(TT&VH Cuối tuần) - Con đường âm nhạc của ca sĩ Việt Nam trước giờ vẫn được đánh giá là đầy rẫy “bước ngoặt”, bởi họ luôn làm mới mình bằng cách thay đổi thể loại nhạc, thay đổi ê-kíp sản xuất. Thế nên, hiếm ca sĩ có thể là đại diện tiêu biểu và duy nhất cho một dòng nhạc (vốn là chuyện đương nhiên trên thế giới). Khi việc sản xuất các sản phẩm ca nhạc đã bắt đầu đi vào chuyên nghiệp, các nghệ sĩ đã cấu thành các ê-kíp với những sở trường khác nhau, cũng là lúc xuất hiện các nhà hoạch định chiến lược cho ca sĩ, thì những vấn đề khác lại nảy sinh, một trong số đó là mối hoài nghi giữa ca sĩ và nhà sản xuất.
Chuyện của ca sĩ Phương Anh
Hai năm sau, Phương Anh làm tiếp album thứ hai cũng với ê-kíp Anh Quân và Huy Tuấn. Ngay trong buổi họp báo ra mắt album ở TP.HCM, “bộ ba” này đã đứng trước rất nhiều câu hỏi có liên quan đến chuyện “bản sao của Mỹ Linh”. Lúc đó, nhạc sĩ Anh Quân đã thẳng thắn nói rằng: “Từ trước đến giờ, chúng ta cứ nghe nhạc theo kiểu cảm tính và luôn có tâm lý tìm mọi cách để so sánh. Vì thế, khi chúng tôi làm đĩa cho Phương Anh, mọi người cứ chăm chăm... chờ nghe xem có giống Mỹ Linh không”.
Và câu chuyện không dừng lại ở đó khi mới đây, Phương Anh đã tổ chức một buổi gặp gỡ một số nhà báo ở TP.HCM với mục đích “hâm nóng” lại không khí phát hành album vol.2 khi nó ra mắt từ cuối năm ngoái nhưng hiệu quả thị trường và PR đều có phần kém vui. Và căn nguyên của sự kém vui đó được các nhà báo “truy tìm hộ” và kết luận: từ phía... nhà sản xuất. Phương Anh đã được gợi ý chọn những nhà sản xuất khác, cũng có tên tuổi trên thị trường thay vì “cứ phải chọn làm với Anh Quân - Huy Tuấn để trở thành bản sao của Mỹ Linh”. Thậm chí, vấn đề được đẩy đi xa hơn: Phương Anh hãy... chọn dòng nhạc khác vì với R&B, chẳng nữ ca sĩ nào vượt qua được Mỹ Linh!
Lúc này, Phương Anh đã tỏ ra rất hoang mang với lựa chọn của mình. Cô kể rằng: “Trước khi làm vol.2, tôi đã suy nghĩ rất nhiều, tham khảo rất nhiều người trong nghề để rồi vẫn quyết định làm với Anh Quân - Huy Tuấn. Tôi bị áp lực vì chính sự thành công của vol.1. Bị so sánh với Mỹ Linh là điều ngoài ý muốn, tôi đã làm hết sức... Cũng có người nói rằng với một số bài, tôi sẽ hay hơn nếu như hát bằng cái của mình chứ không phải hát theo cách mà Anh Quân muốn...”.
Ở đỉnh điểm của sự hoang mang, Phương Anh còn khẳng định rằng “mình có thể hát cả nhạc xưa”, theo trào lưu của các ca sĩ trẻ “bế tắc” về một đường đi riêng.
Chuyện của nhạc sĩ Anh Quân
* Khi làm album cho Phương Anh, anh thấy cô ấy có tiềm lực trong dòng nhạc nào nhất?
* Nhiều người đã nói Phương Anh giống như bản sao của Mỹ Linh trong cả hai album anh sản xuất cho cô ấy, rằng anh độc đoán khi cứ chăm chăm xây dựng hình ảnh cho ca sĩ theo khuôn mẫu của chính anh chứ không phải theo những gì ca sĩ có, và họ dẫn chứng rằng nếu nghe những bản thu demo của một ca sĩ từng là học trò của anh – Minh Anh (nghệ danh là Mai Anh) sẽ thấy cũng chẳng khác gì Mỹ Linh, rồi Nguyên Thảo cũng vậy. Ý kiến của anh về việc này ra sao?
- Thứ nhất, tôi không thể “nắn”, không thể biến đổi một người này thành một người khác được, kể cả trong cuộc sống lẫn trong nghề. Thứ hai, dòng nhạc chỉ là phương tiện để ca sĩ bộc lộ cá tính chứ không quyết định người ta sẽ hay hoặc dở. Có rất nhiều dòng nhạc hay, không phải cứ làm R&B là giống Anh Quân với Huy Tuấn được. Đó là vấn đề mà người ta đang hiểu một cách rất nông cạn. Ví dụ thế này cho dễ hiểu, chẳng hạn Đặng Thái Sơn đi thi Chopin, hàng nghìn người đánh một bài đã có từ hàng trăm năm nay, nhưng ông ấy vẫn đứng nhất, vì ông ấy có cá tính. Như vậy thì người ta có đặt câu hỏi Đặng Thái Sơn là bản sao của Chopin không?
* Anh nghĩ thế nào về đánh giá: Phương Anh đã thất bại trong việc khẳng định tên tuổi và mở rộng thị trường vào phía Nam với album vol.2?
- Thị trường âm nhạc của ta như thế nào thì ai cũng biết. Làm một sản phẩm hay nhưng để nổi tiếng được lại phụ thuộc vào rất nhiều thứ. Có thể có những cái cực kỳ tồi tệ nhưng rất nổi, thậm chí càng tệ thì càng dễ nổi, vì thế không thể đặt vấn đề tại sao hay mà không nổi. Có thể Phương Anh chưa có gì thật là đặc biệt để người ta chú ý ngay. Nguyên Thảo cũng là một trường hợp mà người ta cứ bảo giống hết người nọ đến người kia nhưng tôi thấy chẳng có gì giống, mà hơn nữa, ý tưởng album và bài hát là của nhạc sĩ Dương Thụ. Tôi thấy chúng ta đang nghe nhạc một cách rất hời hợt nên rất hay quy chụp. Cá nhân tôi thấy kể cả Phương Anh và Nguyên Thảo đều chẳng có gì giống Mỹ Linh cả. Là người sản xuất, nếu thấy giống, tôi sẽ gạt phắt ngay lập tức. Tôi không chủ trương khiến họ giống Mỹ Linh, thậm chí tôi còn tránh xa điều đó. Tuy nhiên, những người đánh giá như thế đã đủ sự tinh tường để thẩm định chưa?
* Nhưng hiệu quả về mặt thị trường (số lượng phát hành thấp) và phản ứng của công luận dường như đang làm cho Phương Anh hoang mang.
- Phương Anh hoang mang thì cũng dễ hiểu. Thật ra, sự hoang mang tồn tại trong nhiều ngành nghề, nhiều lĩnh vực ở ta chứ không chỉ ở lĩnh vực văn hóa nghệ thuật. Tôi nghĩ bản lĩnh của hầu hết ca sĩ hiện nay rất thấp. Sự thật là trước đây, khi Mỹ Linh bắt đầu làm việc với tôi và hát R&B, bị báo chí “đánh đập” tơi bời mấy năm trời, cô ấy cũng đã hoang mang, và nếu không ở cạnh tôi thì có lẽ cô ấy cũng đã bỏ rồi. (Nhưng đến bây giờ thì người ta lại bảo chẳng có album nào hay bằng Tóc ngắn 1. Nhận xét của báo giới cũng thay đổi kinh khủng lắm). Nếu làm nghệ thuật mà cứ hoang mang thì không làm được đâu.
* Nếu Phương Anh đề nghị anh thực hiện tiếp cho cô ấy album thứ ba, anh sẽ làm theo hướng nào?
- Tôi và Huy Tuấn đã làm tất cả những gì tốt nhất cho Phương Anh, nhưng tiếp tục như thế nào thì chính cô ấy phải là người quyết định liệu cô ấy có đủ dũng cảm để làm tiếp hay không. Tôi tin rằng nếu kiên trì, Phương Anh sẽ thành công, vì hiện giờ, với những gì cô ấy đã có, cô ấy được giới chuyên môn đánh giá cao. Cô ấy cần sự chín muồi hơn, vì dòng nhạc này cần đến tâm hồn.
Vĩ thanh
Gặp lại Phương Anh sau chuyến công tác của cô ở quần đảo Trường Sa (sau cuộc gặp gỡ đã nói ở trên hơn một tuần), hỏi cô về “lựa chọn cuối cùng”, Phương Anh trả lời: “Trước khi gặp các anh chị nhà báo, tôi thấy mọi điều bình thường, nhưng lúc nói chuyện và được mọi người góp ý, tôi đã rất hoang mang. Đêm về tôi mất ngủ và suy nghĩ rất nhiều. Trong thời gian lênh đênh trên biển, tôi hiểu ra rằng mình cần phải kiên định và tin tưởng vào con đường mình đã chọn, nếu không thì sẽ chẳng thành công được”. Và cô khẳng định: “Nếu làm vol.3, tôi sẽ tiếp tục cộng tác với Anh Quân - Huy Tuấn!”. Có rất nhiều chuyện tương tự Phương Anh đã và đang diễn ra trong làng nhạc Việt. Có điều, những kết thúc của chúng rất khác nhau.
Vân Anh
