(TT&VH Online) - Ngày 29/5, khi người dân Nepal đổ ra đường ăn
mừng việc đất nước trở thành quốc gia dân chủ trẻ nhất thế giới, cùng với sự sụp
đổ của vương triều cuối cùng tại Nepal, có một người nén tiếng thở dài trong hậu
cung. Đó chính là Gyanendra Bir Bikram Shah, người từ một ông vua bỗng trở
thành “thường dân Shar”.
Quyền lợi tiêu tan
Ngay sau khi lên nắm
quyền, chính phủ dân chủ của Nepal
tuyên bố xóa bỏ mọi đặc quyền đặc lợi của vua. Điều đó có nghĩa là cựu vương
Gyanendra, một nhân vật siêu giàu ở quốc gia của những người dân nghèo, sẽ
không còn những ngày tháng vung tiền qua cửa sổ như trước. Sẽ không còn cảnh cựu
vương huy động cả đội máy bay dân sự của Nepal hộ tống mỗi khi đi công cán nước
ngoài và cũng không còn chuyện xe limousine của vua gây tắc đường hàng giờ như
trước
Gyanendra Bir Bikram Shah
 Nhà vua Nepal |
Chưa hết, những gì
liên quan tới hoàng gia và vua Nepal
từ nay sẽ trở thành lịch sử. Quốc ca Nepal, vốn bắt đầu bằng câu “Hãy để
vinh quang ngự trị cùng người, quốc vương dũng cảm”, sẽ phải thay đổi. Quân đội
Hoàng gia Nepal, phương tiện cách đây 15 tháng đã được nhà vua sử dụng để chống
lại hiến pháp, bắt giữ Thủ tướng và các lãnh đạo chính trị khác, sẽ bị giải
tán. Lực lượng này giờ đây được gọi đơn giản là “Quân đội Nepal” và nằm
dưới sự kiểm soát chặt chẽ của chính phủ. Mọi mối liên hệ của nó với hoàng gia
đã bị cắt đứt hoàn toàn.
Nhiều tổ chức bảo
vệ hoàng gia với quyền lực lớn như Hội đồng cơ mật - cơ quan cố vấn đã đề nghị
vua trực tiếp nắm quyền điều hành đất nước hồi năm ngoái - cũng bị giải tán.
Điền sản thành bảo tàng
Cùng với việc xóa
bỏ quyền lợi của Gyanendra, chính phủ Nepal cũng ra tối hậu thư trong vòng 15
ngày buộc ông phải rời khỏi cung điện Narayahiti và yêu cầu kiểm kê mọi tài sản
trong cung điện để quốc hữu hóa. Cung điện này sẽ trở thành một viện bảo tàng.
Hôm 2/6, trong cuộc gặp gỡ cựu vương lần đầu tiên kể từ khi chế độ quân chủ bị
bãi bỏ, Bộ trưởng Nhà ở Krishna Prasad Sitaula cho biết ông Gyanendra không hề
van nài chính phủ cho thêm thời gian để chuyển khỏi Narayahiti.
Thay vì thế, ông
bày tỏ sự sẵn sàng rời khỏi cung điện trước thời hạn. Song Narayahiti không phải
là cung điện duy nhất bị quốc hữu hóa. Trước đó nhà lãnh đạo Prachanda cũng đã
tuyên bố sẽ biến cung điện của gia đình hoàng gia ở thị trấn Gorkha, phía Tây
thủ đô Kathmandu, thành một bảo tàng.
Cựu vương chấp nhận
mọi quyết định và chỉ xin được cung cấp một nơi ở tạm, bởi căn nhà riêng của
ông hiện đang để cho người con trai cùng gia đình anh ta cư ngụ. Về việc này, Bộ
trưởng Hòa bình và hòa giải dân tộc Ramchandra Paudel nói với báo giới: “Tôi
đã đề nghị Thủ tướng cung cấp nơi ở tạm cho cựu vương. Ông ấy sẽ sống tạm ở một
trong những cung điện đã được quốc hữu hóa”.
Muốn làm vua, mời ra nước ngoài
Kể từ khi vương
triều Shah lên nắm quyền, các vị vua ở Nepal được coi là sự tái sinh của thần
Vishnu (thần Bảo vệ), một trong ba vị thần linh thiêng nhất của đạo Hindu.
Nhưng nhiều yếu tố sau này như cuộc thảm sát hoàng gia hồi năm 2001 đã khiến
lòng tin giảm sút. Giờ đây khi quốc hội xóa bỏ chế độ quân chủ, dĩ nhiên Gyanendra
cũng không còn được coi là thần Vishnu ở trong nước nữa.
Cung điện này từ nay sẽ không còn vương chiều Gyanendra
Tuy nhiên các quan
chức ở đền Jagannath thuộc miền Đông Ấn Độ - một trong những khu vực thiêng
liêng nhất của Hindu giáo - đã tuyên bố rằng những sự kiện chính trị tại Nepal
chẳng ảnh hưởng gì tới việc Gyanendra vẫn được coi là vua ở đây. Dù là dân thường,
khi tới đền Jagannath, Gyanendra vẫn sẽ được đón tiếp bằng nghi lễ dành cho một
vị vua và một vị thần, được tiến hành các nghi thức tôn giáo thiêng liêng với sự
hỗ trợ của những tu sĩ cao cấp nhất, bởi ông vẫn mang trong mình dòng máu hoàng
tộc. “Đền Jagannath vẫn công nhận
Gyanendra là vua Nepal và ông sẽ được phép thực hiện mọi nghi lễ tôn giáo, dù
vương triều đã bị xóa bỏ tại Nepal” - phát ngôn viên của ngôi đền, Laxmi
Dhar Pujapanda, nói với hãng tin AP. Có nghĩa là muốn kéo dài cảm giác làm vua
như ngày xưa, Gyanendra hiện chỉ còn cách sang Ấn Độ sống.
Doanh nhân - cánh cửa hẹp
Bất chấp việc bị
quốc hữu hóa nhiều điền sản, Gyanendra vẫn là một người giàu có. Tài sản của
ông hiện gồm một khách sạn ở thủ đô Kathmandu, một trang trại trà ở phía Đông Nepal và một
nhà máy thuốc lá . Bên cạnh đó, cựu vương còn là nhân vật đóng vai trò chủ chốt
tại quỹ bảo tồn thiên nhiên King Mahendra Trust For Nature Conservation và đã
làm việc lâu nay cùng với Quỹ động vật hoang dã thế giới.
Không ít người đã
tin rằng Gyanendra sẽ ở lại Nepal
làm kinh doanh khi các cánh cửa khác đã đóng lại với ông. Dù sao đây cũng không
phải là một công việc dễ dàng bởi khi đã trở thành “thường dân Shar”, công việc
kinh doanh của ông sẽ không còn thuận lợi như trước. Thu nhập của cựu vương sẽ
phải trích ra một khoản để đóng thuế và nếu phạm luật, ông cũng phải hầu tòa
như mọi người dân bình thường khác.
Gia Bảo