Bốn mươi năm sau khi chiến tranh kết thúc tại Việt Nam và gần một năm sau khi tìm thấy căn hầm trú ẩn ngay giữa lòng khách sạn, lần đầu tiên khách tham quan sẽ được tận mắt chiêm ngưỡng căn hầm từng bị chôn vùi này.
Nữ nhà báo người Philippines – Gemma Cruz Araneta (bìa trái)
Có mặt tại buổi khai trương, còn có 2 nhân chứng đã từng trú ẩn dưới căn hầm này trong những năm Mỹ ném bom phá hoại miền Bắc là nữ nhà báo người Philippines – Gemma Cruz Araneta (nay là Bộ trưởng Du lịch Philippines) và ông Robert Devereaux – cựu Tham tán sứ quán Australian, người từng trú ẩn và ghi tên mình trên vách ăn hầm này.
Ông Robert Devereaux bước xuống căn hầm
Trong tâm trạng xúc động, ông Robert Devereaux kể lại những kỷ niệm của mình đối với Việt Nam và khách sạn Metropole: “Vào năm 1975, Úc có 2 đại sứ quán tại Việt Nam, một ở Hà Nội và một ở Sài Gòn. Khi công tác tại miền Nam tôi giữ nhiệm vụ như Tham tán sứ quán Úc, cho đến khi văn phòng đóng cửa vào ngày 25/4/1975. Tôi chuyển công tác về đại sứ quán tại Hà Nội sau 6 tuần sau đó. Tôi nhớ về chiếc xe đạp của mình với rất nhiều cảm xúc vì tôi thường đạp xe quanh Hà Nội sau giờ làm việc. Tôi muốn kể một chút về đời sống thường nhật hồi đó ở Hà Nội . Chúng tôi đều biết cuộc sống của người Việt lúc đó rất khó khăn”.
Về căn hầm trú ẩn ở khách sạn Metropole, ông Robert Devereaux cho biết hồi tưởng: “Có thể lúc đó tôi đang ở trong căn hầm ngập nước, không điện đóm và không có việc gì để làm. Trong lúc mò mẫm chai rượu bị ngập trong nước, tôi đã tiện tay khắc tên mình lên bức tường đó. Tôi không nhớ căn hầm bị đóng lại khi nào bởi khi tôi rời Hà Nội năm 1976, nó vẫn mở cửa”.
“Cuối năm ngoái, tôi tình cờ đọc một bài báo viết về việc phát hiện căn hầm, trong đó có nhiều nét chữ viết trên vách. Tôi đã nhanh chóng nhận ra đó là nét chữ của mình. Tôi đã liên lạc với khách sạn Metropole và khẳng định tôi chính là người đã khắc tên mình trên bức tường căn hầm vào tháng 8/1975. Tôi cũng không nhớ rõ vì sao lúc ấy tôi lại viết tên mình lên vách hầm nữa” – ông Devereaux cho biết thêm.
Phát biểu tại buổi khai trương, ông Kai Speth – Tổng Giám đốc khách sạn Sofitel Legend Metropole Hà Nội cho biết: “Căn hầm là niềm tự hào đối với khách sạn chúng tôi, nó mang một giá trị văn hóa và ý nghĩa lịch sử to lớn. Chúng tôi muốn đầu tư khai thác nó nhưng không phải vì muck đích kiếm tiền mà xem nó như một dấu ấn văn hóa lịch sử, qua đó sẽ tôn vinh thương hiệu cho khách sạn của mình”.
Tuy nhiên, ông Kai Speth cho biết, sẽ hạn chế khách tham quan căn hầm chứ không mở rộng. Trước mắt sẽ ưu tiên cho những khách tham quan là khách của khách sạn Metropole, ngoài ra những người khác muốn đến tham quan phải liên hệ với khách sạn để sắp xếp lịch.
