(TT&VH) - 1. Trước Tết Trung Thu cả tháng trời, hàng loạt vỉa hè tại Hà Nội lù lù mọc lên những ki ốt bán bánh trung thu. "Trăm hóa đua nở" biến nhiều vỉa hè thành siêu thị rực rỡ sắc màu để bán bánh.
Theo quy định, những vỉa hè được phân cấp do quận, huyện quản lý, nếu vỉa hè nào trên 5m và không nằm trên danh sách 62 tuyến phố cấm buôn bán kinh doanh dưới vỉa hè (theo Quyết định số 02/2008/QĐ-UBND của TP Hà Nội), thì đủ điều kiện được cấp phép kinh doanh. Về lý, các cửa hàng này mọc lên được sự cho phép của cơ quan chức năng không có gì là sai (ngoại trừ không ít những ki ốt ngang nhiên mọc ở phố cấm như các báo đã phản ánh). Vậy là, cùng với dịp trước Tết Nguyên đán, tết Trung Thu là thời điểm phố phường Hà Nội tưng bừng nhất, nhiều sắc màu nhất. Âu cũng là tạo điều kiện để nhân dân đón những cái Tết trông trăng cổ truyền.
Một điều "xưa như trái đất", đó là vỉa hè hầu hết các tuyến phố tại Thủ đô Hà Nội là nơi để người dân sinh hoạt và kinh doanh. Nó được coi như "mặt tiền" của đời sống Hà Nội. Đó là thực tế hiển hiện, khi mà mỗi mét vuông nhà mặt phố giá hàng chục cây vàng thì để sở hữu hay đứng thuê một cửa hàng như thế quả không đơn giản. Vậy thì vỉa hè hẳn nhiên là mặt tiền của mặt tiền, nếu sử dụng được, sẽ đáng giá bao nhiêu. Nhà nước bảo không có giá, chỉ để đi lại thôi. Thực tế thì ngược lại...
2. Vỉa hè không chỉ là nơi mưu sinh của những người người buôn thúng, bán bưng với những gánh hàng rong của những người ngoại tỉnh. Hiện nay, chẳng thiếu những vỉa hè được người ta định danh: Vỉa hè chuyên bia hơi, trà đá, trà chanh, vỉa hè chuyên lẩu, chuyên mực, nem chua, nộm… Những vỉa hè như những phố chuyên doanh.
Không chỉ thế, người ta còn luân phiên kinh doanh vỉa hè theo giờ, buổi sang, trưa, chiều, tối, đêm, khiến cho vỉa hè lúc nào cũng “kín chỗ”. Ngay cả vỉa hè ở những nơi tưởng chừng là "chỗ kín" cũng được lấp "kín chỗ" hàng ngày.
Vậy là ngoài công năng sinh hoạt công cộng như: đi lại, để xe hoặc bố trí và cho thuê các tiện ích công cộng như trụ quảng cáo, máy rút tiền... Thì vỉa hè có chức năng kinh doanh dịch vụ rất lớn. Nhưng những phố kinh doanh ấy phần nhiều là... bất hợp pháp, các cơ quan chức năng ra sức dẹp, dù dẹp xong nó lại phình ra. Còn với bánh trung thu, cứ đến một thời gian nhất định, nhiều vỉa hè lại danh chính ngôn thuận trở về với chức năng thương mại kinh doanh của nó.
Tuy không sai, nhưng việc nhiều hè phố Hà Nội bị những cửa hàng bán bánh trung thu tạm chiếm khiến người dân nghi ngại quyết tâm chấn chỉnh xóa các điểm đỗ xe, dẹp loạn kinh doanh vỉa hè của Hà Nội nóng hôi hổi vài tháng trước.
Nếu còn cấp phép cho người ta tràn vỉa hè lúc này lúc khác, thì người buôn bán càng có lý do để bám vỉa hè, họ có cái "gương" mà nhìn vào. "Thượng bất chính, hạ tắc loạn", những "đại gia" bán bánh được kinh doanh vỉa hè, tại sao những người nghèo buôn thúng bán bưng thì không. Khó có thể thuyết phục người dân kiểu trẻ con thì không được ăn thịt chó được.
Thảo Vy
