(TT&VH) - Vào lúc 16h ngày 30/7/2009 tới đây, tại HUB cà phê, 18A Cộng Hòa, quận Tân Bình, TP.HCM sẽ diễn ra buổi giới thiệu 3 tác phẩm thơ mới vào chung khảo Giải thưởng thơ Bách Việt 2009 là: Một hôm núi khóc của Phạm Phú Hải (Quảng Nam), Mùi thơm của sự im lặng của Đồng Chuông Tử (Bình Thuận) và Những giấc mơ đa chiều của Tuệ Nguyên (Ninh Thuận). Nói chuyện thơ thời này thật khó, vì nó hiếm hoi độc giả, nói cũng chẳng mấy người quan tâm. Nhưng nếu nhìn từ góc độ một giải thưởng, việc quy tụ được 55 tập trong 6 tháng qua để chọn ra 3, cũng là việc làm tốn nhiều công sức.
1. Điều đầu tiên có thể thấy là xuất phát điểm và chất lượng của 3 tập thơ này khá khác nhau, cả về tư tưởng và phong cách. Nếu như Một hôm núi khóc là tuyển lựa chưa hoàn chỉnh và chưa tiêu biểu của một đời thơ, sau khi Phạm Phú Hải đã qua đời; thì Những giấc mơ đa chiều của Tuệ Nguyên là một khởi đầu của nghiệp cầm bút, với nhiều bộn bề về câu chữ và còn khá băn khoăn về hướng đi. Trong khi đó, Mùi thơm của sự im lặng của Đồng Chuông Tử thì đã khoáng đạt, thong thả và gần gũi hơn, nếu so với Thèm ăn (NXB Thanh niên, 2008) của tác giả này.
Đi vào nội tại từng tập, Phạm Phú Hải là người ngợi ca sự mong manh của cuộc sống, và tìm niềm vui hòa điệu bằng những kinh nghiệm chứng ngộ. Thơ của ông, cũng tìm kiếm những cõi miền không còn nhìn thấy ở thường nhật. Tuệ Nguyên thì hồi nhớ lại những quang cảnh đã suy vong; là sự trầm tư tuổi trẻ về một nơi chốn bị lãng quên; là cảm nghiệm về cay đắng và nước mắt của một vùng đất. Đồng Chuông Tử thì nêu ra những mâu thuẫn của cuộc hòa nhập khó thành giữa chất quê và thành thị, của cá nhân và số đông.
2. Nếu so với 5 tập thơ đã vào chung khảo Giải thưởng thơ Bách Việt 2008, cá nhân người viết cho rằng “gu” của ban giám khảo vẫn khá ổn định, khi họ đã khá tài tình để tìm kiếm cho được những tập thơ rõ ràng 2 tiêu chí: 1) Rõ ý và có những nét mới về nội dung; 2) Cách tân vừa phải, hoặc không quá cách tân về hình thức.
Xét về hình thức của 3 tập thơ vào chung khảo 2009, Phạm Phú Hải là người ít hoặc không chú trọng, trong khi Tuệ Nguyên thì có lối viết tự do với giọng kể chuyện của những năm 1990-1995, mà tiêu biểu thời đó về phong cách này là Trần Tiến Dũng, Inrasara... Riêng Đồng Chuông Tử thì có một cấu tứ dường như không muốn sắp đặt, các câu thơ dễ dàng đến với nhau, bày tỏ một ý tứ dễ nắm bắt. Nếu so với chung khảo 2008, Mùi thơm của sự im lặng khá giống với Thức ăn của ngày hôm nay của Đỗ Trí Vương, nhất là ở cái tư duy thoáng đạt, trẻ trung. Xét về bình diện chung của các tập thơ được xuất bản trên giấy và ở trong nước hiện nay, chung khảo thơ Bách Việt 2009 đang tìm kiếm được những sắc màu mới, hi vọng họ tiếp tục tìm kiếm để vào Rằm tháng Chạp năm Kỷ Sửu tới đây, 30 triệu đồng sẽ tìm đến được một tác phẩm xứng đáng.
Văn Bảy