ra đi quá đột ngột- Ảnh Getty
Sinh ở bắc Wales, anh đã gia nhập đội của trường Flintshire khi còn nhỏ, trước Michael Owen. Sau đó, Speed chuyển đến học việc ở Leeds và có trận ra mắt dưới thời Howard Wilkinson, cũng là HLV đưa Leeds thăng hạng và đến với chức vô địch giải Ngoại hạng cũ. Nhưng đội chủ sân Elland Road đã không thể phát huy được thành tích đó và Speed chuyển đến Everton, đội bóng anh yêu mến khi còn nhỏ, với giá 3,5 triệu bảng năm 1996. Anh ghi một số bàn thắng quan trọng trong mùa giải Everton thoát xuống hạng trong gang tấc và được giao băng đội trưởng, nhưng rồi lại ra đi đến Newcastle của Kenny Dalglish năm 1998 với giá 5,5 triệu bảng. Ở những năm 30 tuổi, Speed đóng một vai trò quan trọng trong chuỗi ba mùa giải xếp ở tốp 5 đội hàng đầu dưới thời Sir Bobby Robson, trước khi chuyển sang Bolton với giá 750.000 bảng.
Thay đổi về mặt phong cách, triết lý và tư duy bóng đá từ Bobby Robson sang Sam Allardyce là thử thách lớn với bất cứ cầu thủ nào, nhưng Speed một lần nữa hòa nhập nhanh chóng và giúp Bolton giữ được vị trí trong tốp 8 đội dẫn đầu. Tháng 1/2008, lần đầu tiên anh rời hạng đấu cao nhất, đến Sheffield United với giá 250.000 bảng. Speed ra sân thường xuyên trong 11 tháng cho đến khi chấn thương lưng buộc anh phải treo giày và chuyển sang công tác huấn luyện.
Khởi đầu, anh làm việc cho ban huấn luyện ở sân Bramall Lane của Sheffield. Khi Kevin Blackwell bị sa thải vào đầu mùa giải 2010-2011, Speed được yêu cầu tiếp quản công việc. Anh không thật sự thành công và khi được LĐBĐ xứ Wales đặt vấn đề, Speed, từng có 85 trận cho tuyển xứ Wales, đã nhanh chóng đồng ý.
Anh thành công hơn với công việc này, đưa Wales từ hạng 112 trên bảng xếp hạng của FIFA lên hạng 45, cao nhất kể từ năm 1995, sau 7 tháng. Tiếc thay, đúng vào lúc một đội bóng mới, trẻ trung, đầy triển vọng và sức sống, với những tài năng trẻ như Gareth Bale hay Aaron Ramsey, đang thành hình thành dạng, thì tin dữ xảy ra.
Trần Trọng
Gary Speed Sinh ngày 8/9/1969 tại Mancot, Flintshire. Sự nghiệp cấp CLB: Leeds (1988-1996, 248 trận, 39 bàn); Everton (1996-1998, 58 trận, 15 bàn); Newcastle (1998-2004, 213 trận, 29 bàn); Bolton (2004-2008, 121 trận, 14 bàn); Sheffield United (2008-2010, 37 trận, 6 bàn). Sự nghiệp với tuyển xứ Wales: 85 trận, 7 bàn. Danh hiệu: Vô địch giải hạng Nhì cũ (1990), vô địch giải Ngoại hạng cũ (1992) và Charity Shield (1992), đều với Leeds. |
